Даваа–Баасан 08:30–20:00 · Бямба 09:00–16:00
Now showing 1 - 10 of 10
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Associations among serum levels of MMP-1, MMP-2, and METAVIR fibrosis score in patients with nonalcoholic fatty liver disease
    (2025) ;
    Amgalan, Khas
    ;
    Galsan, Ulzmaa
    ;
    Namkhai, Ulzii-Orshikh
    ;
    Dorjgotov, Badamsuren
    AIM: We evaluated their diagnostic potential compared to histopathology and standard biochemical tests of liver function. BACKGROUND: Liver fibrosis is considered a reversible condition, making early diagnosis essential. Serum levels of matrix metalloproteinase (MMP) -1 and MMP-2 are investigated as parameters for diagnosing fibrosis in chronic liver disease. METHODS: Commercially available ELISA assays were used to study serum levels of MMP-1 and MMP-2 in 50 patients with nonalcoholic fatty liver disease (NAFLD). Fibrosis stages were evaluated using the METAVIR scoring system. Spearman's coefficient analysed correlations of serum levels of MMP-1, MMP-2, and liver biopsy score, and specificity and sensitivity were calculated through receiver operating characteristic (ROC) analysis. RESULTS: MMP-1 levels in fibrosis stage F1 (14.20±3.10 ng/mL) were not significantly different from stage F2 (9.26±2.21 ng/mL) but were higher (p<0.001) than F3 (7.15±1.56 ng/mL) and F4 (4.53±0.62 ng/mL). MMP-2 levels in F1 (68.57±8.22 ng/mL) were similar to F2 (76.31±9.25 ng/mL) but lower (p<0.001) than F3 (103.34±17.59 ng/mL) and F4 (214.24±46.72 ng/mL). Significant differences were seen between mild fibrosis (F1-2) and severe fibrosis/cirrhosis (F3-4) for MMP-1 (p<0.01) and MMP-2 (p<0.001). Correlation analysis revealed a weak inverse correlation for MMP-1 (r=-0.383, p<0.01) and a weak direct correlation for MMP-2 (r=0.392, p<0.01) with fibrosis stages. MMP-2 levels >86.78 ng/mL had a sensitivity of 73.7% and specificity of 61.3% for fibrosis detection, while MMP-1 levels <4.96 ng/mL had a sensitivity of 52.6% and specificity of 32.3%. Using ROC analysis, MMP-2 had significant diagnostic ability in detecting liver fibrosis stages (area under the curve 0.722, p<0.01). CONCLUSION: Serum levels of MMP-2 are able to detect liver fibrosis. Despite the limited sample size, these findings support further investigation and potential integration of MMP-2 testing into routine clinical practice.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    NR3C1 генийн rs41423247, rs6189/rs6190 полиморфизмуудыг гуурсан хоолойн багтраа өвчинтэй холбон судалсан нь
    (2022-11-02)
    Б.Золзаяа
    ;
    Д.Үүрийнцолмон
    ;
    ; ;
    Б.Минжин
