Даваа–Баасан 08:30–20:00 · Бямба 09:00–16:00
Now showing 1 - 8 of 8
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Атопийн эмгэгтэй Монгол хүмүүст MBL2 генийн -221X/Y полиморфизмын генотипыг судалсан дүн
    (2019-11-18)
    Б.Гантулга
    ;
    ;
    Л.Пүрэвсүрэн
    ;
    ;
    Л.Наранцэцэг
    Манноз холбогч лектин (МХЛ) нь өвөрмөц бус дархлаа тогтолцооны хариу урвалд шийдвэрлэх үүрэгтэй сийвэнгийн уураг юм. МХЛ уураг эмгэг төрөгчийн гадаргуу дээрх нүүрс-усны молекултай холбогдсоноор хавсаргын тогтолцооны лектины зам, эс залгих урвалыг идэвхжүүлдэг. Хяналтын бүлэгт харьцангуй эрүүл 90 хүн, тохиолдлын бүлэгт атопийн эмгэгтэй 90 өвчтөн сонгон авч, Фермент холбоот эсрэг биеийн урвалаар МХЛ уургийн концентрацыг, Полимеразын гинжин урвал - Рестрикцийн хэрчмийн уртын полиморфизм (ПГУ-РХУП) аргаар генийн хэв шинжийг тодорхойлсон. XY генотип тохиолдлын бүлэгт 18.9% (17) хяналтын бүлэгт 10.0% (9), YY генотип тохиолдлын бүлэгт 81.1% (73), хяналтын бүлэгт 90.0% (81) (p=0.09) тус тус байсан ба ХХ генотип аль аль бүлэгт илэрсэнгүй. Судалгааны үр дүнд МХЛ уургийн дундаж концентрац тохиолдлын бүлэгт хяналтын бүлгийг бодвол илүү өндөр байсан (p<0.001).
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Амьсгалын доод замын бөглөрлийг илрүүлэх маннитолтой сорил ба аллергены мэдрэгшлийн байдал
    (2019-11-18) ;
    Б.Баяр-Өлзий
    ;
    ;
    Л.Наранцэцэг
    Багтраа өвчний тархалт, өвчлөл нь дэлхий дахинд сүүлийн жилүүдэд хурдацтай нэмэгдэж өнөөгийн байдлаар дэлхий дахинд 339 сая хүн багтраатай байна.1 Манай орны хот суурин газрын агаарын бохирдол мэдэгдэхүйц нэмэгдэж байгаатай холбоотойгоор багтраа өвчний өвчлөл, тархалт жилээс жилд нэмэгдэх хандлагатай байгааг судлаачид тогтоосон. 2010 оны байдлаар Улаанбаатар хотын 6-7 насны хүүхдүүдийн дундах багтрааны тархалт 20.9%, насанд хүрэгсдийн оношлогдсон багтрааны тархалт 4.7% байгааг тодорхойлсон.2-6 Энэ удаад бид гуурсан хоолойн маннитолтой сорилоор амьсгалын замын урвалж байдлыг тодорхойлж багтрааг эрт илрүүлэн аэроаллергены мэдрэгшилтийн байдалтай уялдуулан судлах зорилго тавьсан. Хэрэглэгдэхүүн ба арга зүй: Судалгаанд олон улсын судалгааны стандарт асуумжийн аргыг хэрэглэсэн. 