Даваа–Баасан 08:30–20:00 · Бямба 09:00–16:00
Now showing 1 - 7 of 7
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Эрт илрүүлэгт хамрагдсан Монгол хүмүүсийн цусны улаан эс түүний нэмэлт үзүүлэлтүүдийг судалсан дүн
    Үндэслэл: Цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээ (ЦДШ) нь өвчнийг эрт илрүүлэх, оношлох, эмчлэх, эмчилгээний явцыг хянах, мөн эмчлүүлэгчийн ерөнхий эрүүл мэндийн байдлыг үнэлэхэд чухал ач холбогдолтой. Иймээс тухайн улс орны хүн ам зүйн онцлогт тохирсон цусны шинжилгээний лавлах утгыг тогтоох нь оношлогооны нарийвчлал, эмчилгээний үр дүнг сайжруулахад чухал үүрэг гүйцэтгэнэ. Манай орны хувьд цусны шинжилгээний үзүүлэлтүүдийн лавлах утгыг нас, хүйс, биеийн жин, амьдралын чанараас хамааран тогтоосон судалгаа хомс байгаа нь энэхүү судалгааг хийх үндэслэл боллоо. Зорилго: “Хүн амын нас, хүйс эрүүл мэндийн эрсдэлд суурилсан зонхилон тохиолдох халдварт болон халдварт бус өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх, эрт илрүүлэх үзлэг шинжилгээ оношилгоо”-нд хамрагдсан хүн амаас эрүүл бүлгийг сонгон авч улаан эс, түүний нэмэлт үзүүлэлтүүдийн лавлах утгыг нас хүйс, биеийн жингийн индексээр уялдуулан тогтоох. Арга, аргачлал: Монгол улсын хэмжээнд 2022 оноос 2023 оны 5-р сар хүртлэх хугацаанд зохион байгуулсан “Хүн амын нас, хүйс эрүүл мэндийн эрсдэлд суурилсан зонхилон тохиолдох халдварт болон халдварт бус өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх, эрт илрүүлэх үзлэг шинжилгээ оношилгоо”-нд хамрагдсан 18-аас дээш насны 7301 хүнд хийгдсэн цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээн дэх улаан эс (КВС), гемоглобин (НСБ), гематокрит (НСТ), улаан эсийн дундаж эзэлхүүн (МСҮ), нэг улаан эсэд ноогдох гемоглобин (МСН), нэг улаан эсэд ноогдох гемоглобины концентраци (МСНС)-г нас, хүйс, биеийн жингийн индекстэй холбон судаллаа. Судалгааг 1ВМ 8Р88(20) программ ашиглаж үр дүнг тооцов. Р<0.05 үед статистик ач холбогдолтой гэж үзсэн. Үр дүн: Бидний судалгаанд 18-87 насны 7301 хүн хамрагдсан ба үүнээс 36.3% (2644) нь эрэгтэй, 63.7% (4657) эмэгтэй байв. Насны дундаж нь эрэгтэйд 30.23±0.22 жил, эмэгтэйд 35.11±0.15 жил байлаа. Үүнээс 18-30 насны эрэгтэй 1764, эмэгтэй 1774, 31-45 насны эрэгтэй 603, эмэгтэй 2069, 46-60 насны эрэгтэй 199, эмэгтэй 670, >61насны эрэгтэй 78, эмэгтэй 144 хүн байсан. 18-30 насны бүлгийн эрэгтэй, эмэгтэйд КВС, НОВ, М С^, МСНС, НСТ; 31-45 насны бүлгийн эрэгтэй, эмэгтэйд КВС, НОВ, МСН, МСНС, НСТ зэрэг үзүүлэлтүүд статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байсан бол 46-60 насны бүлгийн эрэгтэй, эмэгтэйд КВС, НОВ, НСТ статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай харин 61-с дээш насны эрэгтэй эмэгтэй бүлэг хооронд зөвхөн КВС-ийн хувьд статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байлаа. Улаан эс түүний нэмэлт үзүүлэлтүүдийг БЖИ-тэй харьцуулан судлахад бүлэг хооронд статистик ач холбогдол бүхий ялгаа ажиглагдсангүй (р>0.05). Дүгнэлт: Нийт хүн амыг эрт илрүүлэгт хамруулснаар монгол хүмүүсийн цусны улаан эс түүний нэмэлт үзүүлэлтүүдийн лавлах утгыг тогтоох боломж нээгдсэн бөгөөд цаашид газарзүйн байрлал, генетикийн онцлог, хүрээлэн буй орчны нөлөөлөлтэй уялдуулан судлах шаардлагатай байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Монгол хүний цусны шинжилгээний үзүүлэлтүүдийг газарзүйн бүсчлэлээр судалсан дүн