    Үндэслэл: NR3C1 генийн rs41423247 ба rs6189/rs6190 полиморфизмууд нь гуурсан хоолойн багтраа өвчин (ГХБӨ)-д өртөмхий байдалд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг байх боломжтой юм. Мөн эдгээр полиморфизмууд нь глюкокортикойдод мэдрэг байдал нөлөөлдөг ажээ. Зорилго: rs41423247 ба rs6189/rs6190 полиморфизмуудын аллель, генотип, диплотипийн давтамжийг ГХБӨ-тэй хүмүүс ба хяналтын бүлгийн хооронд харьцуулан судлах. Арга, аргачлал: Бид тохиолдлын бүлэгт ГХБӨ-тэй болох нь оношлогдсон 194 хүн, хяналтын бүлэгт харьцангуй эрүүл 189 хүнийг оролцуулсан. Генотипүүдийг полимеразын гинжин урвал (ПГУ), огтлогдсон хэрчмийн уртын полиморфизм (ОХУП) аргаар тодорхойлсон. Үр дүн: rs41423247 полиморфизмын аллель, генотипийн давтамж бүлгүүдэд ойролцоо байсан (p>0.05). Хи квадрат анализаар rs6189/rs6190 полиморфизм нь бүлгүүдэд ач холбогдол бүхий ялгаатай байгааг тогтоосон. C/C+C/C бус диплотипийг тээгчдэд ГХБӨ-өөр өвчлөх эрсдэл нэмэгдсэн (OR=67.56, 95% CI, 4.10-1114.3, p=0.003) байгаа судалгааны үр дүнд ажиглагдлаа. Дүгнэлт: NR3C1 генийн rs6189/rs6190 полиморфизм нь Монголчуудын дунд ГХБӨ үүсэх, өртөмхий байдлыг бий болгох генетик хүчин зүйлийн нэг байж болохыг илтгэж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Элэгний фиброз үүсэхэд холбогч эдийн ургалтыг дэмжигч PIIINP биомаркерыг тодорхойлсон дүн
    (2024-11-07)
    Б.Сувдаа
    ;
    А.Хас
    ;
    Г.Улзмаа
    ;
    Н.Өлзий-орших
    ;
    Д.Бадамсүрэн
    Үндэслэл: Элэгний фиброзын үүсэлт нь элэгний одлог эсүүд (HSCs)-д эсийн гаднах матрицийн (ECM) илүүдэл үүссэнээс үүдэлтэй гэж үздэг. Холбогч эдийн гол бүрэлдэхүүн нь III төрлийн коллаген юм. Шархны эдгэрэлт, элэгний фиброз үүсэхэд холбогч эдийн ширхгийн олшрол гол үүрэг гүйцэтгэдэг. III төрлийн коллагены нийлэгжилтийн үед III төрлийн проколлагены N-терминал пропептид (PIIINP) үүсдэг. PIIINP-ийг элэгний фиброз, элэгний хатуурлын маркер болгон хэрэглэж болох талаар эрдэмтэд дурьдсан байдаг. Тиймээс PIIINP-ын хэмжээ нь коллагены нийлэгжилт, эсийн гаднах орон зайд (матрикс) хуримтлагдах шууд үзүүлэлт болдог байна. Disse-ийн орон зайд ECM хуримтлагдах нь элэгний гэмтэлд хүргэх гол нөхцөл болдог. Зорилго: Элэгний эсийн гэмтлийн шууд биомаркер PIIINP-ыг тодорхойлж, элэгний эдэд үүсэх холбогч эдийн ургалт сорвижилтыг бичил бүтцийн өөрчлөлтөөр тодорхойлж харьцуулах. Арга, аргачлал: Бид судалгаагаа эмнэлэгт суурилсан нэг агшингийн судалгааны загвараар хийж гүйцэтгэсэн. Эрүүл мэндийн яамны Анагаах ухааны ёс зүйн хяналтын хорооны тогтоол (23/001)-ийг үндэслэн хийж гүйцэтгэсэн. Судалгаанд УГТЭийн элэгний төвөөр 2023 оны 2 дугаар сараас -2024 оны 7 дугаар сар хүртэлх хугацаанд хэвтэн эмчлүүлэгсдээс судалгааны шалгуур хангасан 42 үйлчлүүлэгчдийг хамруулсан. Судалгаанд оролцсон эмчлүүлэгчдийн элэгний эдээс хатгалтын аргаар сорьц авч эдийн шинжилгээ хийсэн. Харин цусны ийлдсэнд РIIINP-ийг тодорхойлохдоо ELISA цомог ашигласан. Элэгний эдэд үүсэж буй холбогч эдийн олшролын зэргийг Метаврын (F0-F4) ангиллын дагуу үнэлсэн. Судалгааны үр дүнгийн статистик боловсруулалтыг STATA-14 программыг ашиглан бүлэг хоорондын харьцуулалт болон дунджуудын ялгаатай байдлыг ANOVA тест бодож, p<0.05 үед статистик ач холбогдолтойд тооцов. Үр дүн: Судалгаанд хамрагдсан эмчлүүлэгчдийн 31 (73.8%) нь эмэгтэй, 11 (26.2%) эрэгтэй байв. Метаврын ангиллаар элэгний эдэд үүссэн холбогч эдийн ургалтыг F0-1, F2-3, F4 гэж 3 бүлэг болгосон. Гистологийн шинжилгээгээр элэгний эдэд үүссэн холбогч эдийн ургалтыг