40 төрлийн аллергены өвөрмөц IgE эсрэгбиеийг шингэний бичил орчинд суурилсан дархлааны урвалын бүрэн автомат төхөөрөмжөөр (Agnitio Technology and Sciences Inc, Taiwan), уушгины агааржилтын үйл ажиллагааг (Spirostar USB, Spiro pro 3.1.2 software Medikro OY) спирометрээр тодорхойлов. Маннитолтой сорилыг 9 шатлалаар (Aridol/Osmohale, Pharmaxis Ltd Frenchs Forest, Sydney Australia) хуримтлагдсан тун 635 мг хүртэл нэмэгдүүлэн FEV1 үзүүлэлт 15%-иас дээш бууралтыг ач холбогдолтой гэж үзсэн. Үр дүн: Судалгаанд 18–69 насны (дундаж нас 32±8.8, 95%CI: 23.4–49.6) эрэгтэй 95, эмэгтэй 101 нийт 196 хүнийг хамруулсан. Харшлын багтраатай судалгаанд хамрагдсад ургамлын тоос 163 (83.1%), амьтаны хучуур эд 24 (21.6%), латекс 24 (21.6%), тоосны хачиг 8 (9.6%) аллергенд мэдрэгшсэн байна. Захын цусанд илрэх аллерген-өвөрмөц IgE эсрэгбиеийн хэмжээгээр тогтооход шарилжинд хүчтэй (9.2±6.7 AU), адуу (6.5±4.2AU), муур (5.9±4.5AU), дурваалиг (5,75±3.5 AU), буудай (5.6±4.4 AU), хус (5.5±4.0 AU) аллергенд тус тус дунд зэргийн эрчимтэй мэдрэгшил үүсгэж байна. Маннитолтой сорилоор postFEV1 үзүүлэлт нь preFEV1 үзүүлэлтээс эрэгтэйчүүдэд 48.3±8.6%, эмэгтэйчүүдэд 38.3±9.6%-ийн бууралтад хүргэж байв. Дүгнэлт: Судалгаанд хамрагдагсдын маннитолын хуримтлалын хэмжээ ихсэх тусам FEV1 үзүүлэлт буурч гуурсан хоолойн хэт урвалж байдал илэрсэн бөгөөд гуурсан хоолойн хэт урвалж байдлын сэдрэлтэд шарилжны цэцэглэлт, тоосжилтын улирал голлон нөлөөлж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Зарим боломжит харшил төрүүлэгч шинж чанартай уургийн судалгаа
    (2024-05-13)
    Л.Наранцэцэг
    ;
    ;
    Б.Энхбаяр
    ;
    Б.Болор
    ;
    Үндэслэл: Манай орны хувьд эрс тэс уур амьсгал, агаарын бохирдол, Ургамлын тоос агаар дахь тоосонцор, ургамлын тоос гэх мэт хүчин зүйлсээс улбаалан Айраг амьсгалын зам харшил болон цаашлаад гуурсан хоолойн багтраа Уургийн бүлэглэл өвчнөөр өвчлөх эрсдэл ихэсч байгааг харуулсан үр дүнгүүдээс багтраа, Молекул жин амьсгалын замын харшлын шалтгаан, эрсдэлт хүчин зүйлс, тархалт, Цочмог хорон өвчлөлийг тодорхой түвшинд судлан тогтоосон нь харагдаж байна1,2,3,4. чанар Хэдий тийм ч манай орны хүн амын дунд тохиолдож буй харшлын өвчлөлийг бууруулах, хүн амын эрүүл урт наслалтыг дэмжихэд чиглэгдсэн хөтөлбөр, арга хэмжээг боловсруулахад шаардлагатай нотолгоог бүрдүүлэхийн тулд зонхилон тохиолдож буй амьсгалын тогтолцооны өвчнүүдийн, харшил, багтрааны тархалт, нөлөөлж буй эрсдэлт хүчин зүйлийг илрүүлэх оношлогоог сайжруулах шаардлага зүй ёсоор тавигдаж байна. Үүний тулд Монгол орны цаг уур, газарзүйн онцлогт тохирон ургадаг ургамлын харшил үүсгэгч, нутгийн өвөрмөц хөрөнгө болон уламжлалт технологиор боловсруулагддаг хүнсний харшил үүсгэгчийн химийн шинж чанарыг тодорхойлох нь цаашдын харшлын оношлогоо эмчилгээг үр дүнтэй хийх ажлын суурь болох нь энэхүү судалгааг хийх үндэслэл болсон болно. Зорилго: Монгол оронд уламжлалт