Loading...
Охидын анхны биений юм ирсэн нас, жингийн хамаарлыг судалсан дүн
Зохиогч
Э.Нарангэрэл
Б.Амгалан
Б.Болорчимэг
Он
2026 оны хоёрдугаар сарын 3
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
22
Issue
1
Start Page
102
End Page
107
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Дэлхий даяар сүүлийн жилүүдэд нийгэм, эдийн засаг, техник технологи, шинжлэх ухааны ололт амжилт, хоол тэжээлийн өөрчлөлтөөс үүдэн хүүхэд өсвөр үеийнхний бие бялдар, өсөлт хөгжил хурдсах үзэгдэл ажиглагдаж байна1. Ийнхүү хурдацтай хөгжиж буй өнөөгийн нийгэмд акцелерацтай холбон өсвөр насны охидын бие бялдар өсөлт хөгжлийг холбон судлах хэрэгцээ байсаар байна2. МУИС, ШУС, Судлаач Ш.Уранчимэг, М.Эрдэнэ, Д.Түмэн нарын “Монгол Залуусын Бие Бялдарын хөгжилд нөлөөлөх нийгмийн хүчин зүйлсийг судалсан судалгаанд’’ Сүүлийн жилүүдэд төрж буй хүүхдийн өндөр 1 см-ээр, биеийн жин 100-300 гр-аар, сургуулийн өмнөх насны хүүхдийн өндөр 10-12 см-ээр, сурагчдын өндөр 10-15 см-ээр нэмэгдсэн байна1,2. Ойролцоогоор зуу гаруй жилийн өмнө анхны биений юм охидод 1517 насанд ирдэг байсан бол одоо цагт 12-13 насанд үзэгдэх болжээ1. Зорилго: Улаанбаатар хотын СХД-ийн ерөнхий боловсролын 42-сургуулийн ахлах ангийн 16-19 насны охидод анхны биений юм ирэх нас биеийн жингийн хамаарлыг судлах. Арга, аргачлал: Судалгааг нэг агшингийн судалгааны загвараар хийсэн. Улаанбаатар хотын СХД-ийн 42 сургуулийн ахлах бүлгийг сонгон авч 16-19 насны 75 өсвөр насны охидыг хамруулсан. Судалгаанд мэдээллийн хэсэг, анхны биений юм ирсэн нас, нөлөөлөх хүчин зүйлсийг үнэлэх 75 асуумжийг асуухаар багтаасан. Биеийн жингийн индексийг үнэлэхдээ олон улсын стандартын дагуу үнэлсэн. Үр дүн: Судалгаанд хамрагдсан 75 оролцогчдын дунд анхны биений юм ирсэн дундаж нас 12.55±1.17 жил байна. Судалгаанд оролцогчдын өндөр ба жин хооронд сул дунд зэргийн эерэг хамаарал илэрч (ρ=0.273, p=0.019), биеийн өсөлт, жингийн нэмэгдэл хооронд физиологийн уялдаа байгааг нотоллоо. Харин анхны биений юм ирэх нас ба жин хооронд сул эерэг хамаарал илэрсэн боловч статистикийн ач холбогдолгүй (ρ=0.110, p>0.05) байв. Гэр бүлийн зарим хүчин зүйл анхны биений юм ирэх настай холбоотой байж болзошгүй бөгөөд ээжтэйгээ амьдардаг эсэхээр бүлэглэн харьцуулахад, ээжтэйгээ амьдардаг охидын анхны биений юм ирэх нас ээжтэйгээ амьдардаг охидоос статистикийн хувьд ач холбогдолтойгоор эрт байсан (p=0.013). Дүгнэлт: Охидод анхны биений юм ирж буй дундаж нас 12.55±1.17 байна. Охидод анхны биений юм ирэх нас, биеийн жингийн хооронд хамаарал ажиглагдаагүй. Харин сэтгэлзүйн байдал, амьдарч буй орчин анхны биений юм ирэх насанд нөлөөлж байна.
Background: Globally, the average age at menarche was 16–17 years approximately 100 years ago, whereas it has now decreased to 12–13 years. A cohort study published in 2024 involving 71,341 participants titled “Menarche and Time to Cycle Regularity Among Individuals Born Between 1950 and 2005 in the US” reported a decline in the mean age at menarche from 12.5 years among women born between 1950 and 1969 to 11.9 years among those born between 2000 and 20052. Early menarche has been shown to increase the risk of type 2 diabetes mellitus, metabolic syndrome, breast cancer, insulin resistance, obesity, and cardiovascular diseases3. Aim: To assess the association between age at menarche and body mass index in adolescent girls aged 11–19 years in middle and high schools in Ulaanbaatar. Materias and Methods: A cross-sectional study was conducted among 75 adolescent girls aged 11–19 years from General Secondary School No. 42 in Songinokhairkhan District, Ulaanbaatar. Data were collected using a structured questionnaire covering demographics, age at menarche, and potential influencing factors. Body mass index was evaluated using international standard criteria. Results: Among the participants, age at menarche occurred at 12 years in 34.7%, 13 years in 26.7%, 14 years in 16.0% and 15 years in 5.3%. Nutritional status assessment showed that 60 participants (80.6%) had a normal body mass index, 13 (17.3%) were underweight, 1 (1.3%) was overweight and 1 (1.3%) had class I obesity. With respect to residential status, 42 participants (56.0%) resided in private houses, 17 (22.7%) in traditional gers, 15 (20.0%) in apartments and 1 (1.3%) in rented housing. Conclusion: An association between body mass index and age at menarche was demonstrated among the adolescent girls included in this study, with higher body mass index associated with an earlier age at menarche.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1582
Эшлэл
Э.Нарангэрэл, Б.Амгалан, Б.Болорчимэг. Охидын анхны биений юм ирсэн нас, жингийн хамаарлыг судалсан дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2026;22(1):102-107.