Трихром Массоны будгаар будаж Метаврын ангилалтай харьцуулан судлав. Бид бүлэг хоорондох PIIINP-ийн илрэлийн ялгаатай эсэхийг тодорхойлоход (p=0.017) статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байв. Холбогч эдийн ургалтын илрэл F0-1 болон F2-3 бүлгийн хооронд ялгаа ажиглагдав (p=0.05). PIIINP-ийн босго утга ≥ 15.15нг/мл байх үед мэдрэг чанар 71.4%, өвөрмөц чанар 74.3% байна. Дүгнэлт: Бидний судалгаанд хамрагдсан үйлчлүүлэгчдийн цусны сийвэндэх PIIINP маркерын илрэлийг гистологийн шинжилгээгээр баталгаажуулахад элэгний эдэд үүсэх холбогч эдийн ургалтанд шууд дэмжих нөлөөлөл үзүүлдэг болох нь тодорхойлогдов.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Нярайн скрининг шинжилгээгээр төрөлхийн анхдагч гипотиреоз оношлогдсон дээжинд TSHR генийн R450H мутацийг илрүүлсэн дүн
    (2026-05-22)
    Т.Номиндэлгэр
    ;
    М.Номунбилэг
    ;
    ;
    Г.Эрдэнэтуяа
    ;
    Б.Мөнхцэцэг
    Үндэслэл: Төрөлхийн анхдагч гипотиреоз (ТАГ) нь бамбай булчирхайн үйл ажиллагаа хэсэгчлэн эсвэл бүрэн алдагдсанаас болж цусан дахь бамбай булчирхайн даавруудын хэмжээ багасах буюу огт ялгарахгүй болсны улмаас олон эрхтэн тогтолцооны өөрчлөлтөөр илэрдэг эмгэг юм. Дэлхийд ТАГ нь 3000-4000 амьд төрөлтөд 1 тохиолддог. ТАГ-ын эмнэлзүйн шинж тэмдгүүд эхэндээ бүдэг, ихэвчлэн төрснөөс нэг сарын дараа илэрдэг бөгөөд оношилгоо, эмчилгээ оройтсон тохиолдолд бие бялдар, сэтгэц хөгжлийн хоцрогдолд хүргэж улмаар хөгжлийн бэрхшээлд хүргэх аюултай өвчин. Уг өвчний шалтгаан нь бүрэн тодорхойгүй ч эхийн иодын дутагдал болон нярайн бамбай булчирхайн хөгжлийг хариуцдаг генийн (TSHR, PAX8, NKX2-1, FOXE1 транскрипцийн хүчин зүйлүүд) мутаци нөлөөлдөг гэж үздэг. TSHR генийн 40 гаруй төрлийн мутаци нь ТАГ үүсгэж байна. Япон, БНХАУ, Тайвань улсад хийсэн судалгаагаар TSHR генийн p.R450H мутаци нь ТАГ үүсэх эрсдэлт хүчин зүйл болдог байна. Монгол улсад 2021 онд хийгдсэн судалгаагаар ТАГын тархалт 2091 амьд төрөлтөд 1 буюу шинэ тохиолдлын тоо дэлхийн дунджаас өндөр байсан ба манай оронд энэ өвчний молекул генетикийн судалгааны ажил хомс байна. Зорилго: Нярайн скрининг шинжилгээгээр төрөлхийн анхдагч гипотиреоз оношлогдсон дээжинд TSHR генийн R450H мутацийг тодорхойлох. Арга, аргачлал: Судалгаанд МонголЯпон, АШУҮИС-ийн төв эмнэлэгт 2012-2024 оны хооронд нярайн скрининг шинжилгээгээр төрөлхийн анхдагч гипотиреоз оношлогдсон 17 хүүхдийн хатаасан цусыг ашиглав. Бид хатаасан цуснаас ДНХ ялгах аргыг тодорхойлохын тулд нийт 5 аргыг туршин ДНХ гарц, цэвэршилт өндөртэй аргаар ДНХ ялган TSHR генийг ПГУ-аар олшруулав. TSHR генийн p.R450H мутацийг илрүүлэхдээ ПГУ-ын бүтээгдэхүүн дээр Faul рестрикцийн эсгэг нэмэн ДНХ-ийг зүсч, гель электрофорезоор үр дүнг үнэлэв. Үр дүн: Бидний судалгаагаар хатаасан цуснаас 1, 2-р аргаар ДНХ ялгахад гарц, цэвэршилт өндөр байсан тул төрөлхийн анхдагч гипотиреоз оношлогдсон 17 хүүхдийн дээжнээс ДНХ ялган TSHR генийг ПГУ-аар олшруулав. ПГУ-ын бүтээгдэхүүнийг гель электрофорезоор гүйлгэж шалгахад 14 дээж ПГУ-аар олширсон. Үүний дараа TSHR генийн p.R450H мутацийн генотипийг огтлогдсон хэрчмийн уртын полиморфизмоор тодорхойлоход 11 (78.6%) сорьцод G/G генотип, 2 (14.3%) сорьцод G/A генотип, 1 (7.1%) сорьцод A/A генотип тус тус илэрсэн. Дүгнэлт: 2012-2024 оны хооронд нярайн скрининг шинжилгээгээр оношлогдсон төрөлхийн анхдагч гипотиреозтой хүүхдийн дунд TSHR генийн p.R450H гомозигот, гетерозигот мутаци 21.4% тус тус тодорхойлогдлоо.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Монгол хүний удамзүйн судалгаануудын тойм
