Loading...
Монгол улс дахь зоонозын өвчний эрх зүйн орчинд хийсэн дүн шинжилгээ
Зохиогч
Б.Амгаланбаяр
О.Нандин-Эрдэнэ
Он
2024 оны гуравдугаар сарын 20
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
20
Issue
3
Start Page
54
End Page
58
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Дэлхий дээр хүн, мал амьтдад халдвар үүсгэж болзошгүй Зоонозын өвчин 1415 бичил биетнийг нээн илрүүлсэн байдгаас 60 орчим хувь нь Эрх зүй зоонозын өвчлөл эзэлдэг. Манай орны газар зүй, байгаль цаг уурын Хууль онцлог бүхий нутагтай, зоонозын өвчний бүх төрлийн агуулагч, Тушаал дамжуулагчидтай байдаг. Хүн амаасаа 20 дахин их бэлчээрийн болон Журам тэжээвэр мал, амьтантай зэрэг үндэслэлүүд нь зоонозын халдварт өвчний өндөр эрсдэл бүхий оронд тооцогддог болохыг НҮБ-ын Хүнс Хөдөө Аж Ахуйн байгууллага мэдээлсэн. Зоонозын халдварын хүний өвчлөлийн 2023 оны тохиолдлын тоог сүүлийн 10 жилийн дундажтай харьцуулахад 13.5 дахин өссөн байна. Үүний 86.4 хувийг хачгаар дамжих халдвар, 10.6 хувийг галзуу өвчний эрсдэлд өртсөн тохиолдол, тарваган тахал, хумхаа, боом, бэтгийн хүний өвчлөл тус тус эзэлж байна. Иймд зоонозын халдварын үеийн эрх зүйн баримт бичигт үнэлгээ хийж, цаашдын чиг хандлагыг тодорхойлох шаардлагатай байна. Зорилго: Монгол улсын хэмжээнд зонхилон тохиолдож буй зоонозын халдварт өвчний талаар хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж буй эрх зүйн орчинд дүн шинжилгээ хийх. Арга, аргачлал: Судалгааг дескрептив болон чанарын судалгааны баримт бичиг судлах контент анализын аргыг ашиглан зоонозын халдварт өвчний бүтэц, зохион байгуулалт, тусламж, үйлчилгээ, тандалтын тогтолцоо, хариу арга хэмжээтэй холбоотой эрх зүйн баримт бичгүүдийг судалсан. Судалгаанд нийт 9 төрлийн 96 эрх зүйн баримт бичгүүдийг цуглуулан docs.google.com программын spreadsheets цэсэд эрх зүйн баримт бичгүүдийг төрөлжүүлэн ангилж, эрх зүйн орчны чиг хандлага, давхцалыг илрүүлэх, шинж чанарыг тодорхойлох, хэрэгжилт, хоорондын уялдаа холбоог баримт бичгийн болон агуулгын задлан шинжилгээний аргаар судалгааг хийж үр дүнг боловсруулсан. Үр дүн: Олон улсын эрүүл мэндийн дүрэм (2005), ДЭМБ-ын Ази номхон далайн бүсийн гишүүн орны хувьд Ази номхон далайн бүсийн нийгмийн эрүүл мэндийн ноцтой байдал, шинэ сэргэн тархах халдварт өвчний стратеги (APSED III) 8 чиглэлийн бүрэн болон хэсэгчлэн хэрэгжүүлдэг ч 2017 оноос хойш “Зоонозын өвчин” гэсэн IV бүлгийг нэмж оруулан гишүүн орнуудын хамт хэрэгжүүлж байна. Мал амьтны эрүүл мэндийн тухай хуулийн 3 зүйл, заалтыг дам хэлбэрээр, Дархлаажуулалтын тухай хуулийн 9 заалтыг шууд, 2024 онд шинээр батлагдсан Нийгмийн эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээний тухай хуулийг Зоонозын халдварт өвчний үеийн нийгмийн эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээг улсын хэмжээнд зохион байгуулах, өвчлөл, дэгдэлт, Нийгмийн эрүүл мэндийн ноцтой байдал үүссэн тохиолдолд хариу арга хэмжээг шуурхай зохион байгуулах үйл хүрээнд бүхэлд нь тус тус мөрддөг нь бусад төрийн байгууллагуудын нийтлэг мөрдөж буй хууль эрх зүйн хүрээнд байгаа ч Эрүүл мэндийн яамны харьяа тусгай мэргэжлийн төвийн хувьд тусгайлсан хууль болон шууд хэрэгжүүлэн ажиллах заалтууд тодорхой тусгагдаагүй байна. Эрүүл мэндийн сайдын 2017 оны А/160 дугаар тушаалыг мөрдөн тарваган тахал, боом, хачигт халдварууд, галзуу, бэтэг зэрэг зонхилон тохиолдох 6 өвчний хяналт сэргийлэлтийн зааврыг өдөр тутмын үйл ажиллагаандаа мөрдөн ажиллаж байгаа ч нийт судалж, шинжилж, хяналтад авах шаардлагатай 34 зоонозын халдвараас 6 (17.6%) халдварыг батлагдсан зааврын дагуу хянаж байна. Дүгнэлт: Зоонозын өвчний тусламж, үйлчилгээтэй холбоотой болон бусад салбаруудтай хамтран ажиллах, хяналт, тандалтын тогтолцооны эрх зүйн орчны хамрах хүрээ дутагдалтай байна. Эрүүл мэндийн салбарын хүрээнд хэрэгжүүлэхээр батлагдсан зоонозын халдварын хяналт, тандалт, хариу арга хэмжээтэй холбоотой тушаал, журам зааврын тоо нэмэгдэхэд дагаад хүний өвчлөлийн тохиолдлын тоо буурсан байна.
