Даваа–Баасан 08:30–20:00 · Бямба 09:00–16:00
library@mnums.edu.mn
/

Tumurbaatar, Enkhnaran

Loading...
Thumbnail Image
Товч нэр
Tumurbaatar, Enkhnaran
Бүтэн нэр
Tumurbaatar Enkhnaran
Латин нэр
Tumurbaatar Enkhnaran
Албан тушаал
Судлаач
Харьяалал
ORCID
Scopus Author ID

Settings

Now showing 1 - 10 of 17
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Чихрийн шижин хэвшинж 2 өвчний үе дэх глюкозын солилцоо ба зүрх судасны ургал мэдрэлийн алдагдал
    (2020-01-01)
    Baoyinbatu
    ;
    Wurihan
    ;
    Х.Анир
    ;
    Б.Хэрлэн
    ;
    Ц.Сарнай
    Чихрийн шижин хэвшинж 2-ын үе дэх зүрх судасны ургал мэдрэлийн алдагдал (Cardiovascular Autonomic Neuropathy)-ыг инсулин даавар болон глюкозын хөдлөл зүйтэй харьцуулан судлах зорилготой. Судалгаанд харьцангуй эрүүл 30, чихрийн шижин хэвшинж 2 өвчин оношлогдсон 15, нийт 45 оролцогсдыг хамруулан эмнэлэгт суурилсан тохиолдол-хяналтын судалгааны аргаар хийж гүйцэтгэсэн. Тус 2 бүлгийн оролцогсдод глюкозын ачаалалтай сорил хийж өмнө болон 30, 60, 120 дахь минутад тус тус зүрхний цохилтын тоо, систолын болон диастолын даралтыг хэмжсэн ба эдгээр үзүүлэлт инсулин даавар, глюкозын түвшинтэй хамааралтай эсэхийг судалсан. Чихрийн шижин хэвшинж 2 оноштой бүлгийн оролцогсдын зүрхний цохилтын тооны дундаж сорилын өмнө 78.12±9.8 удаа/мин, глюкозын ачаалалтай сорил хийснээс 30 мин дараа 83.13±13.62 удаа/мин, 60 минутын дараа чихрийн шижин хэвшинж 2 оноштой бүлэгт 80.15±13.92 удаа/мин, 120 минутын дараа 76.92±9.8 удаа/мин байсан. Глюкозын ачаалалтай сорилын өмнө чихрийн шижин хэвшинж 2 оноштой бүлгийн оролцогсдын систолын даралт 137.23±24.14 мм муб, 30 минутын дараа 128.31±19.22 мм муб, 60 минутын дараах систолын даралт чихрийн шижин хэвшинж 2 бүхий бүлгийн оролцогсдынх 158.31±19,64 мм муб байв. Харин 120 минутын 132.15±20.64 мм муб байсан. Бидний судлаж буй гуравдах үзүүлэлт болох диастолын даралт глюкозын ачаалалтай сорилын өмнө 86.46±24.14 мм муб, 30 минутын дараа 90.15±9.17 мм муб, 60 минут дараа 128.31±19.64 мм муб, 120 минутын дараа 122.15±20.64 мм муб байлаа. Энэхүү үр дүнгээс харахад чихрийн шижин хэвшинж 2 өвчний үе дэх цусан дах глюкоз болон инсулин дааврын түвшин нь зүрх судасны ургал мэдрэлийн үзүүлэлтүүдийн илрэл болох зүрхний цохилтын тоо, систол болон диастолын даралттай шууд хамааралтай байна.