    (2023-05-18)
    Н.Уянгахорол
    ;
    ; ;
    Т.Сувд
    ;
    Үндэслэл: Сүүлийн хэдэн арван жилд хүний удамшлын өвчин, Удмын мэдээлэл зонхилон тохиолдох өвчлөл, тэр ч байтугай халдварт өвчний удамшлын Харьцуулсан урьдач нөхцлийг сонирхон судлах нь нэмэгдэж, генетикийн судалгааны судалгаа аргачлал, технологийн хурдацтай дэвшилтэй зэрэгцэн генетик вариац Вариац ба өвчин хоорондын холбоо хамаарлын тухай асар их хэмжээний Эрсдэлт хүчин судалгааны баримт нотолгоонууд нийтлэгдсэн байна. Харин Монгол зүйл хүн амын дунд 1995 оноос хойш нэг нуклеотидын полиморфизм, богино давтагдсан дараалал, мутаци болон бусад генетик вариацуудыг судалсан олон тооны баримт байна. Генетикийн вариацуудыг судалсан судалгааны материал, нотолгоо нэмэгдэхийн хэрээр тэдгээрийг нэгтгэх, системчлэх, дүн шинжилгээ хийх, олон улсад хийгдсэн судалгаануудтай харьцуулах хэрэгцээ шаардлага урган гарч байна. Гэвч манай оронд генетик вариациуд, судалгааны баримт, нотолгоог нэгтгэсэн, тоймолсон судалгаа хараахан хийгдээгүй, мэдээллийн сан байхгүй байсаар байна. Зорилго: Өвчин эмгэгтэй холбоо хамааралтай кандидат ген, тэдгээрийн вариацууд, судалгааны ажлуудыг харьцуулах, нэгтгэх Арга, аргачлал: Бид тохиолдол хяналт, нэг агшингийн, тохиолдлын болон генетик хүчин зүйлийг өвчинтэй холбон судалсан бусад төрлийн судалгаануудыг сонгон авсан. Бүх судалгааны материалыг 1. Монголчуудын удамзүйн харьцуулсан судалгаа, 2. ховор тохиолдох удамшлын эмгэгийн судалгаа, 3. зонхилон тохиолдох өвчлөлийн удмын эрсдэлт хүчин зүйлийн судалгаа гэсэн 3 бүлэгт хуваасан. Үр дүн: Удамзүйн харьцуулсан 8 судалгаа байсан бөгөөд Монголчуудад өвөрмөц HLA аллелиуд, гаплобүлэг, ХY хромосомын микросателлит маркеруудыг тогтоожээ. Ховор тохиолдох удамшлын эмгэгийн удамзүйн судалгаагаар өвчтөн ба түүний гэр бүлийн хүмүүст 15 генийн 91 вариацыг шинжилжээ. Нийт 14 генийн 44 вариац илрүүлсэн байна. Зонхилон тохиолдох өвчлөлийн удмын судалгаагаар 71 полиморфизмыг 19 өвчтэй холбон судалсан. ApoA5 rs662799 (T/C+C/C, OR=1.87; 95% ИИ, 1.17-3.01; p=0.01), PGC-1α rs8192678 (G/G, OR=2.12; 95% ИИ, 1.09-4.13; p=0.027), LPL rs285 (C/C, OR=3.02; 95% ИИ, 1.61-5.63; p=0.0005), ADIPOQ rs2241766 (T/G, OR=2.27; 95% ИИ, 1.42-3.64; p=0.0006) полиморфизмууд бодисын солилцооны хам шинжид эрсдэл нөлөөтэй байсан. 19 полиморфизм УАБӨ, ГХБӨ, НХШТС, уушгины хавдар, хөхний хавдар, яс сийрэгжилт, чихрийн шижин ба эпилепситэй холбоо хамааралтай байлаа. Дүгнэлт: Бид энэ судалгаагаар анхан шатны тойм гарган зарим холбоо хамаарлыг судаллаа. Цаашид Монголчуудын дунд өвчлөл үүсэх эрсдлийг нэмэгдүүлэх генетик маркеруудыг тодорхойлж, нөлөөллийг тогтоохын тул илүү олон тооны нотолгоо, тойм судалгаанууд шаардлагатай байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    CTLA-4 генийн rs5742909 полиморфизмыг Грейвсийн офтальмопатитай холбон судалсан дүн
