Н.Гиймаа
Loading...
Товч нэр
Н.Гиймаа
Бүтэн нэр
Наранцогт Гиймаа
Латин нэр
Narantsogt Giimaa
Албан тушаал
Ахлах багш
Эрдмийн цол
Дэд профессор
Харьяалал
Scopus Author ID
24 results
Now showing 1 - 10 of 24
- Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Status of Human Echinococcosis in Western Mongolia(Mongolian National University of Medical Sciences, 2019-03-31); ; ;Davgasumberel, Munkhbaatar; Sumiya, GanzorigObjective: The purpose of this study was to identify cases of human echinococcosis in the Bayan-Ulgii, Khovd provinces, to determine their WHO classification by ultrasound and to identify the haplotype in surgically cysts removed. Methods: A total of 1063 people participated in ultrasound screening. Patients who had a positive echinococcosis by ultrasound underwent serologic testing for detection of antibodies for echinococcosis. Results: Ninety people were positive for the liver cystic lesions by ultrasound screening of which 12 cases were newly diagnosed cystic echinococcosis. Four were cystic echinococcosis stages 1-2, five were stage 3, while three were cystic echinococcosis stage 4. Thirty-three patients with previously known echinococcosis stage 2 and alveolar echinococcosis stage 4 were also examined. Out of 29 cystic echinococcosis cases, 24 underwent treatment. Of 24 who underwent treatment, only one was cured. The haplotypes E. canadensis G6/7 and E. granulossus s.s. G1 were confirmed by evaluating the cytochrome c oxidase subunit I gene of mitochondrial DNA in two patients in Bayan-Ulgii. Conclusion: Ninety people were positive for cystic echinococcosis in western Mongolia of which 12 cases were newly diagnosed cases. Of the 12 new cystic echinococcosis cases, 4 were stages 1-2, 5 were stage 3 and 3 were stage 4 by WHO classification. The haplotype in Bayan-Ulgii population were E. canadensis and s.s. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Study of Diagnostic Methods and Sequencing for Trichomoniasis in Mongolia(Mongolian National University of Medical Sciences, 2015-09-25); ; ;Enkhbaatar, Zanabazar ;Dogsom, OyungerelObjectives: The aim of this study was to determine the usefulness of a diagnostic method for trichomoniasis that uses sequencing of the Tv-E650 gene. Methods: Totally 109 patients visited Ulaan Tuuz Hospital, National Center of Communicable Disease, Ulaanbaatar and were examined for trichomoniasis using wet mount examination, Papanicolaou (Pap) smear, culture and PCR. A family of 650 base pair (bp) long repeats from the T. vaginalis genome, designated as the Tv-E650 family, was sequenced for five Mongolian strains. Results: As a result, 21.1% (23/109) were positive by wet mount, 18.3% (20/109) were positive by Pap smear, 28.4% (31/109) were positive by culture and 36.6% (40/109) were positive by PCR. The differences among the strains are single-nucleotide and 2-nudeotide substitutions and insertions or deletions. The sequence uniformity of the strains as well as the presence of identical mutations in different isolates suggest efficient sequence homogenization mechanisms. In blast results, the Tv-E650 repeat family is conserved in all T. vaginalis strains examined, regardless of their diverse geographical origin. Conclusion: TheTv-E650 repeat family of 7? vaginalis is a simple, rapid sensitive and specific accurate method for identification and diagnosis of trichomoniasis. