Даваа–Баасан 08:30–20:00 · Бямба 09:00–16:00
Now showing 1 - 8 of 8
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Research on obtaining silver nanoparticles using the extract of Chiazospermum Erectum (L.) Bernh.
    (2024-01-10)
    Emujin Shijirbaatar
    ;
    Byambasuren Gerelt-Od
    ;
    ; ;
    Tserendolgor Batsukh
    Background: Scientists have found that Chiazospermum erectum (L.) Bernh. has anti-inflammatory, anti- bacterial, and anti-tumor properties. In recent years, the development of bio-compatible, bio-safe, and ecologically friendly nanoparticles using medicinal plants with high therapeutic activity has become an urgent need for research in the field of nanotechnology. In this study, we have aimed to prepare an extract of Chiazospermum erectum (L.) Bernh. and use it for the synthesis of silver nanoparticles. Methods: In the research, the raw material of Chiazospermum erectum (L.) Bernh. was used. The upper part of the plant was firstly extracted by circulation, remaceration, and repercolation in 70% ethanol and distilled water (1:10). The quality analysis of total alkaloids and flavonoids, which are the biologically active substances of the extract, was determined by thin layer chromatography, and the concentration of the substances was determined spectrophotometrically. After preparing the ethanol extract from the raw material of Chiazospermum erectum (L.) Bernh., silver nanoparticles were synthesized using silver nitrate solution. Results: The raw material of Chiazospermum erectum (L.) Bernh. was extracted by remaceration with 70% ethanol. A change in color from light to deep brown was observed when silver nanoparticles were synthesized from the extract of Chiazospermum erectum (L.) Bernh. Results: As assessed by spectral analysis, the light absorbance value increases with increasing reaction time, indicating the formation of silver nanoparticles. The size of silver nanoparticles obtained from the plant extract was 39.84 nm. Based on these results, we successfully prepared silver nanoparticles from the plant extract. Conclusion: Extraction of raw material by remaceration with 70% ethanol was suitable. Silver nanoparticles with a size of 39.84-112 nm were determined using a nano-sizing instrument for silver nanoparticles synthesized from the extract of the plant.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Дэгжин шиваантиг (Pyrethrum pulchrum ledeb) ургамлын химийн бүтэц бүрэлдэхүүн, In vitro орчинд хавдрын эсийн эсрэг идэвхийг судалсан дүн
    (2021-06-10) ;
    Н.Сувд
    ;
    К.Фаец
    ;
    Х.М.Даазе
    ;
    В.Боланд
