Loading...
Эпилепситэй эмчлүүлэгчдийн асран хамгаалагч нарт боловсрол олгох сургалтын урьдчилсан судалгааны үр дүн
Зохиогч
Он
2023 оны арван нэгдүгээр сарын 3
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
19
Issue
5
Start Page
157
End Page
162
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Эпилепси нь олон шалтгааны улмаас үүсдэг, мэдрэл, сэтгэцийн олон шинж тэмдэгээр илэрдэг, даамжрах явцтай архаг өвчин бөгөөд эмчлүүлэгч, ар гэрийнхэн нь нийгмийн ялгаварлан гадуурхалд илүүтэй өртдөг. 2023 оны байдлаар дэлхий дахинаа 50 сая гаруй эпилепситэй хүн амьдарч байгаа ч тэд шаардлагатай тусламж үйлчилгээнд бүрэн хамрагдаж чаддаггүй байна. Эпилепсийн уналтын улмаас бэртэж гэмтэх, ой тогтоолт буурах, ухаан балартах, сэтгэц хөдөлгөөний дошгиролд орж өөртөө болон бусдад аюултай үйлдэл хийж болзошгүй байдаг тул байнгын хараа хяналт, бусдын тусламж дэмжлэг хэрэгтэй байдаг. Азийн улс орнуудад эпилепситэй хүмүүсийн асран хамгаалагч нарын дунд хийсэн судалгаагаар асран хамгаалагчийн 72.1% нь эмэгтэйчүүд, 55% нь тэдний эцэг эх нь, 51.4% нь ажил эрхэлдэггүй, асран хамгаалагчийн ачаалал их, сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшилт, стресс ихтэй байсан учир цаашид асран хамгаалагч нарын ачааллыг бууруулах, халшрах байдал үүсэхээс сэргийлэхэд сэтгэлзүйн тусламж дэмжлэг, сургалт зайлшгүй хэрэгцээтэй байна хэмээн дүгнэжээ. Ижил тулгамдсан асуудалтай хүмүүс тулгамдсан асуудлаа зохистой шийдвэрлэх зорилгоор багаар хамтран ажиллаж сэтгэл санаагаа хуваалцахыг өөртөө туслах бүлэг хэмээн нэрлэдэг бөгөөд хэн нэгнийхээ буруу бодол, ойлголтыг залруулахын тулд танин мэдэхүйн сэтгэл заслын аргыг ашиглах нь үр дүнтэй тул бид эпилепситэй эмчлүүлэгчдийн асран хамгаалагч нарт сэтгэцийн боловсрол олгох сургалтыг хийх зорилгоор сэдвийг сонгосон болно. Зорилго: Эпилепситэй эмчлүүлэгчдийг асран хамгаалахад тулгамдаж буй асуудлыг судлан тогтоох. Арга, аргачлал: Судалгааг эмнэлэгт суурилсан, дискрептив судалгааны агшингийн загвараар, асуумж судалгааны аргаар хийв. Судалгааг СЭМҮТ-ийг түшиглэн 2023 оны 7 дугаар сарын 1-нээс 8 дугаар сарын 1 хүртэлх хугацаанд хийсэн ба судалгааны Ёс зүйн зөвшөөрлийг түшиц байгууллага болох СЭМҮТ (2023 оны 06.14-ний өдрийн 3/603), АШУҮИС-ийн Судалгааны Ёс зүйн Хяналтын Хорооны хурлаар хэлэлцүүлж судалгаа хийх зөвшөөрөл (2023.06.16-ны 2023/3-08) авсан. Цуглуулсан мэдээлэлд Microsoft Word, Microsoft Excel программуудыг ашиглан график дүрслэл, хүснэгт хийж, SPSS 21.0 программыг ашиглан статистик боловсруулалтыг хийсэн болно. Үр дүн: Судалгаанд 23-80 насны, эрэгтэй 8 (26.7%), эмэгтэй 22 (73.3%) асран хамгаалагчид хамрагдсан бөгөөд 69.3% нь 40-69 насныхан, 49.5 % нь тэтгэвэрт байдаг байна. Асран хамгаалагчдын олонхи нь эпилепситэй эмчлүүлэгчдийг 10-51 жил асран хамгаалсан аав, ээж (n=13, 42.9%), ах, эгч (n=7, 23.1%) нар нь тус тус байв. Эмчлүүлэгчдийн 36.1% нь өдөр бүр унадаг, өдөрт олон удаа унадаг тохиолдол байгаа ба асран хамгаалагч нарын өгүүлснээр нойр муу (n=27, 89.1%), хэт халуун бүгчим орчинд (n=26, 85.8%), ядарч сульдсан үед (n=24, 79.2%) уналт илрэх нь илүү бол согтууруулах ундаа хэрэглэх (n=6, 19.8%), уналтын нэг төрлийн эмийг өөр төрлийн эмээр сольж хэрэглэхэд (n=7, 23.1%) уналтанд бага нөлөөтэй хэмээн хариулсан нь статистик ач холбогдолгүй (p=0.21) байсан болно. Асран хамгаалагчдын 26.4 % нь уналтын улмаас эмчлүүлэгчийн шүд нь зуурсан үед амыг нь ангайлгахын тулд халбага, сэрээ зэрэг зүйлийг хийх нь зөв гэсэн бол 9. 9% нь зөв эсэхийг мэдэхгүй хэмээн хариулсан. Судалгаанд оролцсон асран хамгаалагчдын 42.9-69.3% нь өвчтөн дошгин ширүүн авир гаргадаг тул харилцахаас эмээж, татгалздаг, эмчлүүлэгчийг унаж татдаг гэдгийг бусдаас нуудаг (29.7%), уналтын үед дороо бие засахад нь сэжиглэдэг (29.7%), 5 тохиолдол нь өвчтөн ухаан алдан унасан үед гэр бүлийн зарим гишүүд айж зугтаадаг хэмээн хариулсан байна. Асран хамгаалагч нарын 4 нь урьд нь сургалтанд богино хугацаагаар хамрагдаж байсан, 26 (85.8%) нь сургалтанд хамрагдах шаардлагатай байна гэж хариулсан бөгөөд бид асуумж судалгаанд тулгуурлан асран хамгаалагч нарт боловсрол олгох сургалтын сэдвүүдийг тогтоон сургалт зохион байгуулахаар төлөвлөсөн болно. Дүгнэлт: Эпилепситэй эмчлүүлэгчдэд мэдрэл, сэтгэцийн олон шинжүүд хавсран илэрдэг, асран хамгаалагч нар нь уналт таталт илрэхэд нөлөөлөх зарим хүчин зүйл, уналтын үед авах арга хэмжээ, харилцааны талаар сөрөг хандлагатай байгаа тул асран хамгаалагч нараас авсан асуумжид тулгуурлан танин мэдэхүйн сэтгэл засал буюу сэтгэцийн боловсрол олгох сургалтыг зохион байгуулах шаардлагатай байна.