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Prevalence of Syphilis and HIV Diseases among Some Universities’ Students in Mongolia(David Publishing Company, 2017-12-06); ; ; ;Davaalkam JagdagsurenTungalag MagsarOur country level registered communicable diseases in 2014, 45.6% of them are STD (Sexually Transmitted Diseases).And 43.3% of the affected people by STD are aged between 15-24 years which demonstrated that they have more risky sexual behavior.This study aimed to identify level of prevalence of HIV and Syphilis within university students, to investigate their risky sexual behavior, and to treat them including their sexual partners.The survey included over 1,500 students for screening tests for HIV/Syphilis was performed locally using On Site TM Rapid Test Kits.Through the test not revealed any HIV case, only 40 (2.6%) students diagnosed by syphilis.Screening and confirmation tests for syphilis were performed locally using RPR (Rapid Plasma Reagin) and TPHA (Treponema Palladium Hem agglutination Assay), respectively.The test revealed the diagnosis for first time for 22 (55 %) of those 40 patients with syphilis and 18 (45%) are defined as the control of STD.Therefore, 28 (70%) of them manifested symptoms of STD, only 25 (89.2%) of them previously tested and 9 (32.1%) have not treated at all.The test revealed the diagnosis for first time for 22 (55 %) of those 40 patients with syphilis and 18 (45%) are defined as the control of STD.Finally, above 40 patients are entirely included in treatment with their partners and registered of STD can be controlled. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Brucella-ийн эсрэг IgV_CTLA-4 хэрчим агуулсан олон эпитопт вакцин гарган авах иммуноинформатик загвар(2024-05-13); ;Э.Урангоо; ; Үндэслэл: In vivo болон in vitro туршилтаар иммуно-информатик загвараар бүтээсэн вакцин нь антиген ба дархлаа тогтоох шинж чанартай болохыг баталсан. Brucella -ийн эсрэг вакцин гарган авахад Omp2b, Omp31 уургийн аминхүчлийн дарааллыг ашиглан молекул залгах технологитой хослуулан таамаглах нь үр дүнг улам оновчтой болгож, үр дүнгийн нарийвчлалыг сайжруулдаг. Иймээс Omp2b болон Omp31 уургуудыг хослуулан хэрэглэх нь Brucella -ийн эсрэг вакцин гарган авахад илүү үр дүнтэй юм. Зорилго: Brucella-ийн эсрэг CTLA-4 -ийн хувьсамтгай хэрчим агуулсан өндөр авцаал чанар бүхий вакцины боломжит загварыг гарган авах. Арга, аргачлал: Omp2b ба Omp31 уургийн аминхүчлийн дарааллыг тогтооход GenBank-аас хайлт хийж, физик химийн үзүүлэлтүүдийг Expasy