    Дэгжин шиваантиг ургамлын био-идэвхэд суурилсан химийн бүтэц бүрэлдэхүүний судалгаагаар метанол ханднаас 26 төрлийн бодисыг химийн цэвэр төлөв байдлаар ялган авч, бүтэц байгуулалтыг ӨИШХМС, өндөр нарийвчлалт-МС болон 1H, 13С, COSY, HSQC, HMBC, NOESY, CD спектроскопийн аргууд ашиглан таньж тодорхойлов. Судалгааны дүнд сесквитерпений анги бүлгийн 5 (1-5), флавоноидын 14 (6-19), кафеоилхининий хүчлийн уламжлалд хамаарах 4 бодис (20-23) болон тетракумароил спермин (24), тиофен спирт (25), триптофаны (26) бүтцийг тогтоосноос сесквитерпент лактоны бүлгийн хоёр байгалийн шинэ нэгдлийг (1, 2) нээн илрүүлсэн. Бодисуудын хавдрын эсийн өсөлтийг дарангуйлах ба эс хордуулах идэвхийг судалсны дүнд арглабин (3) болон хризоспленетиныг (19) хорт хавдрын эсрэг хүчтэй үйлчлэлтэйг баталсан бөгөөд 1, 3, 18, 19 нэгдлүүд цусны хорт хавдрын эсийн (THP-1, K-562) эсрэг хүчтэй үйлчлэлтэй болохыг анх удаа судлан тогтоов. Мөн 20, 21 нэгдлүүд хүчтэй антиоксидант идэвхтэй байв.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    6-9 сарын шинэ эмчилгээний горимоор эмчлэгдсэн олон эмэнд тэсвэртэй сүрьеэтэй өвчтөнүүдийн зүрхний QT интервалыг уртасгаж буй эрсдэлт хүчин зүйлс
    (2024-03-20)
    Л.Баярмаа
    ;
    Ц.Базаррагчаа
    ;
    М.Эрдэнэтуяа
    ;
    ;
    Э.Франгоу
    Үндэслэл: 2014-2022 онуудад Халдварт өвчин судлалын үндэсний Олон эмэнд төвийн Сүрьеэгийн клиникт олон эмэнд тэсвэртэй сүрьеэ (ОЭТС)-ийн тэсвэртэй сүрьеэ эмчилгээний хугацааг богиносгох олон улсын, олон төвт, санамсаргүй QT уртсалт хуваарилалт бүхий хяналттай эмнэлзүйн туршилт судалгаа (СТРИМ) Бамбай булчирхай хэрэгжсэн. Энэхүү эмнэлзүйн туршилт судалгаа нь сүрьеэгийн дарамт өдөөгч даавар өндөртэй 4-7 оронд хоёр үе шаттай хэрэгжсэн ба 4 орны 424 оролцогч Эмнэл зүйн хамрагдсан тус судалгааны 1 дүгээр шатны оролцогчдын дунд зүрхний туршилт судалгаа QT интервал ≥500 мсек болж уртсах нь нийт оролцогчдын 11%-д тохиолдсон ба ихэнх нь Монгол оролцогчдын дунд байв. Иймд тус судалгааны хоёрдугаар дугаар шатанд Монгол Улсаас хамрагдсан оролцогчийн мэдээнд дүн шинжилгээ хийж зүрхний QT интервал уртасгах эрсдэлт хүчин зүйлсийг тогтоож, сүрьеэгийн эмнэлзүйн эмч, эм зүйч болон бусад эрүүл мэндийн ажилтнуудад нотолгоог бий болгож, өвчтөний эмчилгээ, хяналтын менежментийг сайжруулахад чиглэгдсэн. Зорилго: Олон эмэнд тэсвэртэй сүрьеэтэй, 6-9 сарын богино хугацааны шинэ эмчилгээ хийлгэсэн оролцогчдын зүрхний QT интервал уртасгаж буй эрсдэлт хүчин зүйлсийг тодорхойлох. Арга, аргачлал: Оролцогчдын хүн ам зүй, цусны сийвэн дэх эрдэс бодис болон бусад зарим үзүүлэлтийг судалгааны датабаазаас түүвэрлэж мэдээнд дүн шинжилгээ хийхэд бэлэн болгосон. Дараа нь оролцогчдыг санамсаргүйгээр хяналт болон интервенцийн аль нэг эмчилгээний горимд хуваарилагдснаас хойш 52 дахь долоо хоног хүртэлх аль ч үед зүрхний QT интервал 500 мсек болтол уртассан эсвэл уртсаагүй хувьсагчаар нь тус тус ангилж, нэг болон олон хүчин зүйлсийн логистик регрессийн дүн шинжилгээ хийсэн. Үр дүн: СТРИМ судалгааны хоёрдугаар шатанд Монгол Улсаас 130 оролцогч хамрагдаж, судалгаанд хамрагдсан 7 улсын 588 оролцогчдын дунд QT интервал уртассан 28 тохиолдол илэрсний 