    (2023-05-18) ;
    Б.Оюунгэрэл
    ;
    ;
    Б.Минжин
    ;
    Ж.Сарантуяа
    Үндэслэл: Грейвсийн өвчин нь бамбайн үйл ажиллагаа хэт идэвхжих эсвэл гипертириодизмээр нөхцөлддөг аутоиммун өвчин юм. Грейвсийн гипертириодизмын үед бамбай идэвхжүүлэгч дааврын рецепторт (TSHR) агонист үйлдэлтэй ауто-эсрэгбие нөлөөлснөөр бамбайн дааврын идэвхжил нэмэгддэг. Грейвсийн гипертириодизмтэй хүмүүст нүдний ухархайн фибробласт ба адипоцитийн TSHR рецепторт ауто-эсрэгбие ба TSHR-өвөрмөц Т эсүүд нөлөөлж Грейвсийн офтальмопати үүсдэг. Дархлаа тогтолцооны өөрийн эсийг үл довтлох чанарын хэмжигдэхүүн нь тэдгээрийн идэвхжүүлэгч болон саатуулагч уургуудын тэнцвэрт байдал дээр тогтдог. CTLA-4 уураг нь идэвхжсэн Т лимфоцитийн гадаргуу дээр илэрдэг ба гемостаз болон дархлааны сөрөг зохицуулгын үүрэгтэй. CTLA-4 нь антиген илчлэгч эсийн CD80/86 молекултай холбогдон саатуулах нөлөөг үзүүлдэг. Иймээс CTLA-4-ийн экспресс, идэвхжлийг зохицуулдаг хүчин зүйлсийн нэг болох rs5742909 полиморфизм дархлааны тэнцвэрт байдалд нөлөөлж, улмаар хариу урвалын хяналт алдагдаж аутоиммун өвчин үүсэхэд нөлөөлдөг байх магадлалтайг бусад судлаачид тэмдэглэсэн байна. Зорилго: CTLA-4 генийн rs5247909 полиморфизмын аллель, генотипийн давтамжийг судалгааны бүлгүүдэд харьцуулан судлах. Арга, аргачлал: Грейвсийн офтальмопатитай 82, Грейвсийн өвчтэй 98, хяналтын бүлэгт 101 хүн судалгаанд оролцсон. Оролцогчдоос цус авч ДНХ ялган, бодит хугацааны ПГУ, аллель өвөрмөц ПГУ-аар аллель, генотипийг тодорхойлов. Үр дүнд статистик боловсруулалт хийхдээ STATA 13.0 программыг ашиглав. Харьцуулсан харьцаа (OR)-г бинар логистик регрессийн шинжилгээгээр тооцоолсон. Үр дүн: Судалгааны үр дүнгээр rs5742909 полиморфизмын T аллель Грейвсийн офтальмопатигаар өвчлөх эрсдлийг 3.95 (95% ИИ, 2.09-7.48; p<0.001) дахин нэмэгдүүлж байна. С/T (OR=4.94; 95% ИИ, 2.26-10.76; p<0.001) генотип Грейвсийн офтальмопатитай бүлэгт харьцангуй өндөр давтамжтай байсан. Түүнчлэн Грейвсийн өвчтэй бүлэгтэй харьцуулахад С/T (OR=2.47; 95% ИИ, 1.25-4.89; p=0.0096) генотип Грейвсийн офтальмопатитай бүлэг давамгай илэрч байсан нь онцлог үр дүн байлаа. Дүгнэлт: CTLA-4 генийн rs5742909 полиморфизмын Т аллель, C/T генотип Грейвсийн офтальмопатитай бүлэгт харьцангуй өндөр давтамжтай ба хүчтэй эрсдэлт нөлөөтэй байсан нь уг полиморфизм Грейвсийн офтальмопатиг ялган оношлоход ашиглах боломжтой генетик маркер байж болохыг харуулж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Гуурсан хоолойн багтраа өвчний эрсдэлд rs16924159, rs928413 ба rs333 полиморфизмуудын үзүүлэх нөлөөг судлах нь
    (2022-12-26)
    Д.Үүрийнцолмон
    ;
    Б.Золзаяа
    ;
    ; ;
    Б.Минжин