программ, трансмембран домэйн ба уургийн дохионы пептидийн мэдээллийг TMHMM онлайн серверт боловсруулалт хийж, Т болон В эсийн эпитопийг тодорхойлоход IEDB онлайн сервер ашигласан. Хоёрдогч бүтцийг таамаглахад PRABI онлайн программыг ашиглаж, уураг болон вакцины гурван хэмжээст бүтцийг таамаглахад I-TASSER онлайн программуудыг тус тус ашиглав. Үр дүн: Omp2b уураг нь 362 аминхүчлийн үлдэгдлээс тогтох бөгөөд молекул жин нь 38,676.57, молекул бүтэц нь C1734H2578N456O544S5, изоэлектрик цэг нь 4.58, тогтвортой байдлын индекс нь 23.54 гэж тодорхойлогдов. Omp31 уураг нь 240 аминхүчлийн үлдэгдлээс тогтох бөгөөд молекул жин нь 25,323.20, молекул бүтэц нь C1135H1725N297O354S4, изоэлектрик цэг нь 5.22, тогтвортой байдлын индекс нь 8.61 байна. Omp2b-Omp31 уургийн Т-эсийн эпитопийг тодорхойлоход IEDB-MHCII онлайн сервер ашиглан шалгаж, хувийн зэрэглэл хамгийн бага буюу өндөр авцаал чанар бүхий дарааллуудыг тодорхойлов. Дүгнэлт: 1. Omp2b, Omp31 болон IgV_CTLA4 уургийн аминхүчлийн дараалал, нийт атомын тоо, молекул бүтэц, молекул жин нь theoretical pI, Instability index (II), Aliphatic index, Grand average hydropathicity (GRAVY), домэйний байршил зэрэг хоёрдогч бүтцийн мэдээллийн үзүүлэлтийг тус тус тодорхойлов. 2. Brucella -ийн эсрэг вакцины Т болон В эсийн эпитопийг тодорхойлон вакцины 3-н хэмжээст бүтцийн загварыг таамаглав. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Баян-Өлгий аймгийн зарим сумдын нохойн популяци дахь гельминтофауныг судалсан дүн(2026-05-22); ;М.Цэрэнлхам ;С.Ганзориг ;Б.ЧинчулуунШ.ОюунтуяаҮндэслэл: Сystic echinococcosis (CE) буюу бэтэг нь нохойноос хүнд халдварладаг зооноз юм. Төв Азийн 270 сая хүн СЕ-ийн эрсдэлтэй бүсэд амьдардаг. Зоонозын халдвар үүсгэгчид нь хүн, мал, нохойн шилжилт хөдөлгөөн болон худалдаа, хил дамнасан харилцаатай холбоотойгоор улс орнуудын хооронд тархдэг тул урьдчилан сэргийлэх шаардлагатай. Зорилго: Баян-Өлгий аймгийн зарим сумын нохойн популяци дахь гельминтофауныг судлан, зоонозын халдваруудыг илрүүлэх. Арга, аргачлал: Баян-Өлгий аймгийн ОХУ болон БНХАУ-тай хиллэн оршиж буй 7 сумыг зорилтот түүврийн аргаар сонгож, бэтэг өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх хэвлийн хөндийн хэт авиа шинжилгээнд хамрагдсан 300 иргэдийн гэрийн нохойг нь туулгах зөвшөөрөл авч, гельминтоксыг 5мг/ кг-аар өгч, 95 нохойны туулгалтын дараах баасны дээжийг цуглуулж, гельминтүүдийн өндөг илрүүлж, гельминтофауныг судлав. Тaeniidae-ийн өндөгтэй дээжээс ДНХ ялгахдаа ДНХ ялгах цомог (Qiagen kit, Stool DNA kit, Germany) ашиглан, митохондрийн cox1 генийг F/COI, R/COI праймер ашиглан ПГУ-аар олшруулж, халдварлалтын түвшинг тодорхойлов. Үр дүн: Баян-Өлгий аймгийн нохойн популяцийн гельминтофауныг Taeniidae-ийн овог болон Ascaris төрөлд багтах гельминтүүдээс гадна Toxocara саnis, Trichurus vulpis, Macracanthorhynchus catulinus, Oncicola canis, Strongyloides canis, Alaria саnis зүйлийн гельминтүүд бүрдүүлж байна. Нохдын 10.5% Taeniidae, 4.2% T. canis, 3.2% S. canis, 2.1% A. canis, 