18 нь Монголын оролцогчдын дунд байв. Суурь QTcF-ийн үзүүлэлт их байх нь (OR-1.09, 95%CI:1.04-1.14; p<0.00), болон бамбай булчирхайн өдөөгч дааврын суурь үзүүлэлт (OR-2.42, 95%CI:1.01-5.75; p<0.05) өндөр байх нь зүрхний QT интервалыг статистик ач холбогдол бүхий холбоотой уртсаж байгааг тогтоов. Дүгнэлт: Зүрхний хүнд хэлбэрийн QT интервалын уртсалт богино хугацааны 6-9 сарын шинэ эмчилгээний горимуудаар эмчлэгдсэн ОЭТС-тэй өвчтөнүүдийн 1/6 -д нь эмчилгээ, хяналтын явцад тохиолдож байна. Иймд ОЭТС-ийн богино хугацааны эмчилгээг эхлэхээс өмнө зүрхний суурь QT/QTcF интервал, бамбай булчирхайн өдөөгч дааврын суурь түвшнийг үнэлэх нь эмчилгээ, хяналтын явцад зүрхний QT интервалын хүнд хэлбэрийн уртсалтаас сэргийлэх боломжтой. Зүрхний цахилгаан бичлэг хийж, QT интервалын уртсалтыг эмчилгээ, хяналтын явцад сайтар хянаж, зөв менежмент хийх нь эмчилгээний үр дүн амжилттай болоход ач холбогдолтой.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Дэрэвгэр жиргэрүү (Saposhnikovia Divaricata (Turcz) Schischk) ургамлын вирүсийн эсрэг үйлдлийн судалгаа
    (2020-01-01) ;
    Д.Эрдэнэчимэг
    ;
    Б.Болдбаатар
    ;
    Манай орны Хэнтий, Хангай, Дорнод Монголын нутгаар ургадаг Дэрэвгэр жиргэрүү (Saposhnikovia divaricata) /Turcz/ Schischk) нь үйлдвэрлэлийн өндөр ач холбогдолтой, ховордож буй ургамлаар бүртгэгдсэн эмийн ургамал юм. Иймд Монгол эх орныхоо байгалийн баялаг болон уламжлалт анагаах ухааны арвин баялаг сан хөмрөгт тулгуурлан эмийн ургамлын биологи, фармакологийн үйлдлийг тэдгээрт агуулагддаг гол ба дагалдах нэгдлүүдтэй холбон судалж шинжилсний үндсэн дээр фармакологийн идэвхтэй, ургамлын гаралтай шинэ эмийн бэлдмэл буй болгох нь эмчилгээний төдийгүй эдийн засгийн ач холбогдолтой. Бидний сонгон судалж буй Дэрэвгэр жиргэрүү ургамлыг Дорно дахины анагаах ухаанд халуун бууруулах, өвчин намдаах, үрэвслийн эсрэг болон хавдрын эсрэг үйлдлийг нь өргөн ашиглаж байгаа үнэ цэнэтэй эмийн ургамал бөгөөд ургамлын химийн бүтэц болон фармакологийн үйлдлийг Монголд судалсан шинжлэх ухааны баримт нотолгоо бидний хайлтаар мэдээлэл эх сурвалжийн хүрээнд хомс байгаа нь уг ургамлын химийн бүтэц, геномын болон фармакологийн судалгааг хийх шаардлагатайг харуулж байна. Зорилго, зорилт: Монгол оронд ургадаг Дэрэвгэр жиргэрүү (Saposhnicovia divaricata /Turcz/ Schischk) ургамлын вирүсийн эсрэг үйлдлийг тогтоох Хэрэглэгдэхүүн, арга зүй: Хүнд тархи нугасны үрэвсэл үүсгэдэг хачигт энцефалит өвчний хоруу чанар өндөртэй вирус, мөн үүсгэгчид мэдрэг ВНК-21 (Baby Hamster Kidney буюу үхэр зусагны бөөр) эсийн өсгөвөр ашигласан болно. Эсийн өсгөвөрийн Игла тэжээлт орчныг зохих орцын дагуу бэлтгэсний дараа эсийн өсгөвөрт нэмж инкубаторт 370С-д 3-4 өдөр тавьж ургуулсан. Эсийн ургалтыг өдөр бүр гэрлийн микроскопоор шалгасан. Үр дүн: ДЖ-ийн бэлдмэл in vitro нөхцөлд эсэд гэмтэл үүсгэхгүй байгаа нь бэлдмэлийн найрлагад вирүсийн эсрэг үйлчилгээ бүхий бодис агуулагдаж байгааг харуулж байна. Дүгнэлт: in vitro нөхцөлд вирүсийн эсрэг үйлдэл үзүүлж байв.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Монгол анагаах ухааны бүлээн зүү заслын эмнэл зүйн хэрэглээ болон үйлдлийн механизмын тайлбарлах тухай
