Loading...
Инвазив бус аргуудаар элэгний фиброзын зэргийг таамаглаж элэгний биопсийн үр дүнтэй харьцуулан судлах нь
Зохиогч
А.Хас
Б.Сувдаа
Д.Гантогтох
Г.Улзмаа
Б.Батболд
Он
2025 оны арван хоёрдугаар сарын 5
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
21
Issue
6
Start Page
27
End Page
31
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Манай орны хүн амын дунд элэг гэмтээгч вирусууд болон архи, эмийн бодисын хэрэглээ, таргалалттай хүмүүсийн тоо их байх зэрэг нь элэгний архаг эмгэгийн тохиолдол өндөр байхад нөлөөлж байна. Элэгний фиброз хэдийд эргэшгүй өөрчлөлтөд ордог нь одоогоор тодорхойгүй байгаа хэдий ч зарим эрдэмтэд циррозын эхлэл үе шатанд хүртэл эргэх боломжтой талаар эмнэлзүйн туршилт судалгаанд дурьджээ. Зорилго: Архи болон вирусийн шалтгаант элэгний үрэвслийн үед элэгний фиброзын зэргийг инвазив бус аргуудаар тодорхойлж, элэгний биопсийн үр дүнтэй харьцуулан судлах. Арга, аргачлал: Аналитик судалгааны тохиолдол-хяналтын загвараар УГТЭ-ийн ХБЭСТ-т хэвтэн эмчлүүлсэн 50 хүнийг хамруулсан. Захын цусны шинжилгээнд тромбоцит, аспартат аминотрансфераз (АСТ), аланин аминотрансфераз (АЛТ)-ын түвшинг бүрэн автомат анализатораар, сийвэнгийн шууд маркерийг ELISA аргыг ашиглан тодорхойлов. Харин сийвэнгийн шууд бус маркер (APRI, FIB4)-ийг MD+CALC цахим системээр тооцсон. Элэгний эдийн хатгалтын шинжилгээгээр биопси авч, элэгний фиброзын зэргийг METAVIR-ийн ангиллаар тогтоосон. Хоёр бүлгийн тоон хувьсагчийн дунджийн ялгааг тооцохдоо Mann-Whitney U тест, Kruskal-Wallis тест ашиглав. METAVIR бүлэг ба сийвэнгийн маркерийн хоорондын хамаарлыг спеарманы коррелциар, сийвэнгийн шууд ба шууд бас маркерийн өвөрмөц ба мэдрэг чанарыг ROC муруй ашиглаж тодорхойлсон. Үр дүн: Судалгаанд оролцогчдыг фиброзын зэргээр METAVIR ангиллын дагуу F0-F1 буюу фиброзгүй 15 (30%), F2-F3 буюу илэрхий фиброзтой боловч циррозгүй 26 (52%), F4 буюу циррозтой 9 (18%) хүн байна. Фиброзын шат ахих тусам АСТ (r=0.326, p=0.021), АЛТ (r=0.392, p=0.005), ММП-2 (r=0.393, p=0.005), ПIIIНП (r=0.472, p=0.001) болон APRI (r=0.503, p<0.001), FIB-4 (r=0.482, p<0.001) онооны дундаж утга нэмэгдэх хандлагатай. Харин тромбоцитын тоо (r=–0.507, p<0.001) болон ММП-1 (r=–0.383, p=0.006)-ийн дундаж утга фиброзын шат ахих тусам буурч байв. AUC-ROC муруй ашиглан элэгний фиброзыг тодорхойлох сийвэнгийн шууд ба шууд бус маркерийн өвөрмөц ба мэдрэг чанарыг үнэхэлэд илэрхий фиброз ба циррозыг оношлох чадамж APRI 80%, FIB4 75%, ММП-1 67.1%, ММП-2 72.2%, ПIIIНП 72.3% тус тус байлаа. Дүгнэлт: Элэгний фиброзыг таамаглах сийвэнгийн шууд ба шууд бус маркерийн оношилгооны чадамж 65-аас дээш хувь, Асат, Алат, ММП-2, ПIIIНП, APRI, FIB4 онооны дундаж үзүүлэлт фиброзын шат ахих тусам нэмэгдэж, харин тромбоцитын тоо, ММП-1-ийн дундаж үзүүлэлт буурч байна.
Background: In our country, the high prevalence of chronic liver diseases is influenced by factors such as hepatotoxic viruses, excessive alcohol and drug consumption, and a high incidence of obesity among the population. Although the point at which liver fibrosis becomes irreversible remains unclear, some researchers have suggested, based on clinical studies, that fibrosis may still be reversible in the early stages of cirrhosis. Aim: Therefore, in this study, we aimed to evaluate the degree of liver fibrosis using key markers involved in the pathogenesis of hepatic scarring—MMP-1 (matrix metalloproteinase-1), MMP-2 (matrix metalloproteinase-2), and PIIINP (N-terminal propeptide of type III procollagen)—as well as non-invasive serum markers of hepatocyte injury (APRI and FIB-4), and to compare these findings with the results of liver biopsy. Materials and Methods:This analytical case-control study included 50 patients in the State Third Central Hospital. Peripheral blood samples were analyzed for platelet count, aspartate aminotransferase (AST), and alanine aminotransferase (ALT) using a fully automated analyzer, while serum direct markers were measured using ELISA. Non-invasive serum markers (APRI and FIB-4) were calculated using the MD+CALC online system. Liver tissue for histological examination was obtained via biopsy, and the degree of liver fibrosis was assessed according to the METAVIR scoring system. Differences in mean values of quantitative variables between two groups were analyzed using the Mann-Whitney U test was applied. The correlation between METAVIR stages and serum markers was evaluated using Spearman’s correlation. Results: Among the study participants, according to the METAVIR classification, 15 individuals (30%) had no or minimal fibrosis (F0–F1), 26 individuals (52%) had significant fibrosis without cirrhosis (F2–F3), and 9 individuals (18%) had cirrhosis (F4). As the stage of fibrosis increased, the mean levels of AST (r=0.326, p=0.021), ALT (r=0.392, p=0.005), MMP-2 (r=0.393, p=0.005), PIIINP (r=0.472, p=0.001), as well as APRI (r=0.503, p<0.001) and FIB-4 (r=0.482, p<0.001) showed an increasing trend. In contrast, mean platelet count (r=–0.507, p<0.001) and MMP-1 (r=–0.383, p=0.006) decreased with advancing fibrosis stages. Using AUC-ROC analysis to assess the diagnostic performance of both direct and indirect serum markers, the ability to detect significant fibrosis and cirrhosis was estimated as follows: APRI 80%, FIB-4 75%, MMP-1 67.1%, MMP-2 72.2%, and PIIINP 72.3%. Conclusion: In our study, the diagnostic performance of both direct and indirect serum markers for predicting liver fibrosis exceeded 65%. Mean levels of AST, ALT, MMP-2, PIIINP, APRI, and FIB-4 increased with advancing fibrosis stages, whereas mean platelet counts and MMP-1 levels decreased.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1287
Эшлэл
А.Хас, Б.Сувдаа, Д.Гантогтох, Г.Улзмаа, Б.Батболд. Инвазив бус аргуудаар элэгний фиброзын зэргийг таамаглаж элэгний биопсийн үр дүнтэй харьцуулан судлах нь. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2025;21(6):27-31.