өвөрмөц исгэлэн сүүн бүтээгдэхүүн айраг болон зарим ургамлын боломжит аллерген уургуудыг судлах. Арга, аргачлал: Энэхүү судалгааг нэг агшингийн судалгааны загвараар хийж гүйцэтгэв. Ургамлын тоосыг ид цэцэглэлтийн үеийн тоосоо гөвөх хугацаанд нь цуглуулан авсан. Бүрэн исэлдсэн айргийг 2023 оны зун дээжлэн авч судалгаанд ашигласан. Судалгааг аллерген шинж чанартай уургийг ялган авч, Лоурын аргаар нийт уургийг тодорхойлон, уургийн бүлэглэлийг SDS-ПААГ аргыг ашиглан тогтоосон. Айрагны аллергены уусмалын цочмог хорон чанарыг тодорхойлсон. Үр дүн: Лоурын аргаар Соргүй согооворын тоосны аллергены уусмалд 1.5±0.02 мг/мл, Цагаан хусны тоосны уусмалд 1.2±0.05 мг/мл, Шарилжны (Artemisia macrocephala) тоосны аллергены уусмалд 1.85±0.02 мг/мл уураг агуулагдаж байна. Соргүй согооворын тоосны аллергены уусмалд уургийн 7 (18, 26, 32, 55, 66, 84, 97 кДа), Цагаан хусны тоосны цэвэршүүлэн ялгаж авсан уусмалд 5 (14, 19, 32, 45, 56 kDa), шарилжны тоосны аллергены уусмалд 4 (13, 15, 60, 70 кДа), айрагны аллергены уусмалд 4 (12, 30, 50, 68 кДа) ялгаатай молекул жин бүхий уургийн бүлэглүүд илэрлээ. Айрагны аллергены уусмалын цочмог хорон чанарын судалгааг C57BL/6 шугаман үүлдрийн 22-25 гр жинтэй эр, эм хулганыг ашиглаж, OECD423 удирдамжийн дагуу уулгах аргаар тодорхойлсон ба эрүүл буюу хяналтын, туршилтын гэсэн 2 бүлэг болгон, 2 үе шаттайгаар туршилтыг гүйцэтгэсэн. Судалгааны үр дүнгээс харахад айрагны аллергены уусмалыг 500-5000 мг/кг тунгаар уулгасан хулганы элэг, дэлүү, бөөр, зүрх ба уушгины туйлын болон харьцангуй жинг хяналтын бүлэг болон туршилтын бүлэг хооронд харьцуулахад статистик ач холбогдол бүхий ялгаа гараагүй тул уг бэлдмэл нь эдгээр эрхтнүүдийн жинг багасгах, ихэсгэх нөлөө үзүүлээгүй байна. Айрагны аллергены уусмалыг хулганад уулгасан цочмог хорон чанарын судалгаагаар LD50 нь 5000 мг/кг-аас дээш болохыг тогтоосон. Дүгнэлт: 1. Соргүй согооворын тоосны аллергены уусмалд уургийн 7 бүлэглэл, Цагаан хусны тоосны уургийн уусмалд уургийн 5 бүлэглэл, шарилжны тоосны аллергены уусмалд 5 уургийн бүлэглэл харин айрагны аллергены уусмалд уургийн 4 бүлэглэл тодорхойлогдлоо. Энэ нь харшил төрүүлэгч шинж чанартай уургуудыг ялган авч чадсаныг харуулж байна. 2. Айрагны аллергены уусмалын нь цочмог хорон чанарын судалгаагаар LD50 нь 5000 мг/кг-аас дээш, Ходжа ба Стернерийн болон OECD-ийн удирдамжийн хорон чанарын ангиллаар авч үзэхэд практикийн хувьд хоргүй гэсэн ангилалд багтаж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    MBL2 генийн rs11003125 болон rs7096206 полиморфизмуудыг ийлдсийн манноз холбогч лектин уургийн агууламжтай холбон судлах нь
