Loading...
Ахмад настны судасны хөшүүн чанарт нөлөөлөх зарим хүчин зүйлсийг проспектив когорт аргаар судалсан нь
Зохиогч
Он
2024 оны арван нэгдүгээр сарын 7
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
20
Issue
7
Start Page
17
End Page
23
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Манай улсад хүн амын нас баралтын тэргүүлэх шалтгаан Насжилт нь зүрх судасны тогтолцооны өвчин бөгөөд эмгэг жамын гол хүчин Судасны хөшүүн зүйл нь судас хатуурал юм. Судасны хөшүүн чанарыг илтгэх үзүүлэлт чанар болох зүрх-шагайн судасны индексийг тодорхойлох нь судас хатуурлыг Судасны хатуурал эмнэлзүйн шинж тэмдэг илрэхээс өмнө оношлох боломж олгодог. Зүрх-шагайн Судасны хөшүүн чанарыг үнэлэн эрсдэлт хүчин зүйлсийг проспектив судасны индекс когорт аргаар анх удаа судлаж байгаа нь үндэслэл болсон. Зорилго: ЗШСИ Судалгаанд оролцогчдын судасны хөшүүн чанарын 12 жилийн дараах өөрчлөлт болон түүнд нөлөөлөх зарим хүчин зүйлийг тогтоох. Арга, аргачлал: Судалгааг АШУҮИС-ийн Био-Анагаахын сургуулийн Эмгэг физиологийн тэнхимийг түшиглэн ажиглалтын судалгааны проспектив когорт загвар ашиглан хийж гүйцэтгэлээ. Судалгаанд 2011-2015 онд ШУТС-ийн санхүүжилтээр хийгдсэн “Хүн амын урт наслалтад нөлөөлж байгаа хүчин зүйлүүдийн судалгаа”-нд хамрагдсан Улаанбаатар хотын 393 оролцогчоос хасах шалгуурын дагуу 67-105 насны 89 оролцогчийг 2024 оны хоёрдугаар сараас дөрөвдүгээр сарын хооронд дахин хамруулсан. ЭМХТ-ийн 2023 оны мэдээгээр 102 ахмад настан нас барсан тул судалгаанаас хасав. Судалгаанд оролцогчдоос нийгэм эдийн засгийн байдал, амьдралын хэв маяг, зүрх судасны эрсдэлт хүчин зүйл зэргийг багтаасан 7 бүлэг, 48 асуулт бүхий асуумж судалгаа аван, бие бялдрын үзүүлэлтүүдийг(биеийн жин, өндөр, цээж, хэвлий, өгзөгний тойрог, артерийн даралт) хэмжсэн. Судасны хөшүүн чанарыг илтгэгч ЗШСИ-г VaSera VS-1000 (FUKUDA DENSHI, JAPAN) багажаар баруун, зүүн талд үзүүлэлтийг тодорхойлов. Цусанд өөх тосны нийт холестерол, триглицерид, БНЛП-Х, ИНЛП-Х тодорхойлов. Үр дүн: Судалгаанд оролцогчдын ЗШСИ суурь судалгааны (2011 он) хэмжилтээр 8.67±1.35 байсан бол дагасан судалгааны (2024 он) хэмжилтээр 9.43±1.62 болж нэмэгдсэн байна (p<0.05). 12 жилийн өмнө судас хатуурал (ЗШСИ≥9)-ын тохиолдол 41.6% (n=37) байсан бол дагасан судалгааны үр дүнд 61.8% (n=55) болж ихэсжээ. Харин эрсдэлт бүлэг (ЗШСИ 8-9) нь 28.1% (n=25)-иас 22.5% (n=20) болж, эрүүл (ЗШСИ ≤9) байсан оролцогчид 30.3% (n=27)-иас 15.7% (n=14) болж буурчээ (p<0.01). Бидний судалгаанд судас хатуурал эрэгтэйчүүдийн 84.6% (n=11), эмэгтэйчүүдийн 57.9% (n=44)-д илэрсэн. ЗШСИ ба насны хамаарлыг үнэлэхэд шууд сул (r=0.378, p<0.01) хамааралтай бөгөөд шугаман регрессийн шинжилгээгээр нас нэг нэгжээр нэмэгдэхэд ЗШСИ 0.086 (Exp(B)=0.086, p<0.01)-аар нэмэгдэж байна. Дагасан хугацаанд судас хатууралд шилжсэн 55 тохиолдолд үндэслэн харьцангуй эрсдэл (RR) тооцоолоход чихрийн шижин өвчтэй байх нь эрүүл бүлгээс 1.58 [95%CI 1.21-2.08] дахин, артерийн даралт ихсэлттэй байх нь хэвийн бүлгээс 2.36 [95%CI 1.11-5.00] дахин судас хатуурах эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна. Давс өдөрт 5 граммаас илүү хэрэглэх нь бага хэрэглэдэг бүлэгтэй харьцуулахад 1.64 [95%CI 1.24-2.16] дахин, хонины мах түлхүү хэрэглэдэг бүлгийг үхрийн мах түлхүү хэрэглэдэг бүлэгтэй харьцуулахад 2.08 [95%CI 1.36-3.16] дахин судас хатуурах эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна. Хэвтрийн хүмүүсийг бусад бүлэгтэй харьцуулахад 1.52[95%CI 1.15-2.02] дахин судас хатуурлын эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна. (p<0.05) Дүгнэлт: 1. Судалгаанд оролцогчдын судасны хөшүүн чанар нас ахих тусам ихсэж байгаа бөгөөд нас нэг нэгжээр нэмэгдэхэд ЗШСИ 0.086 нэгжээр ихсэж байна. 2. Чихрийн шижин, артерийн даралт ихсэлт, давсны их хэрэглээ, хонины мах түлхүү хэрэглэх ба хэвтрийн байдал зэрэг нь судас хатуурлын эрсдэл болж байна.