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Зүрхний хэмийн хэлбэлзлийн спектр шинжилгээ ба хүчдэлийн толгой өвдөлт хоорондын уялдаа холбоог судалсан нь
    (2024-05-13)
    Т.Энхнаран
    ;
    Т.Ганцэцэг
    ;
    Б.Энхжин
    ;
    Б.Дамдиндорж
    ;
    Ж.Цолмон
    Үндэслэл: Хүчдэлийн толгой өвдөлт (ХТӨ) нь хүн амын дунд хамгийн Ургал мэдрэлийн түгээмэл тохиолддог анагаах ухаан, био-анагаахын салбарт ихээхэн тогтолцоо, стресс судлагдсан эмгэгүүдийн нэг хэдий ч ХТӨ, ургал мэдрэлийн тогтолцооны Хүчдэлийн толгой үйл ажиллагааны тэнцвэрт байдал (УМТТБ) хоорондын хамаарал өвдөлт одоог хүртэл бүрэн судлагдаагүй хэвээр байна. Зорилго: Улаанбаатар хотын хүн амын ургал мэдрэлийн тогтолцооны тэнцвэрийг ЗХХСШээр үнэлж, ургал мэдрэлийн тогтолцооны тэнцвэрийн алдагдалд ХТӨийн шууд ба шууд бус нөлөөг судлах. Арга, аргачлал: Энэхүү нэг агшны судалгааг 2020 оны 7-9 дүгээр сарын хооронд Улаанбаатар хотын хүн амыг санамсаргүй түүврээр хамруулан хийсэн. Таниулсан зөвшөөрлийн хуудсыг танилцуулж гарын үсгээр судалгаанд оролцохыг баталгаажуулсны дараа судалгааны протоколын дагуу асуумж, эмчийн үзлэг, зүрхний хэмийн хэлбэлзлийн спектрийн шинжилгээ (ЗХХСШ) гэсэн дарааллаар сургагдсан эмч нарын баг судалгааны датаг цуглуулсан. Сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшлийг илрүүлэх асуумж, Питтсбургийн нойрны чанарын үнэлгээ, Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагын амьдралын чанарыг үнэлэх богино асуумж зэрэг монгол хэлэнд орчуулагдан, валидаци хийгдсэн асуумжуудыг ашигласан. ХТӨ болон УМТТБ хоорондын хамааралд эрсдэлт хүчин зүйлсийн нөлөөг судлахын тулд хоёр хүчин зүйлийн логистик регресс ба ерөнхий шугаман регрессийн медиаторын шинжилгээнүүдийг ашигласан. Үр дүн: Судалгаанд нийт хамрагдсан (n=217) оролцогчдын дундаж нас 41.8±11.5 жил, тэдгээр оролцогчдоос 117 буюу 53.9% ХТӨ-ийн түүхтэй байсан ба нас, хүйс ижилсүүлсэн тархалтыг тооцоход 43% байв. ЗХХСШ үзүүлэлтүүд ХТӨ-тэй болон эрүүл бүлгийн хооронд статистикийн ач холбогдол бүхий ялгаатай байдал ажиглагдаагүй. Симпатовагийн тэнцвэрийг илтгэх LF/HF (бага давтамж өндөр давтамжийн харьцаа) сэтгэл түгшилтэй хамааралтай байв. ХТӨ нь стрессийн түвшинтэй хамааралтай байв. Хоёр хүчин зүйлийн логистик регрессийн шинжилгээгээр ХТӨ-тэй байх нь стресстэй байх магадлалыг нэмэгдүүлж, ЗХХСШ-ний RMSSD (зэргэлдээх NN интервалуудын хоорондын ялгааны квадратын нийлбэрийн язгуур квадрат) ба pNN50 (NN50ийг NN-ийн нийт тоонд хуваасан) үзүүлэлтүүдийн тоон утга багассанаар эдгээр хуьсагчууд ХТӨ-ий бие даасан нөхцөлдүүлэгчид болж байна. Дүгнэлт: ХТӨ болон ургал мэдрэлийн тогтолцооны үйл ажиллагаа хоорондын хамааралд стрессийн түвшин дам нөлөө үзүүлснээр хамааарал илүү хүчжиж байгааг харуулж байна. Толгой өвдөлт нь стресстэй, ахимаг настай, эмэгтэйтэйчүүдэд парасимпатик идэвхжил буурахад хүргэж байна.