Background: Epilepsy is a chronic disease with many neurological and psychiatric symptoms. Patient and their families become the target of discrimination. According to the World Health Organization, by 2023, more than 50 million people will be living with epilepsy in the world, but they do not receive the necessary care. As a result of epileptic seizures, injuries, loss of memory, loss of consciousness, and psychomotor agitation may lead to dangerous behavior for themselves and others, so they need constant supervision and support from others. In a study conducted among caregivers of people with epilepsy in Asian countries 72.1% of caregivers were women, 55% were their parents, and 51.4% were unemployed. It was concluded that there is a need for psychological support and training to reduce the burden of caregivers and prevent burnout in the future because there was a lot of caregiver workload, depression, anxiety, and stress. People with similar problems work together to solve their problems appropriately and share their feelings, which is called a self-help group, and using cognitive psychotherapy to correct one’s misconceptions and perceptions is effective. That is why chose this topic. Aim: To study the problems in the care of epilepsy patients. Materials and Methods: A descriptive, cross-sectional study was conducted in a hospital-based environment using a questionnaire survey method. The research was conducted at the National Mental Health Center between July 1 and August 1, 2023. This research was approved by the Ethics Committee of MNUMS (No 2023/06/16/ 2023/03-08). Graphics and tables were prepared using Microsoft Word and Microsoft Excel, and statistical analysis was conducted with SPSS 21.0. Results: 8 male (26.7%) and 22 female (73.3%) caregivers aged 23-80 years old participated in the study, 69.3% were 40-69 years old, and 49.5% were retired. Most of the caregivers were fathers and mothers (n=13, 42.9%) and brothers and sisters (n=7, 23.1%) who had been caring for patients with epilepsy for 10-51 years. 36.1% of the patients got seizures every day or many times a day, and according to the caregivers, sleeping poorly (n=27, 89.1%), in an extremely hot and humid environment (n=26, 85.8%), and when they are tired (n=24, 79.2%) said that consumption of alcoholic beverages (n=6, 19.8%) is more likely to cause seizure, and switching one type of anti-seizure drug to another (n=7, 23.1%) has less effect on falls, which is not statistically significant (p= 0.21) will be. 26.4% of the caregivers said that it is right to use something like a spoon or fork to open the patient’s mouth when their teeth are clenched due to a fall, while 9.9% said they don’t know if it is right. 42.9-69.3% of the caregivers who participated in the study were afraid to communicate with the patient due to violent behavior, they refused to communicate, they hid the fact that the patient had a seizure (29.7%), they were disgusted with the patient unconsciously passing stool during a seizure (29.7%), 5 cases the patient was conscious. They said that some members of the family ran away in fear. 4 of the caregivers had previously participated in training for a short period, and 85.8% responded that they needed to participate in training. We are planning to start caregiver training. Conclusions: Patients with epilepsy have many neurological and psychiatric symptoms, and their caregivers have a negative attitude about some of the factors that affect seizures, measures to be taken during seizures, and communication, so cognitive psychotherapy or mental education should be provided based on questionnaires taken from caregivers. it is necessary to organize the training.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/946
Эшлэл
SU SARINA, Г. Уранчимэг, С.Долгорсүрэн, А.Товуудорж, З.Хишигсүрэн. Эпилепситэй эмчлүүлэгчдийн асран хамгаалагч нарт боловсрол олгох сургалтын урьдчилсан судалгааны үр дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2023;19(5):157-162.