    Үндэслэл: Цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээний (ЦДШ) лавлах утга нь Ялтас эс олон хүчин зүйлээс хамааран хувьсах боломжтой бөгөөд энэ нь газарзүйн Цагаан эс байршил, хүрээлэн буй орчны нөлөөлөл, хоол тэжээл, генетикийн онцлог, Нас амьдралын хэв маяг, цусны физик-химийн шинж чанар нь нөлөөлдөг Бүсчлэл байна. Монгол Улсын газарзүйн өндөрлөг байршил (далайн түвшнээс дээш дунджаар 1,580 м) нь хүчилтөрөгчийн хангамжийг бууруулж хүний бие махбодын физиологийн зохицлын механизмаар гемопоэзийг идэвхжүүлэхэд хүргэдэг. Үүний үр дүнд улаан эсийн тоо, гемоглобин, гематокритын хэмжээ нэмэгдэх хандлагатай байдгыг Ч.Шарав, А.Өлзийхутаг нарын эрдэмтэд судлан тогтоосон байна. Монгол орны газарзүйн бүс нутгийн (хот, хөдөө, хээр тал, говь, өндөр уулын бүс) онцлогийг харгалзан хүн амын цусны физиологийн үзүүлэлтүүдийг судалж, бүс нутгийн ялгааг тодорхойлох нь оношлогооны нарийвчлалыг сайжруулж, эмнэлзүйн үнэлгээний үнэн зөв байдлыг дээшлүүлэхэд чухал ач холбогдолтой учир энэхүү судалгааг хийх үндэслэл боллоо. Зорилго: “Хүн амын нас, хүйс эрүүл мэндийн эрсдэлд суурилсан зонхилон тохиолдох халдварт болон халдварт бус өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх, эрт илрүүлэх үзлэг шинжилгээ оношилгоо”-нд хамрагдсан хүн амаас эрүүл бүлгийг сонгон авч цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээний үзүүлэлтүүдийн лавлах утгыг газарзүйн байрлалаар уялдуулан тогтоох. Арга, аргачлал: Монгол улсын хэмжээнд 2022 оноос 2023 оны 5-р сар хүртлэх хугацаанд зохион байгуулсан “Хүн амын нас, хүйс эрүүл мэндийн эрсдэлд суурилсан зонхилон тохиолдох халдварт болон халдварт бус өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх, эрт илрүүлэх үзлэг шинжилгээ оношилгоо”-нд хамрагдсан 18-аас дээш насны 7301 хүнд хийгдсэн цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээн дэх улаан эс (КВС), гемоглобин (НОВ), гематокрит (НСТ), улаан эсийн дундаж эзэлхүүн (МСУ), нэг улаан эсэд ноогдох гемоглобин (МСН), нэг улаан эсэд ноогдох гемоглобины концентраци (МСНС), цагаан эсийн тоо (ЖБС), ялтас эсийн тоо (РСГ)-г газарзүйн байрлалтай холбон судаллаа. Судалгааг 1ВМ 8Р88(20) программ ашиглаж үр дүнг тооцов. Р<0.05 үед статистик ач холбогдолтой гэж үзсэн. Үр дүн: Бидний судалгаанд 18-87 насны 7301 хүн хамрагдсан ба үүнээс 36.4% (2644) нь эрэгтэй, 63.6% (4657) нь эмэгтэй байв. Насны дундаж нь эрэгтэйд 30.2±0.2 жил, эмэгтэйд 35.1±0.1 жил байлаа. Үүнээс 18-30 насны эрэгтэй 1764, эмэгтэй 1774, 31-45 насны эрэгтэй 603, эмэгтэй 2069, 46-60 насны эрэгтэй 199, эмэгтэй 670, >61 насны эрэгтэй 78, эмэгтэй 144 хүн байсан. Нийт судалгаанд оролцогчдын 26.6% (1944) нь Улаанбаатарын бүс, 12.75% (931) нь баруун бүс, 10.12% (739) нь зүүн бүс, 33.18% (2423) нь хангайн бүс, 17.31% (1264) нь төвийн бүсийн иргэд байсан. ). Улаанбаатарын бүсэд нас ахих тусам НОВ, НСТ, М С^, МСН, ЖВС нэмэгдэж, Р^Т буурах хандлагатай байв. Баруун, зүүн, хангай, төвийн бүсүүдийн хооронд НОВ, НСТ, М С ^ МСН, МСНС, ЖВС, Р^Т үзүүлэлтүүдэд бүсчлэлээс хамаарах ялгаа илэрсэн (р<0.05). Дүгнэлт: Монгол орны бүс нутгуудаас хамаарч цусны үзүүлэлтүүдэд статистик ач холбогдол бүхий ялгаа ажиглагдсан нь газарзүйн байршил, амьдралын хэв маяг, хүрээлэн буй орчны нөлөөллийг тусгасан цусны шинжилгээний лавлах утгыг тогтоох шаардлагатайг харуулж байна (р<0.05).