Background: A total of 1415 micro organisms that can cause infection in humans and animals have been discovered in the world, and about 60% are zoonotic diseases. Our country has geographical, natural and climatic features, and has all kinds of carriers and transmitters of zoonotic diseases. The Food and Agriculture Organization of the United Nations has reported that countries with 20 times more livestock and livestock than their population are considered countries with a high risk of zoonotic diseases. The number of human cases of zoonotic infections in 2023 has increased by 13.5 times compared to the average of the last 10 years. Of this, 86.4 percent were tick-borne infections, 10.6 percent were cases of rabies, marsupial plague, malaria, anthrax, and herpes. Therefore, it is necessary to evaluate the legal documents in the period of zoonotic infections and determine future trends. Aim: Analyzing the current legal framework for zoonotic infectious diseases prevalent throughout Mongolia. Materials and Methods: The research was conducted using descriptive and qualitative research Content-analysis methods to examine legal documents related to the structure, organization, care, services, surveillance system, and response to zoonotic infectious diseases. In the study, a total of 96 legal documents of 9 types were collected and entered into docs. google.com, spreadsheets and the documents were classified by variety, trends and coincidences in the legal environment were identified, characteristics were determined, and the relationship between them was studied. The research was conducted by document and Content-analysis methods, including the evaluation of the implementation status, and the results were developed. Results: The International Health Regulations (2005) and Asia-Pacific Member States of the WHO Asia-Pacific Region fully and partially implement the 8-pronged Asia-Pacific Strategy for Public Health and Emerging Diseases (APSED III), 2017 Since 2010, Chapter IV “Zoonotic Diseases” has been added and is being implemented together with the member states. 3 articles and provisions of the Law on Animal Health are indirect, 9 provisions of the Law on Immunization are directly, and the Law on Public Health Care and Services, newly approved in 2024, to organize public health care and services during zoonotic infectious diseases, diseases and outbreaks at the national level, in the event of a serious public health emergency, response measures are implemented as a whole within the framework of the legal framework commonly followed by other government institutions, but for the special professional center under the Ministry of Health, there are specific laws and provisions for direct implementation. not reflected. 2017 Order No. A/160 of the Minister of Health is being investigated and control instructions for 6 common diseases such as bubonic plague, anthrax, tick-borne diseases, and rabies are being investigated in our daily activities, but out of 34 zoonotic infections that need to be fully studied, analyzed, and controlled 6 (17.6%) are monitored by approved guidelines, which is deficient. Conclusion: There are insufÏcient legal documents in the field of laboratory diagnostic assistance and services for zoonotic diseases, bioproduction, sterilization, disinfection, quality control, biosafety, training, research, research, and information technology. As the number of regulations and instructions increased, the number of human disease cases decreased.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1024
Эшлэл
Б.Амгаланбаяр, О.Нандин-Эрдэнэ. Монгол улс дахь зоонозын өвчний эрх зүйн орчинд хийсэн дүн шинжилгээ. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2024;20(3):54-58.
Түлхүүр үг