Loading...
Сэтгэцийн эмгэгийн улмаас нийгэмд аюултай үйлдэл хийж болзошгүй эмчлүүлэгчид номхотгох арга хэрэглэсэн тухай протокол хөтөлсөн судалгааны үр дүн
Зохиогч
Он
2020 оны нэгдүгээр сарын 1
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
17
Issue
1
Start Page
153
End Page
158
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Судалгааны үндэслэл: Сэтгэцийн эмгэгтэй эмчлүүлэгчид номхотгох аргыг 300 гаруй жилийн өмнөөс хэрэглэж эхэлсэн түүхтэй бөгөөд дундад зууны үеэс “механикжсан сэтгэл засал” нэрийн дор өвчтөний хөдөлгөөнийг хязгаарлах механик аргуудыг хэрэглэсээр иржээ. 1792 онд Францын эрдэмтэн Ф.Пинель сэтгэцийн эмгэгтэй эмчлүүлэгчид механик аргыг хэрэглэхгүйгээр хамгийн зөөлөн аргыг хэрэглэх санааг дэвшүүлжээ. Манай улсад 1935 оноос эхлэн сэтгэцийн өвчтөний хавчлагагүй байлгах тогтолцоог нэвтрүүлж, 2000 онд батлагдсан Сэтгэцийн эрүүл мэндийн хуульд сэтгэцийн эмгэгтэй хүмүүсийг номхотгох аргуудыг хуульчлан заасан. ДЭМБын (2005) судалгаагаар Монгол улс нь эмчлүүлэгчийг албадан хэвтүүлсэн, номхотгох аргыг хэрэглэсэн тухай мэдээлэл байдаггүй орны жагсаалтанд орсон байдаг тул сэтгэцийн эмгэгтэй эмчлүүлэгчид номхотгох аргыг хэрэглэж буй өнөөгийн байдал, эмчлүүлэгчид номхотгох аргыг хэрэглэсэн тохиолдолд протокол хөтлөх үйл ажиллагааг практикт нэвтрүүлэх боломжийг судлах зорилгоор энэхүү судалгааг хийж байна. Зорилго: Сэтгэцийн эмгэгийн улмаас нийгэмд аюултай үйлдэл хийж болзошгүй эмчлүүлэгчдэд номхотгох арга хэрэглэсэн тухай протокол хөтөлж үр дүнг тооцоход оршино. Судалгааны ажлын ёс зүй: Судалгааг СЭМҮТ-ийн зөвшөөрөл авсан (2019 оны 12-р сарын 2-ны № 1/930) АШУҮИС-ийн Судалгааны Ёс Зүйн Хяналтын хорооны зөвшөөрөл (2020 оны 06-р сарын 12-ны өдрийн № 2020/3-05)-ийг үндэслэн хийв. Арга, аргачлал. Судалгааны баг СЭМҮТ-д хэвтэн эмчлүүлэгчдэд номхотгох арга хэрэглэсэн тохиолдолд номхотгох арга хэрэглэсэн байдлыг бүртгэх 24 асуулт бүхий протоколыг боловсруулж судалгаанд ашигласан. Судалгааны үр дүн: Сэтгэцийн эмгэгийн улмаас нийгэмд аюултай үйлдэл хийж болзошгүй 74 эмчлүүлэгчид номхотгох арга хэрэглэж протоколыг хөтөлсөн байна. Номхотгох арга хэрэглэсэн эмчлүүлэгсэд нь 23-68 насны, хүйсийн хувьд эрэгтэй 48 (64.8%) байгаа нь статистик магадлал бүхий ач холбогдолтой байна (p=0.008). Номхотгох арга хэрэглэсэн эмчлүүлэгсдийн 87.8% нь Улаанбаатар хотын харъяалалтай байсан. Эмчлүүлэгсдийн 66% (n=49)-ийг ар гэрийнхэн нь эмнэлэгт авчирсан, 19% (n=14) нь яаралтай тусламжаар ирсэн гэж өвчний түүхэнд тэмдэглэжээ. Солиорлын хүрээний эмгэг, сэтгэл гутрах эмгэгтэй эмчлүүлэгчид нийгэмд аюултай үйлдэл хийх магадлал хамгийн өндөр хувийг эзэлж байна гэж үзэж болохоор байлаа. Эмчлүүлэгчид номхотгох аргыг хэрэглэх заалтыг 66.2%-д нь эмчлэгч эмч нь, 33.8% (n=25)-д нь жижүүр эмч гаргасан байна. Хэлцэмж: Номхотгох аргыг хэрэглэсэн тохиолдлыг бүртгэх протоколыг боловсронгуй болгон албан ёсоор баталгаажуулсны дараа улсын хэмжээнд ашиглах боломжтой эрхзүйн орчин бүрдэнэ гэж үзэж байна. Дүгнэлт: Цаашид “Номхотгох арга хэрэглэсэн байдлыг бүртгэх” протоколыг олон улсын шаардлагад нийцүүлэн, боловсронгуй болгож өдөр тутмын үйл ажиллагаанд нэвтрүүлэх нь сэтгэцийн эмгэгтэй эмчлүүлэгчдийн эрхийг хамгаалах үйл ажиллагаанд ач холбогдолтой гэж үзэж байна.
Introduction: The use of restraint methods by psychiatrists dates back more than 300 years, and since the Middle Ages, mechanical methods of restraining patients have been used under the name of “mechanized psychotherapy.” In 1792, the French scientist P. Pinel proposed that psychiatrists use the mildest method without the use of mechanical methods. Mongolia has introduced a system of non-discrimination against the mentally ill since 1935, and the Mental Health Law of 2000 legalized the methods to restrain the mental patients. According to the WHO (2005) study, Mongolia is on the list of countries where there are no reports of involuntary hospitalization or use of restraint. Therefore this study is being conducted to investigate the possibilities to implement protocol to record the every performance of restraint methods and to clarify the recent situation of usage of restriction methods. Goal: The purpose is to keep a record of the use of restraint methods for patients who may do socially dangerous acts due to mental illness and to evaluate the results. Ethics of the study: The research is based on the ethical approval of the NCMH (December 2, 2019 2 1/930) and on the consent of Research Ethics Committee of the MNUMS (June 12, 2020 № 2020/3 -05). Methods and techniques: The research team developed and used a 24-question protocol to record the use of restraint methods in inpatients at the NCMH. Research results: The protocols were recorded for 74 patients who were likely to engage in socially dangerous activities due to mental illness. The patients treated with restraint methods were aged between 2 to 68 years and 48 (64.8%) were male (p = 0.008), which were statistically significant. 87.8% of the patients were from Ulaanbaatar. Patients with psychosis and depression were the most likely to engage in socially dangerous activities. The use of restraint was recommended by the attending physician in 66.2% and by the doctor on duty in 33.8% (n = 25). Discussion: It is hoped that a legal framework that can be used nationwide will be established once the restraint method protocol has been developed and officially ratified. № Conclusion: In the future, it is considered important to protect the rights of mentally ill patients by improving the protocol of “Recording the use of restraint methods” in accordance with international requirements and introducing it into daily activities.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1483
Эшлэл
Л.Мөнхтуяа, Д.Мөнгөнцэцэг, Д.Оюунсүрэн, В.Дэлгэрмаа, С.Одгэрэл, N. Fiona нар. Сэтгэцийн эмгэгийн улмаас нийгэмд аюултай үйлдэл хийж болзошгүй эмчлүүлэгчид номхотгох арга хэрэглэсэн тухай протокол хөтөлсөн судалгааны үр дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2020;17(1):153-158.