    Үндэслэл: Гуурсан хоолойн багтраа өвчний эмгэг жамд нөлөөлдөг байж болох олон кандидат генүүд байдаг. Эдгээрийн нэг нь IL-33 ген юм. Зорилго: CCR5 генийн rs333 ба IL-33 генийн rs16924159, rs928413 полиморфизмыг гуурсан хоолойн багтраа өвчний эрсдэл ба шинж тэмдгийн хяналттай холбон судлах. Арга, аргачлал: Бид энэхүү судалгааг аналитик судалгааны тохиолдол хяналтын загвар ашиглан, АШУҮИС-ийн Судалгааны ёс зүйн хяналтын хорооны 2022/3-03 тоот хурлаар олгосон зөвшөөрлийн дагуу хийж гүйцэтгэсэн. Бид тус генийн rs928413, rs16924159 полиморфизмуудыг ГХБӨ-тэй 201 хүнтэй тохиолдол болон 201 хяналтын бүлгийн хүмүүсийн дунд харьцуулан судлав. Генотипийг аллель-өвөрмөц полимеразын гинжин урвалын аргаар тодорхойлсон. Үр дүн: Тохиолдол ба хяналтын бүлэг нас, хүйсийн харьцаа, биеийн жингийн индексээр ойролцоо байв (p>0.05). Судалгаанд оролцогчдын дунд CCR5 генийн rs333 полиморфизмын аллель ба генотипийн давтамжийг харьцуулахад статистик ач холбогдол бүхий ялгаа ажиглагдсангүй. Өөрөөр хэлбэл бүлгүүдэд аллель, генотипийн давтамжууд ойролцоо байлаа. Нэг хүчин зүйлийн регрессийн дүн шинжилгээгээр rs16924159 полиморфизмын А аллель (OR=1.83, 95% ИИ, 1.35-2.48, p<0.001), А/А генотип (OR=4.09, 95% ИИ, 1.96-8.55, p<0.001) тохиолдлын бүлэгт ач холбогдол бүхий давамгай илэрсэн. rs928413, rs16924159 полиморфизмуудын А аллелийг ноёлогч, ноёлогдогч, бүрэн бус давамгайлал гэсэн генетик загвараар харьцуулахад ГХБӨ-ний эрсдэлд ач холбогдол бүхий холбоо хамаарал илэрсэн. Ноёлогдогч загварын үед аль аль полиморфизмын А/А генотип ГХБӨ-д эрсдэлт нөлөөтэй байлаа. Бидний үр дүн IL-33 генийн rs928413 ба rs16924159 полиморфизмууд ГХБӨ-ний генетик эрсдэлт хүчин зүйл байж болохыг харууллаа. Дүгнэлт: IL-33 генийн rs16924159, rs928413 полиморфизмууд нь ГХБӨ-д өртөмхий байдлыг нөхцөлдүүлэгч генетик хүчин зүйл болохыг тогтоолоо.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    The polymorphisms of TSHR and CTLA-4 genes as genetic predictors of susceptibility to Graves` ophthalmopathy
    PURPOSE: To determine the genetic polymorphisms of CTLA-4 and TSHR genes with susceptibility to Graves` ophthalmopathy among patients with Graves' disease. METHODS: A total of 187 patients with Graves' disease were divided into two groups: 87 with Graves` ophthalmopathy and 100 without. Clinical examination and thyroid function tests were performed for all patients with Graves` disease. The genotyping was performed by restriction fragment length polymorphism and allele-specific PCR methods. RESULTS: rs5742909 T and rs1054708 T alleles were frequent in the group with Graves` ophthalmopathy. By genotypic comparison, the T/T and C/T genotypes of rs5742909 and the T/T genotype of rs1054708 were significantly higher among patients with Graves` ophthalmopathy. In addition, we found more than additive interaction between rs5742909 and rs1054708 (RERI = 3.787, AP = 0.122, S = 1.16), and the patients who carrying T/T or C/T of rs5742909 and T/T of rs1054708 had significantly higher risk of Graves` ophthalmopathy (aOR = 8.77, 95% CI = 3.02-25.52; Power = 98.1%). CONCLUSIONS: This result indicates that rs5742909 of CTLA-4 and rs1054708 of TSHR genes are the genetic risk factors for Graves` ophthalmopathy. In addition, the combination of these polymorphisms might be used as genetic predictors of Graves' ophthalmopathy.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Newborn screening and biobanking for preventable genetic disorders in Mongolia: A developing country perspective