    (2025-12-05)
    Дилина (DILINA)
    ;
    Г.Одонцэцэг
    ;
    Удирдгал: Монголын уламжлалт анагаах ухааны гялалзсан сувд гэж нэрлэгдэх бүлээн зүү эмчилгээ нь монгол үндэстний өвчин эмгэгтэй тэмцэх урт хугацааны туршид хуримтлуулсан арвин их туршлагыг өөртөө агуулсан, Монгол уламжлалт анагаах ухааны зайлшгүй чухал бүрэлдэхүүн хэсэг юм. Энэхүү эмчилгээ нь зүүг дулааны нөлөөтэй хослуулан өвөрмөц аргаар тавих бөгөөд өөрийн гэсэн онцлог, онолын үндэслэлээр тайлбарлагддаг. Түүний онолын суурь нь монгол анагаах ухааны “хий, шар, бадган”-ы онол болон “хүйтэн–халууны тэнцвэрийн зарчим”-д тулгуурладаг. Орчин үеийн судалгаагаар бүлээн зүүний үйлдлийн механизм нь зөвхөн нэг чиглэлд хязгаарлагдахгүй бөгөөд дулааны нөлөө болон мэдрэл–дотоод шүүрэл–дархлааны олон талт зохицуулалтын үр дүнд өвдөлт намдаах, үрэвсэл дарах, мэдрэл хамгаалах зэрэг нөлөөг үзүүлдэг болохыг тогтоосон. Гэсэн хэдий ч өнөөгийн байдлаар бүлээн зүү эмчилгээний молекул түвшний үйлдлийн механизм хангалттай судлагдаагүй, мөн түүний клиник хэрэглээний үр дүнг системтэйгээр дүгнэсэн судалгаа хомс байна. Зорилго: Монгол эмнэлгийн бүлээн зүү эмчилгээний үйлдлийн механизмыг орчин үеийн судалгаанд тулгуурлан цогцоор нь тодорхойлох, түүний өвдөлт бүхий эмгэгүүд, мэдрэл болон сэтгэцийн гаралтай эмгэгийн үеийн эмнэлзүйн үр дүнг нэгтгэн дүгнэх, уламжлалт эмчилгээг орчин үеийн технологитой хослуулан сайжруулах боломжийг судалж, эмчилгээний үр дүнг дээшлүүлэх, олон улсын түвшинд таниулах онолын үндэслэл боловсруулахад чиглэж байна. Арга, аргачлал: Туршилт судалгаа болон клиник судалгааны хэвлэлийн эх сурвалжийг ашиглаж дүгнэлт хийсэн. Үр дүн: Үйлдлийн механизм: Бүлээн зүү нь мэдрэлийн зохицуулалт, үрэвслийн эсрэг ба өвдөлт намдаах, дархлаа зохицуулалт гэх олон салбард нөлөлнө.Эмнэлзүйн хэрэглээ: Өвдөлт бүхий өвчний үед өвдөлтийг намдаан, мэдрэлийн гаралтай эмгэгийн үед нойрны чанарыг сайжруулдаг; мөн чих шуугих шинжийг багасгадаг нь дотор чихний цусны бичил эргэлтийг сайжруулсантай холбоотой байж болох юм. Сэтгэцийн эмгэгийн үед сэтгэл гутралын хандлагатай хулганын зан үйлийг хэвийн болгодог болох нь тодорхойлогдсон. Дүгнэлт: Монгол эмнэлгийн бүлээн зүү эмчилгээ нь олон талт эмчилгээний үйлдлийг үзүүлдэг бөгөөд үр дүн нь уламжлалт болон орчин үеийн шинжлэх ухааны судалгаагаар батлагдсан байна.Цаашид тус эмчилгээний молекул түвшний судалгааг гүнзгийрүүлэх, төхөөрөмжийн стандартыг сайжруулах, архаг өвчний нөхөн сэргээх ба өвчнөөс урьдчилансэргийлэх зорилгоор анагаах ухаанд өргөжүүлэн хэрэглэх шаардлагатай.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    New Guaianolide Sesquiterpene Lactones and Other Constituents from Pyrethrum pulchrum
