Loading...
Streptococcus mutans-аар харханд шүд цоорлын загвар үүсгэсэн дүн
Зохиогч
Он
2026 оны есдүгээр сарын 15
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
22
Issue
6
Start Page
223
End Page
227
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын 2022 оны тайлангаар дэлхийн хүн амын ойролцоогоор 3.5 тэрбум хүн буюу бараг тэн хагас нь амны хөндийн ямар нэгэн өвчнөөр өвчилдөг бөгөөд үүний дотор шүд цоорох өвчин хамгийн өргөн тархалттай, байнгын шүдэнд дунджаар 29%-ийн тархалттай ойролцоогоор 2 тэрбум, сүүн шүдэнд 43%-ийн тархалттай 514 сая орчим тохиолдол бүртгэгдсэн байна. Монгол Улсад ч тархалт өндөр хэвээр байгаа нь 2017 онд хийгдсэн 6 аймаг, 5 сумын 1754 хүнийг хамарсан судалгаагаар нотлогдсон бөгөөд шүд цоорох өвчний тархалт 5 хүртэлх насныханд 82.9%, 12 хүртэлх насныханд 80.9%, 3544 насныханд 97.8%, 65-74 насныханд 99.1% болохыг тогтоожээ. 2010 онд хийгдсэн сургуулийн өмнөх болон сургуулийн насны хүүхдүүдэд хийсэн судалгаагаар шүд цоорох өвчин 87.8-90% тохиолдож, S. mutans, S. sobrinus-ийг илрүүлэхэд 75% нь S. mutans дангаараа тодорхойлогдсон байна. Иймд шүд цоорлыг эмчлэхээс илүү урьдчилан сэргийлэх, тухайлбал хоруу чанар багатай S. mutans-ийн омгоор амны хөндийг колоничлуулах “орлуулах эмчилгээ” (replacement therapy)-г судлахын тулд эхлээд тухайн эмчилгээний үр нөлөөг найдвартай үнэлэх боломжтой, S. mutans-аар шүд цоорол үүсгэх харханы туршилтын загвар боловсруулах зайлшгүй шаардлагатай юм. Мөн эмчлэгдээгүй шүд цоорлын эмчилгээний эдийн засгийн ачаалал жил бүр дэлхий даяар 387 тэрбум ам.долларын шууд, 323 тэрбум ам.долларын шууд бус зардал үүсгэдэг гэж тооцоолсон байдаг тул урьдчилан сэргийлэх шинэ аргуудыг судлах нь бидний судалгааны үндэслэл болсон. Зорилго: Хархны шүдэнд Streptococcus mutans-ийг халдварлуулж шүд цооролын загвар үүсгэх. Арга аргачлал: Энэхүү судалгааг туршилт судалгааны загвар ашиглан хийж гүйцэтгэсэн. Судалгааг 2021 оны 3-р сарын 30ны өдрөөс 4-р сарын 14-ний өдөр хүртэлх хугацаанд АШУҮИС-ийн харьяа Цөм лаборатори болон Бичил амь судлал, Халдварын сэргийлэлт хяналтын тэнхмийн дэргэдэх Сургалтын лабораторийг түшиглэн хийж гүйцэтгэв. Судалгаанд Эрүүл мэндийн яамны дэргэдэх Анагаах Ухааны Ёс Зүйн Хяналтын Хорооны зөвшөөрлийг авсан (2019.03.18, хурал №02). Бид судалгаандаа 8 долоо хоногтой 5 wistar хархыг бактерийн өсгөвөрийн сангийн омог (S. mutans-ийн ATCC 25175 стандарт омог / эмнэлзүйн омог) болон ундны усны найрлага (нүүрсустай / нүүрсусгүй)-аар ялгаатай 4 туршилтын бүлэг, түүнчлэн 1 сөрөг хяналтын бүлэг болгон хувааж, бүлэг тус бүрт нэг харх хамрууллаа. Бактерийн булинга өдөрт 3 удаа, 2 цагийн зайтайгаар 28 хоногийн турш ариун хөвөн бамбараар хархны араа шүдэнд түрхэж өгсөн. Хархыг бактерийн булинга түрхэх мөчид мидазоламаар хөнгөвтөр тайвшруулж, сорьцыг хулганын шүлс ялгаралт бага байдаг өдрийн цагаар түрхэж өгснөөр S. mutans-ийн шүдний гадаргуу дах колоничлолыг үүсгэсэн. Үр дүн: Туршилтын 28 дах хоногт харх тус бүрийн эрүүний шүдийг микроскопоор шинжлэхэд нүүрсусгүй ундны ус өгсөн сөрөг хяналтын бүлгээс бусад бүх бүлэгт шүд цоорлын толбо болон цоорлын хөндий үүссэн байлаа. Нүүрсустай ундны ус хэрэглэсэн бүлгүүдэд цоорлын хөндий илүү гүн тодорхойлогдов. Харин нүүрсусгүй ундны ус өгсөн бүлгүүдэд харьцангуй хөнгөн зэргийн цоорол ажиглагдсан нь бактерийн халдвар дангаараа ч шүд цоорол үүсгэх чадвартайг харуулав. Дүгнэлт: 8 долоо хоногтой wistar харханд стандарт болон эмнэлзүйн S. mutans-ийн омгоор 28 хоногийн турш халдварлуулахад шүд цоорол амжилттай үүссэн бөгөөд нүүрсусны хэрэглээ цоорлын явцыг нэмэгдүүлж байна. Энэхүү суурь загвар нь харьцангуй богино хугацаанд, бага зардлаар давтан гүйцэтгэх боломжтой бөгөөд ирээдүйд орлуулах эмчилгээ, пробиотик шинэ бүтээгдэхүүний үр нөлөөг үнэлэх судалгаанд ашиглагдах боломжтой.