    Newborn screening (NBS) is an important public health program, yet its implementation is highly uneven globally, with developing countries like Mongolia facing significant resource and infrastructure limitations that hinder early detection of preventable genetic disorders. Meanwhile, induced pluripotent stem cell (iPSC) technology, leveraged through biobanking, offers a powerful platform for disease modeling, drug discovery, and regenerative medicine, though its advanced applications are primarily concentrated in wealthier nations. We review the current status of NBS in Mongolia and argue for linking an expanded NBS program to an iPSC biobank. This link would improve diagnosis, create a foundation for Mongolian precision medicine, and strengthen local research capacity. We recognize the practical and ethical hurdles-funding, staffing, and data governance-and outline phased rollout, targeted training, and international partnerships as realistic next steps. Taken together, this approach could prevent avoidable disability in Mongolia while gradually building homegrown capability in genetic healthcare.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    High Prevalence of Preexisting Neutralizing Antibodies Against Adeno-Associated Virus Capsids in Mongolian People with Hemophilia
    Adeno-associated virus (AAV) vector-mediated gene therapy for hemophilia offers the potential for sustained therapeutic benefit after a single administration and is particularly attractive in regions with limited access to standard therapies. However, the prevalence of anti-AAV neutralizing antibodies (NAbs), which can impair therapeutic efficacy, varies geographically and remains poorly characterized in Mongolia. Here, we evaluated the seroprevalence of NAbs against clinically relevant AAV serotypes in Mongolia. NAbs against AAV3B, AAV5, and AAV8 were assessed in serum samples from 23 healthy volunteers and 52 people with hemophilia (PwH) using a validated cell-based transduction inhibition assay. A high seroprevalence of anti-AAV NAbs was observed across all three serotypes in both healthy volunteers (69.6%-87.0%) and PwH (78.9%-84.6%), with no significant differences between groups. NAbs were detected across all age groups, including early childhood, and frequently exhibited neutralization against multiple AAV serotypes, which was associated with higher NAb titers. Taken together, anti-AAV NAbs are highly prevalent and acquired early in life in the Mongolian population, with multiserotype neutralization patterns. These findings identify a substantial population-specific barrier to AAV-mediated gene therapy and highlight the need for alternative therapeutic strategies beyond AAV-based platforms to overcome immunological constraints in this setting.