    (Georg Thieme Verlag KG, 2022-04) ;
    Nadmid, Suvd
    ;
    Paetz, Christian
    ;
    Dahse, Hans-Martin
    ;
    Voigt, Kerstin
    Pyrethrum pulchrum is a rare Mongolian plant species that has been traditionally used as an ingredient in various remedies. Bioactivity-guided fractionation performed on the methanol extract of its aerial parts led to the isolation of 2 previously undescribed guaianolide-type sesquiterpene lactones, namely 1β,10β-epoxy-8α-hydroxyguaia-3,11(13)-dien-6,12-olide (1: ) and 1,8,10-trihydroxyguaia-3,11(13)-dien-6,12-olide (2: ), along with the isolation or chromatographic identification of 11 compounds, arglabin (3: ), 3β-hydroxycostunolide (4: ), isocostic acid (5: ), (E)-9-(2-thienyl)-6-nonen-8-yn-3-ol (6: ), (Z)-9-(2-thienyl)-6-nonen-8-yn-3-ol (7: ), N 1,N 5,N 10,N 14-tetra-p-coumaroyl spermine (8: ), chlorogenic acid (9: ), 3,5-di-O-caffeoylquinic acid (10: ), 3,5-di-O-caffeoylquinic acid methyl ester (11: ), 3,4-di-O-caffeoylquinic acid (12: ), and tryptophan (13: ). Their structures were assigned based on spectroscopic and spectrometric data. The antimicrobial, antiproliferative and cytotoxic activities of selected compounds were evaluated. The new compounds showed weak to moderate antimicrobial activity. Arglabin (3: ), the major sesquiterpene lactone found in the methanol extract of P. pulchrum, exhibited the highest activity against human cancer lines, while compound 1: also possesses significant antiproliferative activity against leukemia cells.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Bioactive flavonoids from plant extract of Pyrethrum pulchrum and its acute toxicity
    (Informa UK Limited, 2021-12) ;
    Nadmid, Suvd
    ;
    Paulus, Constanze
    ;
    ;
    Dolgor, Erdenechimeg
    Pyrethrum pulchrum Ledeb. has been a phytochemically unexplored Mongolian medicinal folklore plant. In this study, its total flavonoid content was determined and fourteen flavonoids (1-14) were isolated from the aerial parts of P. pulchrum. Their structures were elucidated on the basis of spectroscopic data. The compounds 12-14, methoxyflavones, were tested for antiproliferative and cytotoxic activity against A549, HeLa, K-562, THP-1 and HUVEC cell lines. This is the first report on the effects of 5,7,4'-trihydroxy-3,6,3'-trimethoxyflavone (13) against all tested cell lines and it exhibited potent activity against chronic myeloid leukemia K-562 and acute monocytic leukemia THP-1 cells, each with GI50 value at 2.0 μg/mL. The 5,4'-dihydroxy-3,6,7,3'-tetramethoxyflavone (14) showed the most potent activity against THP-1 (GI50 = 1.1 μg/mL) and the highest cytotoxicity (5.6 μg/mL). In addition, acute toxicity of plant ethanol extract was evaluated and the lethal dose (LD50) was estimated at 1048 mg/kg.
    Scopus© Citations 16