АШУҮИС — Судалгааны мэдээлэл (CRIS)
Permanent URI for this communityhttps://library.mnums.edu.mn/handle/123456789/5001
Browse
3 results
Search Results
- Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Туршилтын амьтанд үүсгэсэн чихрийн шижин хэв шинж 2 эмгэгт Саппарин шахмал эмийн үзүүлсэн зарим үр дүн(2026-09-15) ;DA WA ;Б.Дэжидмаа ;Ч.Эрдэнэчимэг ;А.АнуЧ.ЧимэдрагчааҮндэслэл: Чихрийн шижин өвчин нь дотоод шүүрэл, тэжээлийн бодисын солилцооны өвчлөлийн 2020 онд 42.9 хувийг эзэлж, 10000 хүн амд 111.4 байгаа нь өнгөрсөн он (2019 онд 82.9)-оос 28.5%-иар нэмэгдсэн байна. Энэ нь чихрийн шижин өвчний тархалт хойшид улам нэмэгдэх хандлагатай байгааг харуулж байна. Монголын уламжлалт анагаах ухаанд Саппарин шахмал эмийг цусны эмгэг болон элэгний өвчнийг эмчлэхэд хэрэглэдэг. Энэхүү эм нь C. jubata, C. sappan, Z. ofÏcinale болон H.rhamnoides гэсэн дөрвөн үндсэн найрлагатай. Зорилго: Туршилтын харханд өндөр өөх тос бүхий хоол ба бага тунтай стрептозоциноор үүсгэсэн чихрийн шижингийн эмгэг загварын үед Саппарин эмийн үзүүлэх нөлөөг судлах. Арга, аргачлал: Бид Bailu Duan (2017) нарын аргаар 40 толгой вистар үүлдрийн харх ашиглан өндөр өөх тостой хоолыг 28 хоног өгсний дараа стрептозотоцин (35 мг/кг) хэвлийн хөндийд тарьж чихрийн шижин 2 хэв шинжийн эмгэг загвар үүсгэсэн. Стрептозотоциныг тарьснаас хойш 21 хоногийн турш Саппариныг 89 ба 178 мг/кг тунгаар диабет үүсгэсэн харханд амаар өгсөн.Туршилтын төгсгөлд Инсулин, GLUT4, SOD, GLP1 хэмжээг 14 ба 21 хоногийн дараа ELISA аргаар үйлдвэрлэгчийн протоколын дагуу тодорхойлсон. Үр дүн: Өлөн үеийн глюкозын хэмжээнд 14, 21 хоногийн дараа судалгааны бүлэг болох Саппарины 89 мг/кг тунд 33%, 178 мг/ кг тунд 22.5%-иар хяналттай харьцуулахад буурсан нь тогтоогдсон (p=0.05). Глюкозын ачаалалтай сорилд Саппаринаар эмчилсэн бүлгийн 89 мг/кг тунд эмгэг хяналттай харьцуулахад эхний хэмжилтээр глюкоз 31% нэмэгдсэн бол 30, минутад 10%, 120 минутад 30%-иар буурсан байна (p=0.04). Цусан дахь инсулиний хэмжээнд Саппарин эмийн 89 мг/кг тунд инсулин нь 14 дэх хоногт 20%, 21 дэх хоногт 19.8%-иар эмгэг хяналттай харьцуулахад багассан бол 178 мг/кг тунгийн бүлэгт 15 ба 20%-иар бууруулсан нь эрүүл хяналттай ойролцоо байна (p=0.05). Харин Саппарины 89 ба178 мг/кг тунгаар эмчилсэн бүлэгт HOMA-IR нь хугацаанаас хамааралтай 42-46%-иар буурсан нь статистикийн хувьд магадлал илэрсэн байна (p=0.05). Дүгнэлт: Харханд үүсгэсэн чихрийн хэв шинж 2 эмгэг загварын үед Саппарин эм нь глюкозын хэмжээ бууруулах, инсулиныг багасгах, инсулин тэсвэржилт буюу HOMA-IR багасгах, өөх тосны солилцоонд эерэг нөлөөтэй байна. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Төрсний дараах умайн эргэн хөгжилд Шимшин-6 эмийн үзүүлэх нөлөөг туршилтын амьтанд судалсан дүн(2025-10-20) ;Ж.Номин-Эрдэнэ ;Б.Дэжидмаа ;Ч.Эрдэнэчимэг ;Д.МөнхцэцэгЧ.ЧимэдрагчааҮндэслэл: Шимшин-6 эм нь гишүүнэ, чацаргана, гажа, руда, хэл цоргигч давс, хужир гэсэн 6 найралтаас бүрдэх бөгөөд сарын хир хоригдсон, эмэгтэйн цус бүрэлдсэн өвчний үед хэрэглэгддэг уламжлалт эм юм. Төрсний дараа умайн агшилтыг сайжруулах, цус алдалт болон үрэвслээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор өргөн хэрэглэгдэж буй Шимшин-6 эмийн үйлдлийг нотолгоожуулах зорилгоор судалгааг хийсэн. Зорилго: Шимшин-6 эмийн хархны төрсний дараах умайн эргэн хөгжилд үзүүлэх нөлөөг судлах. Арга, аргачлал: Судалгааг Уламжлалт Анагаах Ухааны Технологийн Хүрээлэнгийн эрдэм шинжилгээний төвийг түшиглэн туршилт судалгааны загвараар Zheng ZH (2019) нарын аргаар хийсэн. Хархнуудыг төрсний дараа 4 бүлэгт хуваан Шимшин-6 шахмал эм (ШШЭ) 180мг/кг ба 90 мг/кг тунгаар, Шимшин-6 талх эм (ШТЭ) 163 мг/кг тунгаар, хяналтын бүлэгт физиологийн уусмалыг өдөрт 2 удаа нийт 5 хоног уулган эстроген, прогестрон даавар, TNFα, TGF-β1, TGF-β3 цитокины түвшинг ELISA-ын аргаар тодорхойлсон. Судалгааны төгсгөлд амьтдыг ёс зүйн дагуу егүүтгэн умайг авч жинг тодорхойлон, эд судлалын шинжилгээнд умайн салстын зузаан, булчин давхаргын бүтэц, булчирхайг үнэлсэн. Үр дүн: Төрсний дараах загвар бүлгийн хархны умайн жин хээлгүй хяналтын бүлгийн амьтнаас 46.13% (p=0.001) нэмэгдсэн бөгөөд Шимшин-6 эм хэрэглэсэн бүлэгт загвар бүлэгтэй харьцуулахад умайн жин 15.9-25.3% хүртэл буурсан (p=0.001) байв. ШШЭ нь 90мг/кг, 180 мг/кг тунд эстроген дааврыг бууруулах (p=0.0008) нөлөөтэй байна. TNF-α хэмжээ загвар бүлэгт 42.0±2.9 пг/ мл, хяналтын бүлэгтэй харьцуулахад 12.0% нэмэгдсэн ба ШШЭ нь 90 мг/кг тунд 36.2±1.3 пг/мл хүртэл бууруулсан байв (p=0.05). Шимшин-6 эм хэрэглэсэн бүлгүүдэд TGFβ1 хэмжээг нэмэгдүүлэх (p=0.006), TGFβ3 хэмжээг ихэсгэх (p=0.01) нөлөө үзүүлсэн. Умайн эд судлалын шинжилгээнд ШШЭ 90 мг/кг, ШТЭ 162 мг/кг хэрэглэсэн бүлэгт үрэвсэлт, цусархаг өөрчлөлт багассан, булчингийн давхаргын агшилт илүүтэй явагдаж эхэлсэн, булчингийн ширхэг эрэмбэлэгдсэн байв. Дүгнэлт: Шимшин-6 уламжлалт эм нь хархны төрсний дараах умайн эргэн хөгжлийг дэмжих нөлөөтэй байна. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Дөрвөн хлорт нүүрстөрөгчөөр үүсгэсэн элэгний архаг үрэвслийн үеийн биохимийн зарим үзүүлэлтэнд Тунгалаг-5 уламжлалт эмийн үзүүлсэн нөлөө(2022-06-12) ;Л.Сэлэнгэ ;Б.ДэжидмааЧ.ЧимэдрагчааҮндэслэл: Тунгалаг-5 уламжлалт эм нь анар, шинца, сүгмэл, бибилэн, Ферритиний хэмжээ гүргэм гэсэн түүхий эдээс бүрдэх ба уламжлалт анагаах ухаанд хоол Ээлэгний архаг боловсруулалт, ходоод, элэгний үйл ажиллагааг дэмжих зорилгоор үрэвсэл хэрэглэдэг байна. Зорилго: Уламжлалт анагаах ухаанд хэрэглэгдэж ирсэн Тунгалаг-5 эмийн элэг хамгаалах үйлдлийг судлах. Зорилт: Дөрвөн хлорт нүүрстөрөгчөөр үүсгэсэн элэгний архаг үрэвслийн эмгэг загварт Тунгалаг-5 эмийн үзүүлэх нөлөөг сийвэнгийн биохимийн зарим үзүүлэлтээр үнэлэн судлах. Арга, аргачлал: Элэгний архаг үрэвслийн эмгэг загварыг Gi-ppeum Lee, Won-IL Jeong (2005) нарын аргачлалаар эмгэг загвар үүсгэсэн. Судалгааны бүлгүүдийг эрүүл, хяналт, Тунгалаг-5 140 мг/кг, Карсил 50 мг/кг гэж хуваасан ба бөгөөд туршилтын 1,2,3 дахь саруудад биохимийн үзүүлэлтээр эмчилгээний нөлөөг үнэлэв. Судалгааны ажлын үр дүнг Graphpad prism 8 программыг ашиглан хийж гүйцэтгэв. Үр дүн: Тунгалаг-5 эм нь элэгний архаг үрэвслийн АсАТын үзүүлэлтийг хяналттай харьцуулахад судалгааны 1 дэх сард 11.1%, 2 дахь сард 4.0%-иар, 3 дахь сард 9.7%-иар тус тус багасгасан. Мөн АлАТ-ын хэмжээ нь Тунгалаг-5 эмийн бүлэгт 1 дэх сард 35.5%-иар, 2 дахь сард 20.0%-иар, 3 дахь сард 17.1%-иар тус тус багассан. Харин альбумины түвшинг 2 дахь сард 15.7%, 3 дахь сард 37.6%-иар тус тус нэмэгдүүлж байгаа нь тогтоогдсон. Мөн ШФ хэмжээ нь Тунгалаг-5 эмийн бүлэгт 1, 2, 3 дахь саруудад хяналтын бүлгээс 43.0%, 54.1%, 66.6%-иар багассан. Элэгний архаг үрэвслийн үеийн ферритин нь хяналтын бүлэгт 1 дэх сарын байдлаар 156.7±8.6 (нг/мл), буюу 20.5%, 2 дахь сард 264.9±13.7 (нг/мл), буюу 1 дахин, 3 дахь сард 292.9±7.12 (нг/мл) тодорхойлогдсон ба эрүүл амьтны үзүүлэлтээс даруй 1.25 дахин өссөн байв. Хэлцэмж: Тунгалаг-5 эм нь элэг хамгаалах олон талт хам үйлдлээс шалтгаалан цусан дахь төмрийн ионы илүүдлийг багасгах нөлөө үзүүлж болзошгүй ба Э.Сугаржав нарын судалгааны дүнгээр уг эм нь хүчтэй антиоксидант нөлөөтэй (IC50=0.28мкг/мл) болохыг тодорхойлсон юм6. Бидний судалгаанд ч мөн элэгний архаг үрэвслийн үед оношлогооны ач холбогдолтой ферритинийг 2-3 сараас 28.1%, 25.5%-иар тус тус бууруулсан. Дүгнэлт: Тунгалаг-5 уламжлалт эм нь хордлогын шалтгаант элэгний архаг үрэвслийн үеийн АсАТ, АлАТ, ШФ, ферритиний хэмжээг бууруулах ба альбумины хэмжээг нэмэгдүүлэх нөлөөтэй байна.