    (2021-11-01) ;
    Б.Гантулга
    ;
    Б.Энхбаяр
    ;
    ;
    Гуурсан хоолойн багтраа нь генетикийн болон орчны хүчин зүйлсийн харилцан үйлчлэлийн нарийн төвөгтэй механизмаар үүсдэг генетикийн өвчин юм. Гуурсан хоолойн багтраа өвчний эмгэг жамтай холбоотой 70 гаруй өвөрмөц ген судлагдсанаас MBL2 генийн полиморфизмууд дээр илрэх цэгэн мутаци нь ийлдсийн манноз холбогч лектин (МХЛ) уургийн бүтэц, үйл ажиллагаа, гуурсан хоолойн багтраа өвчний анафилаксийн урвалыг хүндрэлийг нэмэгдүүлж байгаа нь судлагдсаар байна.1 Тиймээс бид харьцангуй эрүүл болон гуурсан хоолойн багтраатай хүмүүст MBL2 генийн rs11003125 болон rs7096206 полиморфизмуудын генотипийг МХЛ уургийн агууламжтай холбон судалсан. Бидний судалгааны үр дүнгээр тохиолдол болон хяналтын бүлгийн MBL2 генийн rs11003125, rs7096206 полиморфизмуудын аллель, генотип хооронд статистик ач холбогдол бүхий ялгаагүй, хяналтын бүлэгтэй харьцуулахад тохиолдлын бүлгийн МХЛ уургийн агууламж, rs11003125 полиморфизмын GG, CG, CG+CC, rs7096206 полиморфизмын YY, XY генотиптэй хүмүүсийн МХЛ уургийн агууламж статистик ач холбогдол бүхий өндөр байлаа.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Гуурсан хоолойн багтраатай хүмүүст MBL2 генийн rs1800450 полиморфизм болон манноз холбогч лектины уургийг холбон судалсан дүнгээс
    (2021-04-06)
    Л.Наранцэцэг
    ;
    ;
    Б.Гантулга
    ;
    Б.Энхбаяр
    ;
    Гуурсан хоолойн багтраа өвчих үүсэхэд орчны болон генетикийн хүчин зүйлс нөлөөлдөг. Олон улсад хийгдэж буй судалгаануудаас харахад гуурсан хоолойн багтраа өвчин үүсэхэд 70 гаруй өвөрмөц ген нөлөөлдөг байна хэмээн судлагдаад байна. Тэдгээр генүүдийн нэг нь MBL2 ген юм. MBL2 генийн зарим полиморфизм нь халдвар, харшил зэрэг өвчний патогенезийн хөгжилд оролцдог болох нь тогтоогдсон байна. Тиймээс бид харьцангуй эрүүл болон гуурсан хоолойн багтраатай хүмүүст MBL2 генийн rs1800450 полиморфизмын аллель, генотипыг тодорхойлж МХЛ уургийн түвшинг харьцуулах зорилгыг дэвшүүлсэн. Бидний судалгаагаар MBL2 генийн rs1800450 полиморфизмын аллель A хамгийн их, судалгааны бүлгүүдэд мөн хамгийн өндөр давтамжтай илэрсэн бөгөөд аллель G давтамж бага илэрсэн. Харин МХЛ уургийн хэмжээ тохиолдол болон хяналтын бүлэгт статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байв (p<0.0001). Тохиолдолхяналтын бүлгийн GA болон AA генотип илэрсэн хүмүүсийн ийлдсийн МХЛ уургийн дундаж хэмжээ нь статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байлаа (p<0.05).
