Loading...
Монгол улсын хүн амын дундах гепатитын В, С вирусийн халдварын тархалт: Хүн амд суурилсан эрт илрүүлгийн үр дүн
Зохиогч
Б.Азжаргал
Ц.Сарантуяа
Г.Сарантуяа
Б.Туяа
Б.Ундрах
Э.Нямбаяр
Э.Энхтөгөлдөр
Д.Ариунгэрэл
О.Баярсайхан
Б.Батзориг
Э.Маралмаа
Э.Оюунсүрэн
Он
2024 оны арван хоёрдугаар сарын 21
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
20
Issue
8
Start Page
72
End Page
80
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Гепатитын В (ГВВ) болон С (ГСВ) вирусийн халдвар нь дэлхий даяар төдтйгүй Монгол Улсад эрүүл мэндийн хувьд ноцтой асуудлуудын нэг болж байна. Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын (ДЭМБ) 2021 оны тайланд дурдсанаар 800,000 гаруй элэгний хавдрын тохиолдол нь гепатитын вирусийн халдварын шалтгаантай болохыг дурьдсан бөгөөд эдгээрийн дийлэнх нь ГВВ болон ГСВ-ээр үүсгэгдсэн болохыг онцолсон байна. Эдгээр халдварын тархалтын хэмжээ их байгаа бүс нутагт эмнэлгийн тусламж үйлчилгээ дутмаг орнуудад байгаа нь тухайн оройнд үр дүнтэй урьдчилан сэргийлэх болон эмчилгээний стратегиудын хэрэгцээг харуулж байна. Зорилго: Монгол Улсын хүн амын дунд ГВВ болон ГСВ-ийн халдварын тархалт, түүнд нөлөөлж буй эрсдэлт хүчин зүйлсийг тодорхойлох. Арга, аргачлал: Бид энэхүү судалгааг агшингийн судалгааны загвараар Улсын хэмжээнд 18-аас дээш насны хүн амыг 2022 оны 5 сарын 1-нээс 2024 оны 5 сарын 1 хүртэлх 2 жилийн хугацаанд 231,998 хүнийг ГВВ-ийн халдварыг илрүүлэх болон зонхилон тохиолдох халдварт өвчний эрт илрүүлэг, шинжилгээнд хамруулж, өвчлөлийн байдлыг тандан судлалаа. Судалгааны явцад нас, хүйс, боловсрол, нийгмийн болон эдийн засгийн байдал зэрэг хүчин зүйлсийн мэдээллийг цуглуулсан болно. Үр дүн: ГВВ-ийн халдвар судалгаанд хамрагдсан эрэгтэйчүүдийн 6.8%-д, эмэгтэйчүүдийн 4.8%д буюу харьцангуй өндөр тархалттай байсан бөгөөд хөдөө орон нутагт ГВВ-ийн халдварын тархалт хотын төв зэрэг хүн ам төвлөрсөн бүстэй харьцуулахад их байгаа нь тодорхойлогдлоо. Түүнчлэн боловсролын түвшин буурсан тохиолдолд ГВВ-ийн халдварын эрсдэл нэмэгдэж, дунд сургууль хүртэлх боловсролтой хүмүүс ГВВ-ийн халдвар авах 1.37 дахин өндөр эрсдэлтэй байгаа нь тогтоогдлоо. ГСВ-ийн хувьд эмэгтэйчүүдэд эрэгтэйчүүдээс 1.48 дахин өндөр эрсдэлтэй, боловсролын түвшин доогуур хүмүүс ГСВ-ийн халдвар авах 2.15 дахин их эрсдэлтэй байгаа нь тус тус тогтоогдлоо. Дүгнэлт: Монгол Улсад ГВВ болон ГСВ-ийн тархалтын түвшин их байгаа нь комплекс олон нийтийн эрүүл мэндийн стратеги хэрэгжүүлэх шаардлагыг илтгэж байна. Манай улсад өнөө үед мөрдөгдөж байгаа вакцинжуулалт болон илрүүлгийн хөтөлбөрийг сайжруулж, эдгээр халдварыг бууруулах шаардлагатай ба ялангуяа хөдөө орон нутагт эрүүл мэндийн үйлчилгээний хүртээмжийг сайжруулах зорилгоор зорилтот арга хэмжээ авах нь чухал байна. Мөн вируст гепатитын дамжуулалт, урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээний талаар мэдээллийг нэмэгдүүлэх шаардлагатай байна.
Background: Hepatitis B virus (HBV) and Hepatitis C virus (HCV) infections represent significant public health challenges globally, particularly in Mongolia. The World Health Organization (WHO) reported that over 800,000 cases of liver cancer were linked to viral hepatitis in 2021, primarily caused by HBV and HCV. The high prevalence of these infections emphasizes the need for effective prevention and treatment strategies, especially in lowand middle-income countries where healthcare access is often inadequate. Aim: To determine the spread of Hepatitis B and C virus infections among the population of Mongolia and the risk factors affecting it. Materials and Methods: A cross-sectional study was conducted in Mongolia from May 2022 to May 2024, targeting individuals aged 18 years and older. The study screened a total of 231,998 individuals for HBV, utilizing serological tests to determine the presence of HBV surface antigens (HBsAg). The screening revealed a 5.6% prevalence rate, with 12,991 individuals testing positive. Additionally, 433,210 individuals were screened for HCV, resulting in a prevalence rate of 9.3%. Demographic data, including age, gender, education level, and socio-economic status, were collected to identify risk factors associated with these viral infections. Results: The study found a higher prevalence of HBV in men (6.8%) compared to women (4.8%). Rural populations exhibited significantly higher rates of HBV infection than urban centers. Analysis of risk factors indicated that individuals with lower education levels were more likely to be infected; those with less than a high school education had a 1.37 times higher risk of contracting HBV. In terms of HCV, the screening revealed that women were at a greater risk (1.48 times) compared to men, with lower education levels correlating with a 2.15 times increased risk of HCV infection. These findings underscore the influence of socio-economic status and education on the prevalence of HBV and HCV in the Mongolian population. Conclusion: The high prevalence of HBV and HCV in Mongolia necessitates the implementation of comprehensive public health strategies. Current vaccination and screening programs require enhancement to effectively address the rising rates of these infections. Targeted interventions that improve access to healthcare services, particularly in rural areas, are essential. Furthermore, educational outreach regarding the transmission and prevention of viral hepatitis must be intensified to reduce the overall burden of these diseases in Mongolia.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1185
Эшлэл
Д.Баярболд, Д.Даваалхам, Б.Азжаргал, Ц.Сарантуяа, Н.Бира, Г.Сарантуяа нар. Монгол улсын хүн амын дундах гепатитын В, С вирусийн халдварын тархалт: Хүн амд суурилсан эрт илрүүлгийн үр дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2024;20(8):72-80.