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Нейтрофил-лимфоцит болон Ялтас-лимфоцитийн харьцааг чихрийн шижингийн үед судалсан дүн
    (2024-04-13)
    Г.Шүрэнцэцэг
    ;
    Б.Хулан
    ;
    ; ;
    Ц.Одгэрэл
    Үндэслэл: Нейтрофил-Лимфоцитийн харьцаа (НЛХ) болон ЯлтасЛимфоцитийн харьцаа (ЯЛХ) нь үрэвслийн оношилгоонд чухал ач холбогдолтой үзүүлэлтүүд. Бие махбодод явагдаж буй архаг үрэвслийг харьцангуй өртөг багатайгаар, богино хугацаанд илрүүлэхэд цусны дэлгэрэнгүй шинжилгээ (ЦДШ) дэх эсүүдийн тооны болон бүтцийн өөрчлөлтийг илтгэх үзүүлэлтүүд, тэр дундаа НЛХ; ЯЛХ чухал үүрэгтэй болохыг сүүлийн үеийн судалгаанууд баталсаар байна. Зорилго: ЦДШ дэх нейтрофил-лимфоцитийн харьцаа; ялтас-лимфоцитийн харьцааг ЧШХШ2 оношлогдсон болон ЧШ-гүй бүлэгт харьцуулан судлах. Арга, аргачлал: Энэхүү судалгааг аналитик судалгааны агшингийн загвараар хийж гүйцэтгэв. Тохиолдлын болон хяналтын бүлэг тус бүрт 1:1 харьцаатай буюу ЧШХШ-2 оношлогдсон 50; ЧШ-гүй 50 хүмүүсийг хамруулан ЦДШ-ний үзүүлэлтүүдэд статистик боловсруулалт хийсэн. Үр дүн: ЧШХШ2 оношлогдсон тохиолдлын болон ЧШ-гүй хяналтын бүлгийг нас, хүйсээр ижилсүүлэл хийж үр дүнг тооцсон. Геометр дундаж (geometric mean) нас хяналтын бүлэгт 54.65; тохиолдлын бүлэгт 51.2 байсан. Тохиолдлын бүлэгт нейтрофил-лимфоцитийн харьцаа (НЛХ) 2.45±1.21; ялтас-лимфоцитийн харьцаа (ЯЛХ)165.29±57.67; хяналтын бүлэгт 1.51±0.79; 165.29±57.67 буюу статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай ажиглагдлаа (p<0.05). Дүгнэлт: Нейтрофил-лимфоцитийн харьцаа болон
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Ковид 19 өвчний үед захын цус болон бүлэгнэлтийн шинжилгээнд гарах өөрчлөлтийг судлах нь
    (2022-04-28)
    Г.Энхзаяа
    ;
    Ц.Одгэрэл
    ;
    Ковид 19 өвчний тавиланг таамаглах, хүндрэлийг илрүүлэх, өртөг хямд, стандартад нийцсэн оношлогооны үзүүлэлтүүдийг судлах шаардлагатай байна. Судалгаанд 397 эмчлүүлэгчийг санамсаргүй түүврээр хамруулан асуумж, бодит үзлэг, лабораторийн шинжилгээ бүхий маягтаар мэдээллийг эргэмж байдлаар цуглуулж өвчний хүндийн зэргээр харьцуулан үнэлэв. Нийт эмчлүүлэгчдийн 202 (50.9%) эрэгтэй, 195 (49.1%) эмэгтэй дундаж наслалт 49.9±18.25 жил байв. Өвчний хүндийн зэргээр 120 (30.2%) нь хөнгөн, 112 (28.2%) нь хүндэвтэр, 162 (40.8) нь хүнд, 3 (0.7%) нь нас барсан байв. Өвчин хүндрэх тусам цагаан эс, нейтрофил, нейтрофил лимфоцитын харьцаа (НЛХ), ялтас лимфоцитын харьцаа (ЯЛХ), улаан эсийн тархалтын өргөн (УЭТӨ)ний дундаж хэмжээ ихсэж байсан бол лимфоцит, эозинофил, улаан эс, гемоглобин, гематокритын дундаж илэрхий багассан байна (P<0.05). Цус бүлэгнэлтийн шинжилгээнд өвчин хүндрэх тусам протромбины хугацаа, зориуд идэвхжүүлсэн тромбопластины