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Оюутнуудын тодорхойгүй нөхцөл байдлыг үл тэвчих чадварыг сурах идэвх оролцоотой харьцуулж судалсан нь
    (2022-11-01)
    Б.Энхзаяа
    ;
    Т.Энхсайхан
    ;
    Ц.Дэлгэрмаа
    ;
    Д.Долгорсүрэн
    ;
    Т.Энхнаран
    Үндэслэл: Ковид-19 өвчний улмаас үүссэн хөл хорио нь оюутан, сурагчдын сурч боловсрох, нийгмийн харилцаанд ороход тодорхойгүй нөхцөл байдлууд үүсгэх, сурах идэвхи буурах зэргээр сөрөг нөлөө үзүүлж байна. Зорилго: Оюутнуудын тодорхойгүй нөхцөл байдлыг үл тэвчих чадвар ба сурах идэвх оролцоог судлах. Зорилт: Судалгаанд оролцогчдын тодорхойгүй нөхцөл байдлыг үл тэвчих чадвар ба сурах идэвх оролцооны түвшинг олон улсад ашиглагддаг асуумжуудаар үнэлж тодорхойлох. Арга, аргачлал: Их сургуулиудад суурилж агшингийн загвараар мэдээллээ Google forms платформийг ашиглан онлайнаар цуглуулсан. Тодорхойгүй нөхцөл байдлыг үл тэвчих чадварыг IUS-12, сурах идэвх оролцоог UWES-17 гэсэн стандарт асуумжуудыг ашиглав. Статистик боловсруулалтыг SPSS 24 программыг ашиглан хийсэн. Үр дүн: Судалгаанд 17-29 насны нийт 697 оюутан хамрагдсаны дундаж нас нь 21.03±1.85 жил байв. Судалгаанд хамрагдсан оюутнуудын тодорхойгүй нөхцөл байдлыг үл тэвчих чадвар сул буюу асуумжийн нийт онооны дундаж нь 38.65±8.48 байсан ба үнэлгээний дэд бүлгээр авч үзвэл оюутнууд өнгөрсөнд чиглэсэн тодорхойгүй нөхцөл байдлаас (15.87±4.03)-ээс илүүтэй ирээдүйд чиглэсэн тодорхойгүй нөхцөл байдалд (22.78±4.96) илүү тэвчээргүй хандаж байв. Түүнчлэн нийт оюутнуудын дийлэнх хувь нь сурах эрч хүч (дундаж 47.1%, сул 34.3%), сурах үйл явцдаа өөрийгөө зориулах чадвар (дундаж 62.7%, сул 26.3%), хичээлдээ уусан орох чадвар (дундаж 58.5%, сул 23.8%) зэрэг чадварууд дундаж ба сул түвшинд байсан. Дүгнэлт: Манай улсын оюутнууд нь тодорхойгүй нөхцөл байдлыг тэвчих чадвар сул бөгөөд сурах идэвх оролцоо нь хангалтгүй түвшинд байна.