Background: According to the World Health Organization’s 2022 Global Oral Health Status Report, approximately 3.5 billion people worldwide - nearly half of the global population - suffer from some form of oral disease, among which dental caries is the most prevalent, affecting close to 2 billion people in permanent teeth (global average prevalence of 29%) and 514 million people in primary teeth (global average prevalence of 43%). In Mongolia, the prevalence of dental caries also remains high: a 2017 survey of 1,754 individuals from six provinces and five districts found caries prevalence of 82.9% among children under 5 years of age, 80.9% among those under 12, 97.8% among the population aged 35-44, and 99.1% among those aged 65-74. A 2010 study among Mongolian preschool and school-age children found a caries prevalence of 87.8-90%, with S. mutans identified alone in 75% of culture-positive plaque samples and together with S. sobrinus in the remaining 25%. Given the persistently high global burden of dental caries, preventing the disease rather than merely treating it - for example through “replacement therapy,” in which a less cariogenic strain of S. mutans is used to colonize the oral cavity - requires a reliable rat model in which standard and clinical strains of S. mutans can reproducibly induce dental caries, so that the efÏcacy of such preventive strategies can be properly evaluated. Untreated dental caries is also estimated to impose an annual global economic burden of approximately US$387 billion in direct costs and US$323 billion in indirect costs, underscoring the growing importance of research into new preventive approaches. Aim: Development of a dental caries model caused by Streptococcus mutans infection in rat teeth. Materials and Methods: This study used an experimental research design. It was conducted from March 30 to April 14, 2021, at the Core Laboratory and the Education Laboratory of the Department of Microbiology and Infection Prevention Control of the Mongolian National University of Medical Sciences (MNUMS). Ethical approval was obtained from the Medical Ethics Review Committee under the Ministry of Health (meeting No. 02, March 18, 2019). Five 8-week-old Wistar rats were divided into four experimental groups - differing by bacterial strain (S. mutans ATCC 25175 standard strain versus a clinical isolate) and by drinking-water composition (with or without sucrose) - plus one negative control group, with one rat assigned to each group. A bacterial suspension was applied to the rats’ molar teeth with a sterile cotton swab three times daily at two-hour intervals for 28 consecutive days. Rats were lightly sedated with midazolam during application, and the suspension was applied during the daytime, when salivary flow is naturally reduced in rodents, in order to promote bacterial colonization of the tooth surface. Results: On day 28, microscopic examination of each rat’s maxillary and mandibular teeth revealed carious spots and cavities in all groups except the sucrose-free negative control. Cavities were deeper in the groups that received sucrose-supplemented drinking water, whereas the sucrose-free groups showed comparatively milder lesions, indicating that bacterial infection alone was sufÏcient to induce caries. Conclusion: Infection of 8-week-old Wistar rats with either the standard or a clinical strain of S. mutans for 28 days successfully induced dental caries, and sucrose intake increased the severity of the lesions. This baseline model can be reproduced within a relatively short time frame and at low cost, and may be applied in future studies evaluating the efÏcacy of replacement-therapy strains or probiotic products against dental caries.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1775
Эшлэл
Д.Золзаяа, Б.Галиндэв, У.Төмөр-Очир, М.Соёлмаа, Ч.Баттогтох. Streptococcus mutans-аар харханд шүд цоорлын загвар үүсгэсэн дүн. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2026;22(6):223-227.