2.1% Ascaris, 2.1% T. vulpis, 3.2% O. canis, 5.2% M. catulinus-аар халдварласан бөгөөд эдгээр зүйлүүдээс Т. саnis, T.vulpis, A. саnis болон Taeniidae-ийн овгийн гельминтүүд нь нохойноос хүнд халдварладаг зооноз өвчин үүсгэгчид юм. Taeniidae-ийн өндөг илэрсэн 10 дээжнээс ДНХ ялган, СО I праймер ашиглан cox I генийг олшруулахад 9 (90%)-д 880 хос суурь бүхий зурвас илэрч, халдварлалттай болох нь батлагдав. Дүгнэлт: Баян-Өлгий аймгийн зарим сумын нохойн популяцийн гельминтофауныг 1 овог, 1 төрөл, 6 зүйлийн гельминт бүрдүүлж байна. Баян-Өлгий аймгийн зарим сумын нохдын 9.0% Taeniidae-ийн халдвартай байна. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Нарийн навчит цахилдагт агуулагдах флавоноидын хавдрын эсрэг нөлөөг in vitro болон in vivo нөхцөлд судалсан дүн(2024-01-21); ;Ч.Жадамба ;Э.Сурмаажав ;А.ГүрбадамҮндэслэл: Сүүлийн жилүүдэд дэлхийн хэмжээнд хорт хавдар өвчний Хавдрын эсрэг тохиолдлын тоо эрчимтэй нэмэгдэж байгаа бөгөөд нийт тохиолдлуудын нөлөө 60 орчим хувь нь бага болон дунд орлоготой улсуудад тохиолдож байна. Гистопатологи Монгол улс хорт хавдрын өвчлөлийн түвшин, нас баралтаараа дэлхийд Хавдрын загвар 1 дүгээрт жагсаж байна. Монгол улсын Үндэсний Статистикийн Хороо, МС-38 Эрүүл Мэндийн Хөгжлийн Төвийн “Хавдрын өвчлөлийн сүүлийн 10 жилийн баримт судалгаа”-нд (2020.12.08) мэдээлж буйгаар Монгол Улсад нийт хорт хавдрын шинэ өвчлөлийн түвшин 2041-2045 онд дунджаар 29.2 хувиар өсөх төлөвтэй байгааг дурдсан байна. Хорт хавдрын өвчлөл өндөр тохиолдож буй улсууд нь хорт хавдрын зардалд эрүүл мэндийн салбарын төсвийнхөө 5 хүртэлх хувийг зарцуулдаг гэсэн тооцоо байдаг. Иймээс Дорнын анагаах ухаанд үрэвсэлт өвчин, хавдар зэрэг эмгэгүүдийг эмчлэхэд өргөнөөр хэрэглэгддэг Нарийн навчит цахилдаг (Iris Tenuifolia) ургамлаас цэврээр ялгасан флавоноидыг (5’7-дигидрокси-6’2-диметоксиизофлавон) судалгааны ажилдаа сонгон авч хавдрын эсрэг нөлөөг судлах нь бидний судалгааны ажлын үндэслэл боллоо. Зорилго: Нарийн навчит цахилдагт агуулагдах флавоноидын хавдрын эсрэг нөлөөг in vitro болон in vivo нөхцөлд судлах. Арга, аргачлал: Хулганы бүдүүн шулуун гэдэсний хорт хавдрын эс (MC38)-ийг эсийн бүрэн тэжээлт орчин Dulbecco›s Modified Eagle Medium (DMEM)-д СО2-ийн 5% чийгшилтэй, 37°С хэмд өсгөвөрлөсөн. Флавоноидын хавдрын эс хордуулах, эсийн ургалтыг саатуулах үйлдлийг судлахдаа MTT шинжилгээний аргыг ашигласан. C57BL/6 үүлдэрийн 17-20 гр жинтэй, 15 эм хулганад хэвлийн баруун талын арьсанд 1х106 тунгаар МС38 эсийг тарьж хавдрын эмгэг загвар үүсгэн, хяналтын бүлэг (хавдартай эмчилгээгүй), эмчилгээний I бүлэг (хэвлийн хөндийн эмчилгээ тарьсан), эмчилгээний II бүлэг (арьсанд эмчилгээ тарьсан) болгон хуваасан. Флавоноидыг 20мг/кг тунгаар эмчилгээний бүлэгт, Phosphate Buffer Saline (PBS)-ээр хяналтын бүлэгт 10 хоног үйлчилсэн. Туршилтын төгсгөлд сүүлийн тунг үйлчилсэнээс хойш 24 цагийн дараа хулгануудыг зохих журмын дагуу егүүтгэж, хавдрын эд, элэг, бөөр, дэлүүг тусгаарлан авч 10%-ийн саармагжуулсан параформальдегидийн