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Ковид-19 цар тахлын үед эмнэлэгт хэвтэн эмчлүүлэгчдийн түгээмэл тохиолдох сэтгэцийн эмгэгийн эрсдэлт хүчин зүйлийг судалсан дүн
    (2025-12-05)
    Р.Энхтүвшин
    ;
    А.Монголжин
    ;
    Э.Мөнх
    ;
    М.Уранчимэг
    ;
    М.Елик
    Үндэслэл: Ковид-19 цар тахал нь нийгмийн сэтгэцийн эрүүл мэнд төдийгүй эмнэлэгт хэвтэн эмчлүүлэгчдийн дунд сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшилт, нойргүйдэл, гэмтлийн дараах стрессийн эмгэг (PTSD), хавсарсан эмгэг зэрэг өвчлөлийг нэмэгдүүлсэн тухай судлаачид онцолсоор байна. Сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшилт, нойргүйдэл, ГДСЭ (PTSD) зэрэг сэтгэцийн эмгэгийн тархалтыг үнэлж, эрсдэлт хүчин зүйлийг тодорхойлох. Манай улсад энэ чиглэлээр хийгдсэн судалгааны ажил харьцангуй цөөн байгаа нь бидний судалгааны үндэслэл болсон. Зорилго: Сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшилт, нойргүйдэл, ГДСЭ (PTSD) зэрэг сэтгэцийн эмгэгийн тархалтыг үнэлж, эрсдэлт хүчин зүйлсийг тодорхойлох. Арга, аргачлал: АШУҮИС-ийн харьяа Монгол-Японы эмнэлэг, Төв эмнэлэг, болон Монгол Анагаах Ухааны Төв Эмнэлэг зэрэг эмнэлгүүдэд судалгааг хийсэн. Судалгаанд эмнэлэгт хэвтэн эмчлүүлж байсан нийт 552 оролцогч (399 тохиолдлын бүлэг, 153 хяналтын бүлэг) оролцсон. Сэтгэл гутрал (PHQ-9 ≥10), сэтгэл түгшилт (GAD-7 ≥10), нойргүйдэл (ISI ≥15), ГДСЭ - PTSD (PCL-5 ≥33) - ийг стандарт хэмжүүрээр үнэлэв. Хи-квадрат тест, бинар логистик регрессийн аргаар (бүлэг, нас, хүйсээр засварласан харьцуулсан харьцаа [cOR/aOR], 95% итгэх интервал [CI]) шинжилсэн. Үр дүн: Тохиолдлын бүлэгт сэтгэл гутрал (23.1% vs. 13.7%, p=0.015, cOR=1.884 [1.124-3.156]), сэтгэл түгшилт (16.8% vs. 11.1%, p=0.096), аль нэг сэтгэцийн эмгэг (18.0% vs. 13.7%, p=0.225) өндөр байсан бол нойргүйдэл бага (19.5% vs. 30.1%, p=0.008). PTSD хоёр бүлэгт бага (1.8% vs. 0.7%, p=0.333). Эрсдэлийн хүчин зүйлс: Эмэгтэй хүйс (p<0.001), залуу нас (p=0.004), ажилгүй байдал (p=0.017), өмнөх сэтгэлийн гэмтэл (p<0.001). Ковидын шинж тэмдэг (амьсгалахад бэрхшээлтэй) сэтгэл гутралын эрсдэлийг нэмэгдүүлсэн (p<0.001, cOR=2.828 [1.708-4.682]). Дүгнэлт: Ковид-19ийн эмнэлгийн хэвтэлт нь сэтгэл гутрал, сэтгэл түгшилтийн эрсдэлийг нэмэгдүүлж, хүн ам зүй, эмнэлзүйн шинж тэмдэг зэрэг хүчин зүйлстэй хамааралтай төдийгүй цаашид уг бүлэгт чиглэсэн арга хэмжээ нь чухал болох нь тодорхойлогдлоо.
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Quality of life in the general population of Mongolia: Normative data on WHOQOL-BREF.