хугацаа илт уртассан байв. Д димер хүнд бүлэгт (1.81±2.00) нас барсан бүлэгт (4.02±0.12) болж ихэссэн байна (p-0.029). Оношлогооны таамаглах болон тайлбарлах чадвар НЛХ хамгийн сайн талбайг харуулж байна. НЛХ нь AUC 0.849, Cut-off 2.5, өвөрмөц байдал 86.3%, мэдрэг байдал 45% байлаа. Ковид 19 өвчний үед захын цусны НЛХ нь хүндрэлийг илрүүлэх мэдрэг өртөг багатай шинжилгээ байж болох юм. Цус бүлэгнэлтийн шинжилгээнд протромбины хугацаа болон зориуд идэвхжүүлсэн тромбопластины хугацаа, Д димерыг үнэлэх нь өвчний даамжралтыг тодорхойлох чухал үзүүлэлт болж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    Төмөр дутагдлын цус багадалтын үед ретикулоцитын гемоглобиныг үнэлсэн дүн
    (2026-05-22)
    Г.Чинбат
    ;
    П.Балжинням
    ;
    ;
    Үндэслэл: Төмөр дутагдлын цус багадалт (ТДЦБ) нь дэлхий дахинд өргөн тархсан тэжээл дутагдлын эмгэг бөгөөд хүн амын ойролцоогоор 30% нь энэхүү эмгэгт өртдөг байна.5,6 Ретикулоцитын гемоглобин нь ретикулоцитэд агуулагдах гемоглобины хэмжээ бөгөөд улаан эсийн төлжилтийн процесст төмөр дутагдаж буй эсэхийг бодит хугацаанд тодорхойлдог үзүүлэлт юм.1-3 Ретикулоцитын гемоглобин нь төмрийн үзүүлэлтүүдтэй харьцуулахад үрэвсэл, халдварын үед өөрчлөгддөггүйгээрээ давуу талтай бөгөөд улаан эс дэх төмрийн нөөцийг илүү мэдрэгээр, бодитойгоор үнэлэх боломжийг олгодог байна. Эд дэх төмрийн нөөц буурч эхлэх үеэс төмөр дутагдлын эрт хугацаанд илрүүлэхэд ретикулоцитын гемоглобины(Ret-He)-г ашиглах нь ТДЦБыг эрт илрүүлэх, оношилгоо, эмчилгээний хяналтыг сайжруулахад чухал ач холбогдолтой юм.3,4,15 Манай улсад ретикулоцитын гемоглобиныг ТДЦБ-ийн эрт үеийн оношлогоо, эмчилгээний хяналтанд хэрэглэсэн судалгааны ажил хомс байгаа нь энэхүү судалгааг хийх үндэслэл боллоо. Зорилго: Төмөр дутагдлын цус багадалттай эмчлүүлэгчдийн ретикулоцитийн гемоглобин(Ret-He)-ы түвшинг тодорхойлж, цус багадалтын хүндийн зэргээр харьцуулан судлах. Арга, аргачлал: УНТЭ-ийн Цус судлалын амбулаториор үйлчлүүлсэн, захын цусны шинжилгээнд гипохромын, микроцитын цус багадалттай 100 үйлчлүүлэгчийг хамрууллаа. Судалгаанд оролцогчдын улаан эс, түүний нэмэлт үзүүлэлтүүд гемоглобин (HGB) болон ретикулоцитын гемоглобины (Ret-He) хамаарлыг өвчний хүндийн зэргээс хамаарч буй эсэхийг судлав. Үр дүнг STATA 14.0 программ ашиглан боловсруулав. Үр дүн: Бидний судалгаанд 18-81 насны 100 хүн хамрагдсан ба үүнээс 8% (8) нь эрэгтэй, 92% (92) эмэгтэй байв. Насны дундаж нь эрэгтэйд 52.8±22.6 жил, эмэгтэйд 43.7±16.0 жил байлаа. Цус багадалтын шалтгааныг судалж үзэхэд нийт тохиолдлын 68%-ийг умайн цус алдалт, 18%-ийг нь хоол боловсруулах замын эмгэг, 10%-ийг хавдар, 4%-ийг бусад шалтгаант эмгэгүүд эзэлж байв. Ретикулоцитын гемоглобин (RetHe)-ны дундаж эрэгтэйчүүдэд 16.15±2.66 пг, эмэгтэйчүүдэд 19.35±2.08 пг тодорхойлогдсон ба хүйсийн хувьд статистик ач холбогдол бүхий ялгаатай байв(p<0.05). Цусны улаан эс, гемоглобин, MCV, MCH болон Ret-He үзүүлэлтүүд цус багадалтын хүндийн зэрэг нэмэгдэх тусам буурч, бүлгүүдийн хооронд статистикийн ач холбогдол бүхий ялгаа илэрсэн (p=0.0001). Гемоглобины түвшин нь Ret-He-тэй статистикийн ач холбогдол бүхий эерэг хамааралтай байв. (p<0.001). Дүгнэлт: Төмөр дутагдлын цус багадалтын үед ретикулоцитын гемоглобины хэмжээ статистик ач холбогдол бүхий буурч, цусан дахь гемоглобины хэмжээтэй хүчтэй эерэг хамааралтай байв. Өвчний хүндийн зэрэг нэмэгдэх тусам Ret-He тасралтгүй буурч байгаа нь ясны чөмгөн дэх төмрийн хангамжийн алдагдлыг харуулж байна. Иймээс Ret-He нь төмрийн дутагдлыг эрт илрүүлэх, төмөр дутагдлын цус багадалтын эмчилгээний хяналтыг хийх, мөн өвчний хүндийн зэргийг үнэлэхэд ашиглагдах боломжтой эмнэлзүйн ач холбогдол бүхий үзүүлэлт гэж үзэж байна.
  • Some of the metrics are blocked by your 
    Item type:Publication,
    High Prevalence of Preexisting Neutralizing Antibodies Against Adeno-Associated Virus Capsids in Mongolian People with Hemophilia
    Adeno-associated virus (AAV) vector-mediated gene therapy for hemophilia offers the potential for sustained therapeutic benefit after a single administration and is particularly attractive in regions with limited access to standard therapies. However, the prevalence of anti-AAV neutralizing antibodies (NAbs), which can impair therapeutic efficacy, varies geographically and remains poorly characterized in Mongolia. Here, we evaluated the seroprevalence of NAbs against clinically relevant AAV serotypes in Mongolia. NAbs against AAV3B, AAV5, and AAV8 were assessed in serum samples from 23 healthy volunteers and 52 people with hemophilia (PwH) using a validated cell-based transduction inhibition assay. A high seroprevalence of anti-AAV NAbs was observed across all three serotypes in both healthy volunteers (69.6%-87.0%) and PwH (78.9%-84.6%), with no significant differences between groups. NAbs were detected across all age groups, including early childhood, and frequently exhibited neutralization against multiple AAV serotypes, which was associated with higher NAb titers. Taken together, anti-AAV NAbs are highly prevalent and acquired early in life in the Mongolian population, with multiserotype neutralization patterns. These findings identify a substantial population-specific barrier to AAV-mediated gene therapy and highlight the need for alternative therapeutic strategies beyond AAV-based platforms to overcome immunological constraints in this setting.