Loading...
Машин сургалтын загвар ашиглан мэргэжлийн сагсан бөмбөгчдийн гүйцэтгэл, физиологийн суурь үзүүлэлтийг бэртлийн эрсдэлтэй холбон судалсан дүн
Зохиогч
М.Жадамба
М.Халиун
О.Одбаясгалан
Б.Ганзориг
Г.Отгон
Он
2026 оны хоёрдугаар сарын 3
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
22
Issue
1
Start Page
65
End Page
71
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Сагсан бөмбөг нь өндөр эрчимтэй, давтамж ихтэй тэсрэх хөдөлгөөн давамгайлсан спорт тул анаэроб хүчин чадал, биеийн бүтэц болон нөхөн сэргэлт нь гүйцэтгэлд шууд нөлөөлдөг. Гэвч Монголын мэргэжлийн тамирчдад кондишнинг бэлтгэл, анаэроб хүчин чадал болон биеийн бүтцийн уялдаа холбоог өгөгдөлд суурилан судалсан ажил хомс бөгөөд машин сургалтын аргаар гэмтлийн эрсдэлийг үнэлсэн судалгааны нотолгоо хангалтгүй хэвээр байна. Зорилго: Мэргэжлийн сагсан бөмбөгчдийн кондишнинг бэлтгэлжилт, анаэроб хүчин чадал болон биеийн бүтцийн үзүүлэлтүүд хоорондын хамаарлыг тодорхойлж эдгээрт суурилсан машин сургалтын таамаглалын загвар боловсруулах. Арга, аргачлал: “Омни Эрдэнэт Майнерс” багийн 21–28 насны 11 мэргэжлийн тамирчны биеийн бүтцийг InBody 970, анаэроб хүчин чадлыг Wingate 30 секундийн тестээр (Monark 894E) гурван үе шатанд хэмжив. Өөрчлөлтийг Friedman, Wilcoxon тестээр, хамаарлыг Pearson корреляци ба регрессээр үнэлж, Random Forest болон бусад регрессийн загвараар гэмтлийн эрсдэлийг таамаглав. Үр дүн: Фазын өнцөг 6.8±0.5аас 7.3±0.6° хүртэл нэмэгдэж (p=0.021), өөхлөлтийн хувь 20.5±3.2%иас 16.2±2.0% хүртэл буурсан (p=0.015), харин булчингийн масс өөрчлөгдөөгүй. Оргил болон дундаж анаэроб хүч статистикийн хувьд ач холбогдолтойгоор нэмэгдсэн (p<0.05) бөгөөд өөхлөлт ба хүчний хооронд сөрөг хамаарал илэрсэн. Random Forest шинжилгээгээр фазын өнцөг, дотор өөх, өөхлөлтийн хувь болон хүчний уналт нь гэмтлийн эрсдэлийн хамгийн чухал урьдчилан таамаглах үзүүлэлтүүд байв. Дүгнэлт: 1. Мэргэжлийн сагсан бөмбөгийн тамирчдын биеийн бүтэц нь анаэроб гүйцэтгэл, сэргэлтийн үзүүлэлтүүдтэй уялдаатай байсан бөгөөд биеийн өөхний хувь, төвийн өөхлөлт ихсэх нь анаэроб хүчин чадал буурах хандлагатай байв. 2. Булчингийн массыг хадгалсан нөхцөлд өөхлөлтийг бууруулах нь анаэроб гүйцэтгэлд сөрөг нөлөө үзүүлэхгүй бөгөөд гүйцэтгэл, ачаалал даах болон сэргэлтийн зохицуулалтыг сайжруулах боломжийг харуулна. 3. Биеийн бүтэц болон анаэроб хүчин чадлын үзүүлэлтүүдэд суурилсан Random Forest Regression загвар нь гүйцэтгэлийн бууралтын болон гэмтлийн эрсдэлийг өндөр нарийвчлалтай таамаглах чадвартай болохыг нотлов.
Background: Basketball involves repeated high-intensity, explosive movements that depend largely on anaerobic energy systems. Accordingly, anaerobic capacity and body-composition parameters such as skeletal muscle mass and fat distribution are key determinants of performance. However, data-driven studies integrating conditioning training, anaerobic performance, and body composition in Mongolian professional players are limited, and the application of machine-learning approaches in this context remains underexplored. Aim: To examine the relationships between conditioning training, anaerobic capacity, and body composition in professional basketball players and to develop a machine-learning model for injury-risk prediction. Materials and Methods: Eleven healthy professional male basketball players (21–28 years) from the Omni Erdenet Miners were evaluated. Body composition was measured using the InBody 970, and anaerobic performance was assessed by a 30-s Wingate test on a Monark 894E ergometer. Measurements were obtained at three time points. Changes were analyzed using Friedman and Wilcoxon tests, while associations were examined by Pearson correlation and multivariate regression. Injury-risk models were developed using Random Forest and regression-based machine-learning methods. Research Ethics Committee, approval number 24-25/04-01 Results: Phase angle increased from 6.8±0.5 to 7.3±0.6° (p =0.021), and body-fat percentage decreased from 20.5±3.2% to 16.2±2.0% (p =0.015), with no change in skeletal muscle mass. Visceral fat decreased and anaerobic peak and mean power improved (p <0.05). Fat percentage was negatively correlated with anaerobic performance. Heart-rate recovery improved, indicating enhanced exercise tolerance. Random Forest identified phase angle, visceral fat, fat percentage, and fatigue index as the strongest predictors of injury risk. Conclusions: 1. The body composition of professional basketball players was closely associated with anaerobic performance and recovery indices, with higher body fat percentage and central adiposity tending to be linked to reduced anaerobic capacity. 2. Reducing fat mass while preserving muscle mass did not adversely affect anaerobic performance and demonstrated potential improvements in performance efÏciency, load tolerance, and recovery regulation. 3. A Random Forest Regression model based on body composition and anaerobic capacity indicators demonstrated a high level of accuracy in predicting performance decline and injury risk.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1576
Эшлэл
М.Жадамба, М.Халиун, Д.Сарангэрэл, Ч.Өсөхбаяр, Д.Цэцэгдолгор, Б.Бүрэнжаргал нар. Машин сургалтын загвар ашиглан мэргэжлийн сагсан бөмбөгчдийн гүйцэтгэл, физиологийн суурь үзүүлэлтийг бэртлийн эрсдэлтэй холбон судалсан дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2026;22(1):65-71.