    (2023)
    Bat-Erdene, Enkhjin
    ;
    Hiramoto, Tetsuya
    ;
    Tumurbaatar, Enkhnaran
    ;
    Tumur-Ochir, Gantsetseg
    ;
    Jamiyandorj, Otgonbold
    Scopus© Citations 19
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Psychometric properties of the Mongolian version of shitsu-taikan-sho (alexisomia) in young adults
    (2024)
    Lkhagvasuren, Battuvshin
    ;
    Batkhuyag, Enkhzaya
    ;
    Tumurbaatar, Enkhnaran
    ;
    Urtnasan, Tserendolgor
    ;
    Tsengel, Delgermaa
    Objective: Alexisomia is characterized by difficulty in identifying and describing bodily feelings. Shitsu-taikan-sho scale (STSS) is a self-report tool that assesses alexisomia. This study aimed to validate the Mongolian version of STSS in a nonclinical student sample. Methods: A total of 593 undergraduate students (217 males, 376 females, 18-25 years), who were studying at medical universities, were recruited. Participants completed the Mongolian version of STSS, which was translated from Japanese to Mongolian, back-translated, and finalized by an expert committee. Construct validity was examined using exploratory and confirmatory factor analyses for a three-factor structure. Internal consistency and test-retest reliability were measured using Cronbach's α and the intraclass correlation coefficients (ICC), respectively. Results: The mean scores of STSS were 18.6 ± 5.7 for difficulty identifying bodily feelings (DIB), 18.8 ± 4.0 for overadaptation (OA), 23.7 ± 4.1 for lack of health management (LHM), and 61.1 ± 10.5 for the total score (possible range: 7-35 for DIB, OA, LHM, and 21-105 for the total score, respectively). Exploratory factor analysis indicated a three-factor structure consisting of 21 items that explained 40.3% of the variance (KMO = 0.916, RMSEA = 0.049, χ2 = 372, p < .001). Confirmatory factor analysis provided a good fit to the data (CFI = 0.876, TLI = 0.861, RMSEA = 0.068, χ2 = 703, p < .001). Cronbach's alpha for the STSS was 0.860, indicating good internal consistency. Test-retest reliability analysis demonstrated good reliability (ICC = 0.791). Conclusion: The 21-item Mongolian version of STSS demonstrated evidence of good reliability and validity for assessing alexisomia in a nonclinical population in Mongolia. This suggests that the Mongolian version of the STSS may allow for the comparison of alexisomia among adults in Mongolia with those in other countries.
    Scopus© Citations 1
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Impact of perimenopausal symptomatology on quality of life in Mongolian women
    (2022-10)
    Choijamts, Batsuren
    ;
    Byambasuren, Myagmardagva
    ;
    Ariunbold, Oyun-Erdene
    ;
    Sodnomdorj, Enkhee
    ;
    Davaatseren, Munkhtsetseg
    This cross-sectional study focussed on perimenopausal Mongolian women and aimed to determine the quality of life (QOL) and risk factors in this population. We collected data on 392 women using a predesigned questionnaire and classified the participants according to menopausal status. We used The Menopause Rating Scale (MRS) and the World Health Organisation Quality of Life (WHOQOL)-BREF. Blood pressure (p = .003) and body mass index (p = .02) were significantly high, whereas sexual activity was significantly decreased in postmenopausal women (p = .001). In perimenopausal women, somatovegetative (p = .003) and psychological (p = .025) symptoms were significantly severe, and menopausal symptom severity was significantly higher (p = .017). Menopausal symptoms (p = .02) and monthly sexual activity (p = .005) significantly influenced overall QOL. Sexuality had a significantly negative effect on psychological health (p = .03). Age, occupation, menopausal stage and somatovegetative symptoms have significant effects on health-related QOL (p< .05). Our findings showed that menopausal symptoms and sexual activity significantly affect QOL in middle-aged Mongolian women.Impact StatementWhat is already known on this subject? Women experience physiological changes at the onset of menopause. However, as their oestrogen levels decline, many women also experience physical, psychological and somatovegetative symptoms. Postmenopausal health has been the main issue affecting middle-aged women, until recently. Here, we showed that menopausal transition is a turning point for middle-aged women and suggest that more attention should be paid to the health of perimenopausal women in Mongolia.What do the results of this study add? The study results showed that perimenopausal women had a higher prevalence of health-related problems than postmenopausal women, including weight gain, cardiovascular symptoms and vasomotor symptoms. The prevalence of genitourinary health problems increased with age.What are the implications of these findings for clinical practice and/or further research? General practitioners and gynaecologists in Mongolia should acquire a better understanding of the physiological changes that occur during menopause and pay greater attention to genitourinary issues as they affect general, health-related quality of life.