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Харшлын багтраа өвчний үеийн гуурсан хоолойн маннитолтой сорил ба агаарын бохирдолын хамаарлыг судласан дүн
    (2019-11-18)
    Б.Баяр-Өлзий
    ;
    ; ;
    Л.Наранцэцэг
    Дэлхий дахинд 339 сая хүн багтраатай байна[1]. Манай оронд 2010 оны байдлаар 6-7 насны хүүхдүүдийн дундах багтраа 20.9%, насанд хүрэгсдийн багтраа асуумжаар 15.8%, оношлогдсон багтраа 4.7% тархалттай байлаа[2]. Өдөөх сорилоор амьсгалын замыг хэт урвалж байдлыг илрүүлэн багтрааг эрт оношилж болно. Бид гуурсан хоолойн хэт урвалж байдлыг маннитолтой сорилоор тодорхойлж багтрааг эрт илрүүлэн агаар бохирдуулагч хүчин зүйлстэй уялдуулан судлах зорилго тавьсан. Хэрэглэгдэхүүн ба арга зүй: Судалгаанд 40 төрлийн аллергены өвөрмөц IgE эсрэгбиеийг шингэний бичил орчинд суурилсан дархлааны урвалын бүрэн автомат төхөөрөмжөөр (Agnitio Technology and Sciences Inc, Taiwan), уушгины агааржилтын үйл ажиллагааг (Spirostar USB, Spiro pro 3.1.2 software Medikro OY) спирометрээр тодорхойлов. Маннитолтой сорилыг 9 шатлалаар (Aridol/Osmohale, Pharmaxis Ltd Frenchs Forest, Sydney Australia) хуримтлагдсан тун 635 мг хүртэл нэмэгдүүлэн FEV1 үзүүлэлт 15%-иас дээш бууралтыг ач холбогдолтой гэж үзсэн. Агаарын бохирдолын үзүүлэлтийг Орчны ус цаг уурын хүрээлэнгийн ажиглалтын цэгүүдийн мэдээлэлээр авсан. Үр дүн: Судалгаанд 18–69 насны (дундаж нас 32±8.8, 95%CI: 23.4–49.6) эрэгтэй 95, эмэгтэй 101 нийт 196 хүнийг хамруулсан. Маннитолтой сорилоор postFEV1 нь preFEV1 үзүүлэлтээс 43.2±8.9%-иар статистикийн ач холбогдол бүхий бууралт илэрч байна. Маннитолтой сорилын эерэг үр дүнгийн амьсгалын зам дахь маннитолын хуримтлалын дундаж тун нь (253±17мкг) байв. Өвөл хүйтэн сэрүүний улиралд амьсгалын доод замын хэт урвалж байдал илүү тод илэрч байна. Дүгнэлт: Судалгаанд хамрагдагсдын гуурсан хоолойн хэт урвалж байдлын сэдрэлтэд хүйтэн, сэрүүний улирал болон шарилжны цэцэглэлт, тоосжилтын улирал голлон нөлөөлж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Гуурсан хоолойн багтраатай хүмүүст MBL2 генийн rs11003125 полиморфизм, МХЛ уургийн түвшин хоорондын хамаарлыг тодорхойлсон дүн
    (2021-03-21) ;
    Б.Гантулга
    ;
    Б.Энхбаяр
    ;
    ;
    Дэлхийн астмын удирдлагын төв (GINA) дотоод, гадаад шалтгааны улмаас гуурсан хоолойн мэдрэг чанар өөрчлөгдөн, хэт мэдрэгшлийн хариу урвалын дүнд үүсэх амьсгалын замын архаг үрэвслийг гуурсан хоолойн багтраа гэж тодорхойлсон.1 Харьцангуй эрүүл болон гуурсан хоолойн багтраатай хүмүүст MBL2 генийн rs11003125 полиморфизмын генотип, аллелийг ийлдсийн МХЛ уургийн түвшинг харьцуулан судлахад MBL2 генийн rs11003125 полиморфизмын генотип GG (261 х.н), GC (261+239+22 х.н) CC (239+22 х.н) урттай, MBL2 генийн rs11003125 полиморфизмын эрсдэлт генотип GC-CC харьцангуй эрүүл хяналтын бүлэгтэй харьцуулахад гуурсан хоолойн багтраатай тохиолдлын бүлэгт 9.8% их, эрсдэлт аллель С 5.6% их, тохиолдол-хяналтын бүлгийн GG, GC, CC генотиптэй хүмүүсийн ийлдсийн МХЛ уургийн дундажийг тодорхойлон, ялгаатай байдлыг үнэлэхэд ач холбогдлын 0.05 түвшинд GG, GC генотиптэй хүмүүсийн ийлдсийн МХЛ уургийн хэмжээ ач холбогдол бүхий (p≤0.0001) ялгаатай тодорхойлогдсон.