Loading...
Дам тамхины өртөлтийн шинэ биомаркер болох амны салстын нөсөөжилт: Эрсдэлт бүлгийг илрүүлэх болон тамхины хяналтын бодлогод ашиглах боломж
Зохиогч
Ж.Дэлгэрцэцэг
Б.Баярчимэг
Ч.Баттогтох
О.Гүррагчаа
Он
2026 оны тавдугаар сарын 22
Төрөл
journal article
Journal
Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан
Volume
22
Issue
5
Start Page
288
End Page
292
ISSN
2959-6947
Хураангуй
Үндэслэл: Орчны тамхины утаа (ОТУ)-ны өртөлтийг үнэлэх уламжлалт аргууд нь асуумж, богино хагас задралын хугацаатай биомаркерын шинжилгээнд тулгуурладаг. Харин амны салстын нөсөөжилт (АСН) нь архаг өртөлтийг илтгэхүйц, нүдэнд харагдахуйц, инвазив бус биомаркер байх боломжтой боловч түүний эмнэлзүйн болон бодлогын хэрэглээ, илрүүлгийн үнэн бодит байдал нь хараахан бүрэн тодорхойлогдоогүй байна. Зорилго: Орчны тамхины утааны өртөлт ба амны салстын нөсөөжилтийн хоорондын хамаарлын нотолгоог нэгтгэн, зарим төөрөгдүүлэгч хүчин зүйлсийг үнэлэх. Арга, аргачлал: Бүх насны бүлгийг хамарсан ОТУ-ны өртөлт ба амны салстын нөсөөжилтийн хамаарлыг судалсан ажиглалт судалгаануудын үр дүнг нэгтгэхийн тулд электрон мэдээллийн санд хайлт хийж “өртөлт-үр нөлөө”-ний хамаарал, хэмжилтийн хэрэгсэл, нөсөөжилтийн байрлалын онцлог, физиологийн нөсөөжилтийн төөрөгдүүлэгч хүчин зүйлс, биохимийн баталгаажуулалтын талаарх өгөгдлүүдийг анхдагч үр дүнгийн үзүүлэлтээр цуглуулав. Хамрагдсан судалгааны чанарыг Mixed Methods Appraisal Tool (MMAT)-аар үнэлж, биомаркерын биологийн үндэслэл, хэмжилтийн стандартчлал, скрининг болон бодлогын ач холбогдолд төвлөрсөн өгүүлэмжүүдийг нэгтгэв. Үр дүн: Хамруулах шалгуурт нийцсэн нийт 3,284 оролцогчийг хамруулсан, 7 орны, 13 ажиглалт судалгаа тодорхойлогдов. Үүнээс 4-т нь өртөлтийн хугацаа ба нөсөөжилтийн хүндийн зэргийн хооронд хамааралтай, 1 кохорт судалгаанд хүүхдийн нас ба шээсний котинины түвшин шууд хамааралтай байв. Gingival Pigmentation Index болон Dummett Oral Pigmentation Index нь хамгийн түгээмэл ашиглагдсан боловч арга зүйн ялгаатай байдал нь харьцуулалт хийхэд хязгаарлагдмал тал боллоо. Дам тамхидалтын шалтгаантай амны нөсөөжилт нь үүдэн шүдний буйл орчимд байрлах нь зонхилж байв. Нийт OR=2.35 боловч, ажиглалт судалгааны загварын улмаас үр дүнгийн нотолгооны итгэлцэл бага гарав. Дүгнэлт: АСНнь орчны тамхины утааны удаан хугацааны өртөлтийн боломжит биомаркер боловч стандартчилсан үнэлгээ, физиологийн нөсөөжилтийн зохистой хяналт, “алтан стандарт” бүхий биомаркертай харьцуулсан баталгаажуулалт шаардлагатай байна. Ингэснээр богино хугацаанд өндөр эрсдэлт бүлгийг илрүүлэх, тамхины хяналтын бодлогод ашиглах боломжтой юм.
Background: Conventional methods for assessing exposure to environmental tobacco smoke rely mainly on questionnaires and biomarkers with short half-lives, such as urinary cotinine. In contrast, oral mucosal pigmentation may represent a visible, non-invasive biomarker of chronic exposure. However, its clinical and policy relevance, as well as its validity for screening purposes, remain insufÏciently established. Aim: To summarize the evidence on the association between exposure to environmental tobacco smoke and oral mucosal pigmentation and to assess some confounding factors. Materials and Methods: We synthesized findings from observational studies that examined the association between environmental tobacco smoke exposure and oral mucosal pigmentation across all age groups. International electronic databases, including PubMed, Embase, Web of Science, and Scopus, were searched. Data were extracted on exposure– response relationships, measurement instruments, anatomical distribution of pigmentation, confounding by physiological pigmentation, and biochemical validation. The quality of included studies was assessed using the Mixed Methods Appraisal Tool (MMAT). A narrative synthesis was conducted, focusing on the biological plausibility of the biomarker, standardization of measurement, and its potential implications for screening and tobacco control policy. Results: Thirteen observational studies from seven countries, involving a total of 3,284 participants, met the inclusion criteria. Four studies reported a statistically significant association between duration of exposure and severity of pigmentation, while one cohort study showed that urinary cotinine levels increased with age among children. The Gingival Pigmentation Index and the Dummett Oral Pigmentation Index were the most commonly used assessment tools; however, methodological heterogeneity limited direct comparability across studies. The anterior gingiva was the most frequently affected anatomical site. Only a limited number of studies adequately controlled for physiological pigmentation, and skin color was identified as an important confounding factor. The pooled odds ratio was 2.35; however, the certainty of evidence was low due to the observational nature of the included studies. Conclusion: Oral mucosal pigmentation may serve as a potential biomarker of long-term exposure to environmental tobacco smoke. Nevertheless, standardized assessment protocols, adequate control for physiological pigmentation, and validation against “gold-standard” biomarkers are required. If validated, this marker could be used for rapid identification of high-risk groups and incorporated into tobacco control policies.
Нэмэлт мэдээлэл
Бүрэн эх: https://journal.mnums.edu.mn/index.php/emsu/article/view/1727
Эшлэл
Д.Отгонцэцэг, Ж.Дэлгэрцэцэг, Б.Баярчимэг, Б.Дамдиндорж, Ш.Үүртуяа, Ч.Баттогтох нар. Дам тамхины өртөлтийн шинэ биомаркер болох амны салстын нөсөөжилт: Эрсдэлт бүлгийг илрүүлэх болон тамхины хяналтын бодлогод ашиглах боломж. Эрүүл мэндийн шинжлэх ухаан. 2026;22(5):288-292.