    Scopus© Citations 3
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Obstructive Sleep Apnea in a Clinical Population: Prevalence, Predictive Factors, and Clinical Characteristics of Patients Referred to a Sleep Center in Mongolia
    (2021-11)
    Dashzeveg, Shuren
    ;
    Oka, Yasunori
    ;
    Purevtogtokh, Munkhjin
    ;
    Tumurbaatar, Enkhnaran
    ;
    Lkhagvasuren, Battuvshin
    Obstructive sleep apnea (OSA) disrupts sleep. This study examined factors related to OSA severity. A cross-sectional, prospective, hospital-based study was conducted with 205 patients who underwent polysomnography (PSG). Demographic, anthropometric, clinical, PSG, and sleep quality assessment data were analyzed. Participants (N = 205) were classified into four groups based on apnea-hypopnea index (AHI); no OSA (AHI < 5/h; N = 14), mild (mOSA, 5 < AHI < 15/h; N = 50), moderate (modOSA, 15 < AHI < 30/h; N = 41), severe (sOSA, 30 < AHI < 60/h; N = 50), and very severe (vsOSA, AHI ≥ 60; N = 50). Men had more severe OSA than women (p < 0.001). Anthropometric characteristics differed with OSA severity (p < 0.001). OSA patients had decreased sleep quality and increased excessive daytime sleepiness (EDS). Body mass index (BMI), neck/waist circumference, and blood pressure (BP) differed between groups (p < 0.001). Patients with vsOSA had the highest Mallampati grades (p < 0.001). Multiple linear regression indicated that OSA severity was related to gender and sleep quality. PSG parameters (oxygen saturation, systolic BP, and arousal/respiratory arousal) were strongly related to OSA severity. In conclusion, about half of study-referred patients had severe/very severe OSA; these groups were predominantly obese men with high BP. OSA severity associated with high BP, BMI, waist circumference, and neck circumference.
    Scopus© Citations 8
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Scopus© Citations 1
  • Loading...
    Thumbnail Image
    Some of the metrics are blocked by your 
    consent settings
    Item type:Publication,
    Psychometric properties of Mongolian versions of the PHQ-9 and GAD-7 in young adults
    (2026-06-11)
    Oyunsuren Jargalsaikhan
    ;
    Enkhnaran Tumurbaatar
    ;
    Tergelsaran Olzvoi
    ;
    Enkh-Uchral Perenleisambuu
    ;
    Enkhzaya Batkhuyag
    The Patient Health Questionnaire-9 (PHQ-9) and Generalized Anxiety Disorder-7 (GAD-7) are standardized self-report tools for screening depressive and anxiety disorders, respectively. While they have been validated in various cultural contexts, their psychometric properties have not been thoroughly evaluated in Mongolia. This study aimed to validate the PHQ-9 and GAD-7 among young adults in Mongolia, ensuring their reliability and efficacy in assessing mental health. A cross-sectional study was conducted with 1,391 young adults (aged 17-29 years). Tests for internal consistency, test-retest reliability, and validity were performed, including exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA). Convergent validity and cut-off scores were assessed using the Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS). Results: Both the PHQ-9 and GAD-7 demonstrated excellent internal consistency (Cronbach’s alpha=0.913 and 0.895, respectively) and good test-retest reliability over time (ICC=0.637 for PHQ-9; ICC=0.782 for GAD-7). Factor analyses confirmed their unidimensional structures, explaining 59.1% and 61.5% of variance, respectively. Unidimensional models showed acceptable goodness-of-fit indices, with RMSEA values of 0.051 for PHQ-9 and 0.047 for GAD-7, indicating a close-to-good fit for both models. Strong correlations were observed between PHQ-9 and GAD-7 scores with HADS scores (p<0.001), indicating good convergent validity. Observed cut-off scores yielded high sensitivity and specificity in this sample population. The final Mongolian versions of the questionnaires exhibited robust psychometric properties. The PHQ-9 and GAD-7 were validated as reliable instruments for screening depression and anxiety among medical students in Mongolia. These findings improve the capacity for early identification and intervention in mental health among this population. However, further research should address limitations related to gender representation and the need for assessment in diverse settings.
    Scopus© Citations 1