Background: Cardiovascular diseases are the leading cause of death in our country, with atherosclerosis being the primary factor in pathogenesis. Determination of the cardio-ankle vascular index, an indicator of vascular stiffness, enables the diagnosis of atherosclerosis before clinical symptoms manifest. Assessing vascular stiffness and studying risk factors is important to prevent cardiovascular disease and complications. Aim: To determine the changes in vascular stiffness among study participants over a 12-years period and identify contributing factors. Materials and Methods: This prospective cohort study was conducted at the Department of Pathophysiology, School of Biomedicine, and MNUMS. Among the 393 participants from Ulaanbaatar who took part in the study “Study of factors affecting on the aging of the Population,” funded by The Mongolian Foundation for Science and Technology from 2011 to 2015, 89 participants aged 67 to 105 years were selected for reassessment between February and April 2024 based on the exclusion criteria. According to the 2023 data from the Ministry of medicine, 102 elderly individuals have passed away and were excluded from the study. Data collection included a questionnaire with 48 questions across 7 categories, covering socio-economic status, lifestyle, and cardiovascular risk factors. Physical parameters (body weight, height, chest, abdomen, gluteal circumference, and blood pressure) were measured. The Cardio-ankle vascular index (CAVI), indicative of vascular stiffness, was determined on the right and left side using VaSera VS-1000 (FUKUDA DENSHI, JAPAN) instrument. Blood tests were performed to assess total cholesterol, triglycerides, HDL, and LDL. Results: According to the baseline study (2011), CAVI of the participants was 8.67±1.35, but it increased to 9.43±1.62 in the follow-up study (2024) (p<0.05). Over the 12-year period, arterial stiffness (CAVI ≥9) increased from 41.6% (n=37) to 61.8% (n=55) in the follow-up study. On the other hand, the number of individuals in risk groups (CAVI 8-9) decreased from 28.1% (n=25) to 22.5% (n=20), and healthy participants (CAVI≤9) decreased from 30.3% (n=27) to 15.7% (n=14). (p<0.01) In our study 84.6% (n=11) of male participants and 57.9% (n=44) of female participants had arterial stiffness (CAVI ≥9). There is a direct weak correlation (r=0.378, p<0.01) between CAVI and age, and according to linear regression analysis, each unit increase in age resulted in a greater increase in CAVI, with a value of 0.086 (Exp (B) =0.086, p<0.01). Based on the relative risk (RR) calculation from 55 cases of progression to arterial stiffness during the follow-up period, the following associations were found: having diabetes was 1.58 [95%CI 1.21-2.08] times and having hypertension was 2.36 [95%CI 1.11-5.00] times higher risk of arterial stiffness compared to the healthy group. Salt consumption greater than 5g/day increased the risk of arterial stiffness by 1.64 [95%CI 1.24-2.16] times compared to the low consumption group and by 2.08 [95%CI 1.36-3.16] times in the high lamb consumption group compared to the high beef consumption group. Prolonged bed rest has a 1.52[95%CI 1.15-2.02] times increased risk of arterial stiffness compared to other groups. (p<0.05) Conclusions: 1. The vascular stiffness of study participants increased with age, with each one-unit increase in age corresponding to a 0.086-unit increase in vascular stiffness. 2. Diabetes, hypertension, high salt consumption, excessive lamb consumption, and prolonged bed rest are risk factors for arterial stiffness.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1130
Эшлэл
Б.Ариунзаяа, Э.Одхүү, Н.Бат-Эрдэнэ, Л.Отгонбаяр, Ц.Лхагвасүрэн, М.Мөнхзол нар. Ахмад настны судасны хөшүүн чанарт нөлөөлөх зарим хүчин зүйлсийг проспектив когорт аргаар судалсан нь. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2024;20(7):17-23.