уусмалд бэхжүүлэн, гистологийн шинжилгээнд бэлдсэн. Гистологийн бэлдмэлийг гематоксилин-эозин будгаар будсан ба микроскопт (Biobase) харж эмгэг өөрчлөлтүүдийг үнэлсэн. Үр дүн: Нарийн навчит цахилдгаас цэврээр ялгасан флавоноидын (5’7-дигидрокси-6’2-диметоксиизофлавон) 2.5 µМ концентрацид хавдрын эсийн 2.5%, 5 µМ - 7%, 10 µМ -13.4%, 20 µМ -14.1%, 40 µМ - 15.9%, 60 µМ - 29.5%, 80 µМ - 33.7%, 100 µМ -56.8% тус тус үхүүлж байв. Нийт 3 бүлгийн хулганыг зохих журмын дагуу егүүтгэн эд, эрхтнийг гистологийн шинжилгээгээр харьцуулан шинжлэхэд хяналтын болон эмчилгээний I, II бүлгийн хавдрын эдэд тархмал үхжил, судасжилт, задарсан нейтрофиль эсүүд ижил илэрсэн. Нийт 3 бүлгийн хулганад бөөр дэлүүний эдэд эмгэг өөрчлөлт, хавдрын үсэрхийлэл илрээгүй. Дүгнэлт: Нарийн навчит цахилдаг (Iris Tenuifolia)-аас цэврээр ялгасан флавоноидын 98.4 µМ концентраци нь нийт хавдрын эсүүдийн 50%-ийг үхүүлж байсан ба Туршилтын амьтанд үүсгэсэн хавдрын эмгэг загварт хийсэн эмчилгээгээр хавдрын эсрэг нөлөө ажиглагдаагүй боловч элэгний эдэд үрэвслийн эсрэг нөлөөтэй байв. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Оюутнуудын биологийн цахим хичээлд өгсөн сэтгэл ханамжийн судалгаа(2021-11-01); ; ;Х.Мөнхгэрэл; XXI зуунд боловсролын бүх шатны байгууллагууд SARS-CoV-2 коронавирусын халдварт өвчний сорилттой тулгарсан. Боловсролын байгууллагууд COVID-19 цар тахлын үед танхимаар хичээллэх боломжгүй учраас зайлшгүй цахим сургалтанд шилжих шаардлагатай болж байна. Оюутнууд COVID-19 цар тахлын үед тасралтгүй суралцахын тулд мэдээллийн технологиор дамжуулан суралцах шинэ нөхцөлд дасан зохицох хэрэгтэй. Зорилго: 2019-2020, 2020-2021 оны хичээлийн жилд АСБД-ны I дамжааны оюутнуудын биологийн цахим хичээлд өгсөн сэтгэл ханамжийг үнэлсэн үнэлгээнд дүн шинжилгээ хийх. Арга, аргачлал: Судалгаанд биологийн хичээлийг цахимаар судалсан нийт 855 оюутныг хамруулав. Үр дүн: Судалгаанд оролцсон нийт (n=855) оюутнуудын сэтгэл ханамжийг 2 бүлэг асуултаар бүлэглэн үнэлэхэд дундаж утга нь 4.3±0.46 буюу нийт оюутнуудын 86.3% (n=737) маш сайн болон сайн гэсэн үнэлгээ өгсөн байна. Дүгнэлт: Танхимын сургалтын үеэр багшийн удирдсан дадлагын хичээл оюутанд ойлгомжтой, эерэг харилцаа хандлага үүсгэдэг бол, багш онлайн сургалтын үед дадлагын хичээлдээ илүүтэйгээр цаг зарцуулан бэлтгэж, оюутнуудтай харилцах хандлага нь сайн хэвээр, оюутнуудыг шинэлэг сурах арга барилд суралцуулж байгаа нь багшаас их чадвар шаардаж байгааг харуулж байна. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Шинж тэмдэггүй Trichomonas vaginalis-ийн халдварыг илрүүлсэн дүн(2022-06-12) ;М.Хишигжаргал ;Н.Нансалмаа ;Б.Батзаяа ;Ц.УранцэцэгО.МөнхзаяаТрихомониаз нь Trichomonas vaginalis хэмээх нэг эст шилбүүртнээр үүсгэгддэг, бэлгийн замаар дамжин халдварладаг өвчин, эрэгтэйчүүдэд ихэвчлэн шинж тэмдэггүй явагддаг. Бидний судалгааны ажлын зорилго эрэгтэйчүүдэд шинж тэмдэггүй T. vaginalis-ийн халдварыг илрүүлэхэд оршино. Судалгааг нэгэн агшингийн загвараар 18-65 насны нийт 88 эрэгтэйчүүдийг хамруулан, шээсний сүвийн арчдас, шээс, үрийн шингэний сорьцод өсгөврийн аргаар, шээсний сорьцод ПГУын аргаар T. vaginalis-ийн халдварыг илрүүлэхэд нийт эрэгтэйчүүдийн 26.1% (23/88)-ийн халдварлалттай байв. T. vaginalis-ийн халдварыг эрэгтэйчүүдэд эмнэлзүйн шинж тэмдгээр оношилох боломжгүй байдаг. Харин мэдрэг болон өвөрмөц чанар өндөр аргаар илрүүлэг шинжилгээ хийх нь халдварын тархалт, урьдчилан сэргийлэлтэд маш чухал байна. Өсгөврийн арга нь олон жилийн турш алтан стандартад тооцогдсон өвөрмөц чанар сайтай арга боловч цаг хугацаа их шаарддаг, сорьц авснаас хойш хэр хугацаанд өсгөвөр бэлтгэснээс хамаарч трофозоитын амьдрах чадвар алдагдаж, өсгөвөрлөлт үр дүнгүй болдог. Шинж тэмдэггүй T. vaginalis-ийн халдварыг молекул биологийн аргаар илрүүлэх нь оношилгоо бодит бөгөөд халдварын тархалтыг хумих, санамсаргүй халдвар тараах, халдварыг удаан хугацаанд тээх улмаар нөхөн үржихүйн эрхтэн тогтолцооны эмгэгүүд үүсэх эрсдлээс урьдчилан сэргийлэх ач холбогдолтой байна. - Some of the metrics are blocked by yourconsent settings
Item type:Publication, Echinococcus granulosus-ийн эсрэг EgTeg уургийн вакциныг immuno-informatic загвараар тодорхойлсон дүн(2023-05-22); ;Б.Өлзийсайхан; ; Үндэслэл: Echinococcus granulosusийн эсрэгтөрөгчийн эпитопуудыг урьдчилан таамаглах, В ба Т эсийн эпитоп агуулсан олон эпитопт вакциныг зохион бүтээхэд иммуно-информатикийн хэрэгсэл, молекул загварчлалын аргыг ашигласан үр дүн цөөнгүй нийтлэгдсээр байна. Иймд Echinococcus granulosus–ийн антигений нуклеотидийн дарааллыг ашиглан олон эпитопт вакцины иммуно-информатик загвараар таамаглах, пептид вакцины загвар гарган авах нь цаг хугацаа болон эдийн засгийн хувьд ач холбогдолтой юм. Зорилго: Echinococcus granulosus -ийн эсрэг олон эпитопт вакцины боломжит загварыг гарган авах. Арга, аргачлал: EgTeg уургийн амин хүчлийн дарааллыг тогтооход GenBank-аас хайлт хийж, физик химийн үзүүлэлтүүдийг Expasy программ, трансмембран домэйн ба уургийн дохионы пептидийн мэдээллийг TMHMM онлайн серверт боловсруулалт хийн, EgTeg уургийн фосфоржилтыг NetPhos3.1 онлайн сервер ашигласан. Sopma болон swiss-model онлайн программыг ашиглан уургийн орон зайн бүтцийг тодорхойлов. Үр дүн: EgTeg уураг нь 105 аминхүчлийн дарааллаас тогтох бөгөөд нийт атомын тоо нь 1705, молекул бүтэц нь C547H848N142O165S3, молекул жин нь 12кДа байв. Sopma онлайн программаар EgTeg уургийн хоёрдогч бүтцийг тодорхойлоход нийт амин хүчлийн дараалал дахь alpha helix(Hh) 36.54%, Extended strand (Ee) 23.08%, Beta turn (Tt) 8.65%, Random coil (Cc) 31.73%-иар дээрх утгаар тодорхойлогдов. Дүгнэлт: EgTeg уургийн аминхүчлийн дараалал, нийт атомын тоо, молекул бүтэц, молекул жин нь theoretical pI, Instability index (II), Aliphatic index, Grand average hydropathicity (GRAVY), домейны байршил, хоёрдогч бүтцийн мэдээллийг үзүүлэлтийг тус тус тодорхойлов. Echinococcus granulosus-ийн эсрэг олон эпитопт вакцины боломжит загварыг EgTeg уургийн В эсийн эпитопийг тодорхойлон таамаглав.
